{"id":5748,"date":"2017-09-17T19:05:28","date_gmt":"2017-09-17T19:05:28","guid":{"rendered":"http:\/\/www.lediemchihue.com\/?p=5748"},"modified":"2017-09-17T19:06:36","modified_gmt":"2017-09-17T19:06:36","slug":"chuyen-hom-qua-nhu-nuoc-chay-ve-dong","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lediemchihue.com\/?p=5748","title":{"rendered":"Chuy\u1ec7n H\u00f4m Qua Nh\u01b0 N\u01b0\u1edbc Ch\u1ea3y V\u1ec1 \u0110\u00f4ng&#8230;"},"content":{"rendered":"<p>T\u00f4 Th\u1ee9c (1037 \u2013 1101), c\u00f2n g\u1ecdi l\u00e0 T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha, l\u00e0 m\u1ed9t v\u0103n h\u00e0o l\u1ed7i l\u1ea1c th\u1eddi B\u1eafc T\u1ed1ng. Ng\u01b0\u1eddi ta g\u1ecdi \u00f4ng l\u00e0 \u201ctam tuy\u1ec7t\u201d, t\u1ee9c l\u00e0 gi\u1ecfi tuy\u1ec7t \u0111\u1ec9nh c\u1ea3 v\u1ec1 3 th\u1ec3: th\u01a1, t\u1ea3n v\u0103n v\u00e0 th\u01b0 ph\u00e1p. T\u00f4 Th\u1ee9c sinh ra trong m\u1ed9t gia \u0111\u00ecnh c\u00f3 truy\u1ec1n th\u1ed1ng v\u0103n ch\u01b0\u01a1ng v\u00e0 khoa c\u1eed. Cha \u00f4ng T\u00f4 Tu\u00e2n, em trai \u00f4ng T\u00f4 Tri\u1ec7t c\u0169ng \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng v\u0103n h\u00e0o n\u1ed5i ti\u1ebfng tr\u00ean v\u0103n \u0111\u00e0n b\u1ea5y gi\u1edd. Trong su\u1ed1t 7 th\u1ebf k\u1ef7 (t\u1eeb th\u1ebf k\u1ef7 7 \u2013 13), Trung Hoa c\u00f3 8 \u0111\u1ea1i v\u0103n h\u00e0o l\u1edbn nh\u1ea5t th\u00ec nh\u00e0 h\u1ecd T\u00f4 \u0111\u00e3 chi\u1ebfm 3 ng\u01b0\u1eddi: T\u00f4 Th\u1ee9c, T\u00f4 Tu\u00e2n v\u00e0 T\u00f4 Tri\u1ec7t.<\/p>\n<p>\u0110\u01b0\u1ee3c b\u1ed3i d\u01b0\u1ee1ng trong n\u1ebfp nh\u00e0 hi\u1ebfu h\u1ecdc t\u1eeb thu\u1edf nh\u1ecf, th\u1ea5m nhu\u1ea7n t\u01b0 t\u01b0\u1edfng Nho gia, T\u00f4 Th\u1ee9c c\u00f3 m\u1ed9t l\u1ed1i s\u1ed1ng \u0111\u1ea1m b\u1ea1c, \u0111\u01a1n gi\u1ea3n, t\u00ednh t\u00ecnh ph\u00f3ng kho\u00e1ng, h\u00e0o hoa, t\u1ea5m l\u00f2ng \u0111\u1ed9 l\u01b0\u1ee3ng, bao dung. D\u00f9 tr\u1ea3i qua nhi\u1ec1u s\u00f3ng gi\u00f3 nhi\u1ec5u nh\u01b0\u01a1ng tr\u00ean ch\u00ednh tr\u01b0\u1eddng, T\u00f4 Th\u1ee9c v\u1eabn gi\u1eef m\u1ed9t t\u1ea5m l\u00f2ng son trung qu\u00e2n \u00e1i d\u00e2n, gi\u1eef tr\u00f2n ti\u1ebft th\u00e1o c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi qu\u00e2n t\u1eed v\u00e0 phong \u0111\u1ed9 ng\u1eddi ng\u1eddi c\u1ee7a m\u1ed9t m\u1eb7c kh\u00e1ch tao nh\u00e2n.<\/p>\n<figure id=\"attachment_305852\" class=\"wp-caption alignleft\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-305852 \" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.daikynguyenvn.com\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/su_shi-1.jpg?resize=585%2C249\" alt=\"\" width=\"585\" height=\"249\" \/><figcaption class=\"wp-caption-text\">T\u00f4 Th\u1ee9c (1037 \u2013 1101), c\u00f2n g\u1ecdi l\u00e0 T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha. \u1ea2nh en.wikipedia.org<\/figcaption><\/figure>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>S\u00f3ng gi\u00f3 quan tr\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng m\u00f2n ch\u00ed<\/strong><\/p>\n<p>D\u01b0\u1edbi th\u1eddi tr\u1ecb v\u00ec c\u1ee7a T\u1ed1ng Th\u1ea7n T\u00f4ng (1067 \u2013 1085), nh\u00e0 T\u1ed1ng b\u1eaft \u0111\u1ea7u suy tho\u00e1i, kinh t\u1ebf \u0111\u00ecnh \u0111\u1ed1n, qu\u1ed1c kh\u1ed1 tr\u1ed1ng kh\u00f4ng. Tr\u01b0\u1edbc t\u00ecnh th\u1ebf \u1ea5y, Th\u1ea7n T\u00f4ng \u0111\u00e3 chu\u1ea9n y \u201cBi\u1ebfn ph\u00e1p\u201d c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, phong \u00f4ng l\u00e0m T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng nh\u1eefng mong kh\u00f4i ph\u1ee5c l\u1ea1i phong kh\u00ed qu\u1ed1c gia. Nh\u1eefng bi\u1ec7n ph\u00e1p kinh t\u1ebf m\u1edbi m\u1ebb c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch tuy c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec7u qu\u1ea3 nh\u1ea5t th\u1eddi nh\u01b0ng c\u00e0ng v\u1ec1 sau c\u00e0ng l\u00e2m v\u00e0o kh\u1ee7ng ho\u1ea3ng, khi\u1ebfn l\u00f2ng d\u00e2n ly t\u00e1n.<\/p>\n<p>T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i \u201cBi\u1ebfn ph\u00e1p\u201d m\u1ea1nh m\u1ebd nh\u1ea5t. \u00d4ng cho r\u1eb1ng tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p n\u00e0y ch\u00ednh l\u00e0 tranh l\u1ee3i v\u1edbi d\u00e2n, v\u01a1 v\u00e9t t\u00e0i v\u1eadt, tuy c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed1i l\u1ee3i kinh t\u1ebf nh\u1ea5t th\u1eddi nh\u01b0ng \u0111\u00e3 l\u00e0m x\u00e3 h\u1ed9i lung lay t\u1eadn g\u1ed1c r\u1ec5. V\u1ed1n t\u00ednh c\u01b0\u01a1ng ngh\u1ecb, th\u1eb3ng th\u1eafn, T\u00f4 Th\u1ee9c th\u1eadm ch\u00ed c\u00f2n m\u01b0\u1ee3n th\u01a1 \u0111\u1ec3 ph\u00ea ph\u00e1n V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch. Trong m\u1eaft phe c\u00e1nh c\u1ee7a h\u1ecd V\u01b0\u01a1ng trong tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha b\u1ed7ng tr\u1edf th\u00e0nh c\u00e1i gai trong m\u1eaft ph\u1ea3i nh\u1ed5.<\/p>\n<p>Sau khi b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi nh\u00e0 V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch vu c\u00e1o, h\u00e3m h\u1ea1i, T\u00f4 Th\u1ee9c b\u1ecb Th\u1ea7n T\u00f4ng nghi ng\u1edd, gh\u00e9t b\u1ecf. May nh\u1edd c\u00f3 T\u01b0 M\u00e3 Quang \u0111\u1ee1 l\u1eddi, Th\u1ea7n T\u00f4ng m\u1edbi ngu\u00f4i ngoai, kh\u00f4ng tr\u1ecb t\u1ed9i T\u00f4 Th\u1ee9c m\u00e0 ch\u1ec9 bi\u1ebfm tr\u00edch \u00f4ng ra H\u00e0ng Ch\u00e2u. N\u0103m 1071, T\u00f4 Th\u1ee9c r\u1eddi kinh th\u00e0nh l\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng t\u1edbi \u0111\u1ea5t tr\u00edch. Nh\u01b0ng H\u00e0ng Ch\u00e2u kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec3m \u0111\u1ebfn cu\u1ed1i c\u00f9ng c\u1ee7a T\u00f4 Th\u1ee9c. \u00d4ng c\u00f2n ph\u1ea3i ch\u1ecbu th\u00eam nhi\u1ec1u phen b\u1ecb \u0111\u1ed1i th\u1ee7 h\u00e3m h\u1ea1i, quy t\u1ed9i khi qu\u00e2n r\u1ed3i b\u1ecb \u0111\u00e0y t\u1edbi nh\u1eefng v\u00f9ng xa x\u00f4i, c\u00e1ch tr\u1edf nh\u01b0 M\u1eadt Ch\u00e2u, Ho\u00e0ng Ch\u00e2u (H\u1ed3 B\u1eafc ng\u00e0y nay).<\/p>\n<p>N\u0103m 1084, T\u00f4 Th\u1ee9c \u0111\u01b0\u1ee3c vua Th\u1ea7n T\u00f4ng ph\u1ee5c ch\u1ee9c v\u00e0 v\u1eddi v\u1ec1 kinh \u0111\u00f4 giao vi\u1ec7c ch\u00e9p s\u1eed. D\u00f9 v\u1eady, s\u1ef1 \u00e2n x\u00e1 c\u0169ng ch\u1ec9 l\u00e0 t\u1ea1m th\u1eddi. Ch\u1eb3ng bao l\u00e2u sau, khi ho\u00e0ng \u0111\u1ebf Tri\u1ebft T\u00f4ng l\u00ean ng\u00f4i, t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n (b\u1ea1n th\u00e2n h\u1ed3i tr\u1ebb c\u1ee7a T\u00f4 Th\u1ee9c) bu\u1ed9c t\u1ed9i \u00f4ng ph\u1ec9 b\u00e1ng ti\u00ean \u0111\u1ebf. T\u00f4 Th\u1ee9c b\u1ecb c\u00e1ch m\u1ecdi ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc, l\u1ea7n th\u1ee9 hai ph\u1ea3i ch\u1ecbu cu\u1ed9c s\u1ed1ng l\u01b0u \u0111\u00e0y c\u1ef1c kh\u1ed5 tr\u0103m b\u1ec1. \u00d4ng ph\u1ea3i \u0111i h\u01a1n 4500 c\u00e2y s\u1ed1 xu\u1ed1ng Hu\u1ec7 Ch\u00e2u r\u1ed3i ti\u1ebfp t\u1ee5c b\u1ecb \u0111\u00e0y ra \u0111\u1ea3o H\u1ea3i Nam \u1edf mi\u1ec1n c\u1ef1c Nam h\u1ebbo l\u00e1nh.<\/p>\n<p>B\u1eb1ng m\u1ed9t s\u1ef1 l\u1ea1c quan \u0111\u00e1ng kinh ng\u1ea1c, T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha \u0111\u00e3 bi\u1ebfn chuy\u1ebfn l\u01b0u \u0111\u00e0y c\u1ee7a m\u00ecnh tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t cu\u1ed9c du h\u00ed \u0111\u1ea7y sinh \u0111\u1ed9ng. B\u01b0\u1edbc ch\u00e2n \u00f4ng \u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t l\u00ean bi\u1ebft bao n\u00fai th\u1eb3m hang hoang, con s\u00f4ng ng\u1ecdn su\u1ed1i. \u0110i \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2u, T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha c\u0169ng l\u01b0u l\u1ea1i d\u1ea5u t\u00edch c\u1ee7a m\u00ecnh.\u00a0Trong su\u1ed1t th\u1eddi gian l\u00e0m quan \u1edf H\u00e0ng Ch\u00e2u, \u00f4ng l\u00e0m \u0111\u1ee7 th\u1ec3 lo\u1ea1i th\u01a1 t\u1ea3 c\u1ea3nh, t\u1ea3 t\u00ecnh, t\u1ea3 s\u1ef1 \u0111au x\u00f3t khi thi h\u00e0nh \u00e1n, t\u1ea3 c\u1ea3nh tr\u00e0o ph\u00fang.<\/p>\n<p>\u00d4ng c\u00f2n l\u00e0m b\u1ea1n v\u1edbi c\u00e1c nh\u00e0 s\u01b0, \u0111\u1ecdc s\u00e1ch Ph\u1eadt. \u00d4ng c\u0169ng l\u1ea1i r\u1ea5t th\u00edch ca nhi, bu\u1ed5i ti\u1ec7c n\u00e0o c\u0169ng c\u00f3 h\u1ecd g\u00f3p vui b\u1eb1ng ti\u1ebfng c\u01b0\u1eddi, \u0111i\u1ec7u h\u00e1t. C\u00e1c ca nhi n\u00e0y th\u01b0\u1eddng v\u00e2y quanh xin \u00f4ng \u0111\u1ec1 th\u01a1 l\u00ean qu\u1ea1t gi\u1ea5y. C\u1ea3nh \u0111\u1eb9p tuy\u1ec7t tr\u1ea7n c\u1ee7a H\u00e0ng Ch\u00e2u ch\u00ednh l\u00e0 m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t m\u00e0u m\u1ee1 \u0111\u1ec3 c\u1ea3m h\u1ee9ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi t\u00e0i t\u1eed, v\u0103n nh\u00e2n \u1ea5y m\u1eb7c s\u1ee9c s\u00e1ng t\u1ea1o. Ch\u00ednh \u1edf n\u01a1i \u0111\u00e2y, T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha \u0111\u00e3 c\u1ea3i c\u00e1ch th\u1ec3 \u201cT\u1eeb\u201d, m\u1ed9t lo\u1ea1i th\u01a1 c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng \u0111\u1ec3 ph\u1ed5 th\u00e0nh nh\u1ea1c, tr\u1edf th\u00e0nh \u201cT\u1eeb gia\u201d b\u1eadc nh\u1ea5t \u0111\u1eddi T\u1ed1ng.<\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn Ho\u00e0ng Ch\u00e2u, v\u00f9ng \u0111\u1ea5t c\u1eb1n c\u1ed7i, ngh\u00e8o n\u00e0n, T\u00f4 Th\u1ee9c c\u0169ng v\u1eabn bi\u1ebft c\u00e1ch h\u01b0\u1edfng l\u1ea5y ni\u1ec1m vui ri\u00eang. \u00d4ng \u0111\u00f3ng c\u1eeda \u0111\u1ecdc s\u00e1ch, ng\u00e2m th\u01a1, vi\u1ebft th\u01b0 ph\u00e1p, l\u1ea1i xin \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee5c m\u1eabu \u0111\u1ea5t \u1edf trang tr\u1ea1i \u0110\u00f4ng Pha, \u0111\u00edch th\u00e2n l\u00e0m ru\u1ed9ng,\u00a0c\u1ea5t nh\u00e0, tr\u1ed3ng rau, \u0111\u00e0o gi\u1ebfng, vui c\u1ea3nh \u0111i\u1ec1n vi\u00ean, th\u1ef1c l\u00e0 ung dung, t\u1ef1 t\u1ea1i.<\/p>\n<figure id=\"attachment_305856\" class=\"wp-caption aligncenter\"><figcaption class=\"wp-caption-text\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-305856 \" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.daikynguyenvn.com\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/tu-van-440-to-dong-pha-1-e1505351800350.jpg?resize=588%2C212\" alt=\"\" width=\"588\" height=\"212\" \/><\/figcaption><\/figure>\n<p>M\u1ed9t l\u00f2ng h\u01b0\u1edbng Ph\u1eadt khi \u0111i \u0111\u1ebfn Ho\u00e0ng Ch\u00e2u. \u00d4ng c\u00f2n l\u00e0m b\u1ea1n v\u1edbi c\u00e1c nh\u00e0 s\u01b0, \u0111\u1ecdc s\u00e1ch Ph\u1eadt. \u1ea2nh\u00a0blog.udn.com<\/p>\n<p><strong>T\u1ea5m l\u00f2ng khoan dung, \u0111\u1ed9 l\u01b0\u1ee3ng hi\u1ebfm c\u00f3<\/strong><\/p>\n<p>D\u00f9 b\u1ecb phe c\u00e1nh c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch h\u1ea1i cho th\u00e2n b\u1ea1i danh li\u1ec7t nh\u01b0ng T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha v\u1eabn gi\u1eef m\u1ed9t t\u00ecnh b\u1ea1n th\u00e2m giao r\u1ea5t t\u1ed1t \u0111\u1eb9p v\u1edbi T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng h\u1ecd V\u01b0\u01a1ng. N\u0103m 1084, T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c ch\u1ee9c, tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng t\u1edbi Nam Kinh c\u00f2n gh\u00e9 l\u1ea1i th\u0103m V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch \u0111\u00e3 c\u00e1o l\u00e3o v\u1ec1 qu\u00ea t\u1eeb n\u0103m 1076.<\/p>\n<p>L\u00fac n\u00e0y V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch s\u1ee9c kh\u1ecfe \u0111\u00e3 suy l\u1eafm r\u1ed3i. Tuy l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed1i \u0111\u1ecbch v\u1edbi nhau tr\u00ean quan tr\u01b0\u1eddng nh\u01b0ng T\u00f4 v\u00e0 V\u01b0\u01a1ng kh\u00f4ng \u0111\u1ebfn n\u1ed7i th\u00f9 gh\u00e9t m\u00e0 h\u00e3m h\u1ea1i nhau. Ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i, c\u1ea3 hai c\u00f2n tr\u1ecdng t\u00e0i c\u1ee7a nhau, bi\u1ec7t \u0111\u00e3i nhau b\u1eb1ng c\u00e1i ngh\u0129a c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n t\u1eed. V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t v\u0103n h\u00e0o l\u1edbn th\u1eddi b\u1ea5y gi\u1edd, x\u1ebfp c\u00f9ng h\u00e0ng \u201c\u0110\u01b0\u1eddng T\u1ed1ng b\u00e1t \u0111\u1ea1i gia\u201d v\u1edbi T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha.<\/p>\n<p>L\u1ea7n n\u00e0y g\u1eb7p V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch l\u00e0 \u0111\u00e3 m\u01b0\u1eddi m\u1ea5y n\u0103m tr\u00f4i qua. T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha b\u00e8n \u1edf l\u1ea1i ch\u01a1i nh\u00e0 V\u01b0\u01a1ng m\u1ea5y ng\u00e0y, c\u00f9ng b\u00e0n chuy\u1ec7n s\u00e1ch v\u1edf v\u00e0 \u0111\u1ea1o Ph\u1eadt, ra chi\u1ec1u t\u00e2m \u0111\u1eafc l\u1eafm. C\u00f3 l\u00fac, T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha tr\u00e1ch V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch m\u1eafc hai l\u1ed7i: \u0110\u00e1nh T\u00e2y H\u1ea1 khi\u1ebfn cho sinh linh \u0111\u1ed3 th\u00e1n v\u00e0 \u0111\u1ea7y \u1ea3i nhi\u1ec1u s\u0129 phu xu\u1ed1ng mi\u1ec1n \u0111\u00f4ng nam (trong \u0111\u00f3 c\u00f3 ch\u00ednh h\u1ecd T\u00f4). V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch gi\u01a1 2 ng\u00f3n tay l\u00ean n\u00f3i: \u201c<em>Hai vi\u1ec7c \u0111\u00f3 \u0111\u1ec1u l\u00e0 do m\u1ed9t tay L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh g\u00e2y n\u00ean c\u1ea3<\/em>\u201c. L\u1eef Hu\u1ec7 Khanh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y v\u1ed1n l\u00e0 c\u00e1nh tay ph\u1ea3i d\u01b0\u1edbi tr\u01b0\u1edbng V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch, sau n\u00e0y khi \u201cBi\u1ebfn ph\u00e1p\u201d th\u1ea5t b\u1ea1i b\u00e8n quay l\u01b0ng l\u1ea1i v\u1edbi \u00f4ng.<\/p>\n<p>Th\u00e1ng 5 n\u0103m 1100, T\u00f4 Th\u1ee9c \u0111\u01b0\u1ee3c tha \u00e1n l\u01b0u \u0111\u00e0y, k\u1ebft th\u00fac 7\u00a0n\u0103m cu\u1ed9c \u0111\u1eddi l\u01b0u l\u1ea1c \u1edf mi\u1ec1n nam xa x\u00f4i. Tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng tr\u1edf v\u1ec1, T\u00f4 Th\u1ee9c \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u00eau \u0111\u00e3i n\u1ed3ng nhi\u1ec7t \u1edf kh\u1eafp n\u01a1i. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi th\u0103m h\u1ecfi c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 b\u1ea1n \u00f4ng, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi v\u00ec ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9 v\u0103n t\u00e0i c\u1ee7a \u00f4ng. Khi qua T\u1ecbnh Giang, r\u1ea5t nhi\u1ec1u b\u1ea1n b\u00e8 v\u0103n nh\u00e2n \u0111\u1ebfn th\u0103m h\u1ecfi nh\u01b0ng con c\u1ee7a Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n l\u00e0 Ch\u01b0\u01a1ng Vi\u1ec7n l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1eb7t. N\u0103m \u0111\u00f3 T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha l\u00e0m quan ch\u1ee7 kh\u1ea3o \u0111\u00e3 ch\u1ecdn Ch\u01b0\u01a1ng Vi\u1ec7n l\u00e0m th\u1ee7 khoa. Theo truy\u1ec1n th\u1ed1ng khi \u0111\u00f3, Ch\u01b0\u01a1ng Vi\u1ec7n ch\u00ednh l\u00e0 m\u00f4n sinh c\u1ee7a \u00f4ng.<\/p>\n<p>V\u1ed1n khi \u0111\u00f3 d\u00e2n gian c\u00f3 tin \u0111\u1ed3n T\u00f4 Th\u1ee9c s\u1ebd quay v\u1ec1 tri\u1ec1u l\u00e0m t\u01b0\u1edbng. Ch\u01b0\u01a1ng Vi\u1ec7n, con quan T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n th\u1eddi vua Tri\u1ebft T\u00f4ng (1076 \u2013 1100), lo s\u1ee3 cha m\u00ecnh tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y h\u1ea1i T\u00f4 Th\u1ee9c nhi\u1ec1u l\u1ea7n s\u1ebd b\u1ecb tr\u1ea3 th\u00f9. Vi\u1ec7n \u0111\u00e3 vi\u1ebft m\u1ed9t l\u00e1 th\u01b0 cho T\u00f4 Th\u1ee9c xin tha th\u1ee9. T\u00f4 Th\u1ee9c v\u1ed1n xem chuy\u1ec7n \u00e2n o\u00e1n n\u01a1i quan tr\u01b0\u1eddng nh\u01b0 m\u00e2y kh\u00f3i, th\u1eb3ng th\u1eafn \u0111\u00e1p l\u1ea1i, \u0111\u1ea1i \u00fd l\u00e0: \u201c<em>\u0110\u1ecdc nh\u1eefng l\u1eddi n\u00e0y c\u1ea3m th\u00e1n kh\u00f4ng d\u1ee9t. M\u1ed7 v\u00e0 T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng quen nhau h\u01a1n 40 n\u0103m, tuy th\u0103ng tr\u1ea7m kh\u00e1c nhau nh\u01b0ng giao t\u00ecnh x\u01b0a nay v\u1eabn tr\u01b0\u1edbc sau nh\u01b0 m\u1ed9t. Hay tin b\u1ea1n cao tu\u1ed5i l\u01b0u l\u1ea1c n\u01a1i ven bi\u1ec3n, l\u00f2ng n\u00e0y \u0111\u00e3 th\u1ea5u. Chuy\u1ec7n x\u01b0a n\u00f3i l\u1ea1i c\u00f3 \u00edch g\u00ec!\u201d.\u00a0<\/em><\/p>\n<figure id=\"attachment_305862\" class=\"wp-caption alignright\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-305862 \" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.daikynguyenvn.com\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/a7rcls4631393983544-1.jpg?resize=618%2C337\" alt=\"\" width=\"618\" height=\"337\" \/><figcaption class=\"wp-caption-text\"><\/figcaption><figcaption class=\"wp-caption-text\">L\u1ea5y Thi\u1ec7n \u0111\u00e3i ng\u01b0\u1eddi t\u1ea5m l\u00f2ng \u1ea5y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 b\u1eadc v\u0129 nh\u00e2n th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c. \u1ea2nh hanju100.com<\/figcaption><\/figure>\n<p>T\u00f4 Th\u1ee9c \u0111\u00e3 ch\u1ee7 \u0111\u1ed9ng g\u1ea1t b\u1ecf h\u1ebft m\u1ecdi \u00e2n o\u00e1n c\u0169, l\u1ea1i l\u1ea5y thi\u1ec7n \u0111\u00e3i ng\u01b0\u1eddi, v\u1eabn c\u00f2n th\u0103m h\u1ecfi ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1n gi\u00e0 n\u0103m x\u01b0a nay ph\u1ea3i ch\u1ecbu c\u1ea3nh \u0111\u00e0y \u0111\u1ecda. T\u1ea5m l\u00f2ng \u1ea5y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 b\u1eadc v\u0129 nh\u00e2n th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c. T\u00f4 Th\u1ee9c v\u00e0 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n v\u1ed1n l\u00e0 b\u1ea1n c\u0169 c\u1ee7a nhau, \u0111\u1ed7 c\u00f9ng kh\u00f3a thi m\u1ed9t n\u0103m. T\u1ed1ng Nh\u00e2n T\u00f4ng n\u0103m Gia H\u1ef1u th\u1ee9 hai, T\u00f4 Th\u1ee9c c\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi em T\u00f4 Tri\u1ec7t v\u00e0 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n \u0111\u1ec1u y\u1ebft b\u1ea3ng Ti\u1ebfn s\u0129. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n v\u00e0 T\u00f4 Th\u1ee9c quen nhau \u1edf Thi\u1ec3m T\u00e2y, sau qua l\u1ea1i th\u00e2n m\u1eadt, th\u00e0nh b\u1ea1n ch\u00ed c\u1ed1t.<\/p>\n<p>Sau n\u00e0y, T\u1ed1ng Tri\u1ebft T\u00f4ng Tri\u1ec7u H\u00fac l\u00ean ng\u00f4i, T\u00f4 Th\u1ee9c l\u1eadp t\u1ee9c \u0111\u1ee9ng ra ph\u1ea3n \u0111\u1ed1i \u201cBi\u1ebfn ph\u00e1p\u201d\u00a0c\u1ee7a V\u01b0\u01a1ng An Th\u1ea1ch. \u00d4ng c\u00f2n nhi\u1ec1u l\u1ea7n g\u1eedi s\u1edb l\u00ean khuy\u00ean b\u1ea3o Tri\u1ebft T\u00f4ng ch\u0103m ch\u1ec9 h\u1ecdc t\u1eadp, r\u1eddi xa n\u1eef s\u1eafc. \u0110i\u1ec1u \u0111\u00f3 khi\u1ebfn Tri\u1ebft T\u00f4ng kh\u00f4ng v\u1eeba \u00fd. Sau khi Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n v\u00e0 Th\u00e1i Bi\u1ec7n n\u1eafm quy\u1ec1n, v\u00ec b\u1ea5t \u0111\u1ed3ng v\u1edbi T\u00f4 Th\u1ee9c n\u00ean \u0111\u00e3 g\u00e1n t\u1ed9i danh \u201cnh\u1ea1o b\u00e1ng ti\u00ean tri\u1ec1u\u201d r\u1ed3i b\u00e3i quan \u00f4ng.<\/p>\n<p>N\u0103m 1094, T\u00f4 Th\u1ee9c b\u1ecb \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ebfn L\u0129nh Nam, Hu\u1ec7 Ch\u00e2u. L\u0129nh Nam khi \u0111\u00f3 l\u00e0 n\u01a1i hoang vu h\u1ebbo l\u00e1nh, ch\u01b0\u1edbng kh\u00ed tr\u00f9ng tr\u00f9ng, ng\u00f4n ng\u1eef phong t\u1ee5c kh\u00e1c bi\u1ec7t. T\u00f4 Th\u1ee9c \u1edf Hu\u1ec7 Ch\u00e2u v\u1eabn l\u1ea5y kh\u1ed5 l\u00e0m vui, \u00f4ng vi\u1ebft:\u00a0<em>\u201cV\u1ecb b\u00e1o thi nh\u00e2n xu\u00e2n th\u1ee5y t\u00fac. \u0110\u1ea1o nh\u00e2n khinh \u0111\u1ea3 ng\u0169 canh chung\u201d\u00a0<\/em>(\u0110\u1ec3 b\u00e1o tr\u1eddi s\u00e1ng cho thi nh\u00e2n \u0111ang ng\u1ee7 say s\u01b0a gi\u1ea5c ng\u1ee7 xu\u00e2n. \u0110\u1ea1o s\u1ef9 g\u00f5 nh\u1eb9 chu\u00f4ng b\u00e1o canh 5 tr\u1eddi s\u00e1ng).<\/p>\n<p>Ch\u1eb3ng bao l\u00e2u, th\u01a1 n\u00e0y truy\u1ec1n \u0111\u1ebfn kinh th\u00e0nh. Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n nghe \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i c\u00e0ng th\u00eam ph\u1eabn n\u1ed9, t\u1ee9c t\u1ed1i v\u00ec th\u1ea5y T\u00f4 Th\u1ee9c v\u1eabn ung dung, t\u1ef1 t\u1ea1i trong ngh\u1ecbch c\u1ea3nh. N\u0103m 1097, \u0110\u00f4n l\u1ea1i gi\u00e1ng ch\u1ee9c \u00f4ng l\u00e3o 62 tu\u1ed5i T\u00f4 Th\u1ee9c l\u00e0m Bi\u1ec7t gi\u00e1 Qu\u1ef3nh Ch\u00e2u, \u0111\u00e0y xu\u1ed1ng huy\u1ec7n \u0110am (nay l\u00e0 \u0111\u1ecba ph\u1eadn \u0111\u1ea3o H\u1ea3i Nam).<\/p>\n<p>T\u1ec3 t\u01b0\u1edbng Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n c\u00f2n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t h\u1ea1 l\u1ec7nh kh\u00f4ng c\u1ea5p cho anh em h\u1ecd T\u00f4 n\u01a1i \u1edf, bu\u1ed9c T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha ph\u1ea3i thu\u00ea nh\u00e0 d\u00e2n l\u00e0m n\u01a1i tr\u00fa th\u00e2n. D\u00f9 v\u1eady, T\u00f4 Th\u1ee9c v\u1eabn gi\u1eef l\u00f2ng l\u1ea1c quan, tuy s\u1ed1ng trong c\u0103n nh\u00e0 l\u00e1 \u1edf H\u1ea3i Nam \u00f4ng v\u1eabn vi\u1ebft th\u01a1: \u201c<em>C\u1eedu t\u1eed nam hoang ng\u00f4 b\u1ea5t h\u1ed1i. T\u1eeb du k\u1ef3 tuy\u1ec7t quan b\u00ecnh sinh\u201d\u00a0<\/em>(Hoang \u0111\u1ea3o ph\u01b0\u01a1ng nam ch\u1ebft kh\u00f4ng h\u1eadn. K\u1ef3 hoa d\u1ecb th\u1ea3o l\u1ea1 ch\u01b0a k\u00eca).<\/p>\n<p>Sau khi T\u1ed1ng Huy T\u00f4ng l\u00ean ng\u00f4i, Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n th\u1ea5t th\u1ebf, b\u1ecb \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn L\u00f4i Ch\u00e2u. T\u00f4 Th\u1ee9c kh\u00f4ng th\u00f9 kh\u00f4ng o\u00e1n, v\u1eabn lu\u00f4n m\u1ed9t l\u00f2ng nh\u1edb v\u1ec1 t\u00ecnh b\u1ea1n \u0111\u1ed3ng khoa thi v\u1edbi Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n ng\u00e0y x\u01b0a. Khi \u0111\u00f3 s\u1ee9c kh\u1ecfe Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n ng\u00e0y c\u00e0ng sa s\u00fat, m\u1ed9t ph\u1ea7n c\u0169ng v\u00ec b\u1ecb gi\u00e1ng ch\u1ee9c. Trong th\u01b0 tr\u1ea3 l\u1eddi Ch\u01b0\u01a1ng Vi\u1ec7n, T\u00f4 Th\u1ee9c c\u0103n d\u1eb7n c\u1eadu ph\u1ea3i ch\u0103m s\u00f3c c\u1ea9n th\u1eadn cho cha gi\u00e0. Ngo\u00e0i ra T\u00f4 Th\u1ee9c c\u00f2n g\u1eedi cho Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n m\u1ed9t s\u1ed1 \u0111\u01a1n thu\u1ed1c v\u00e0 d\u1eb7n d\u00f2 Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4n ch\u0103m s\u00f3c chu \u0111\u00e1o b\u1ea3n th\u00e2n.<\/p>\n<p>V\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng h\u00e3m h\u1ea1i m\u00ecnh, T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha v\u1eabn \u0111\u1ed1i \u0111\u00e3i th\u1eadt cao th\u01b0\u1ee3ng. \u00d4ng kh\u00f4ng h\u1ec1 th\u00f9 gh\u00e9t h\u1ecd nh\u01b0 c\u00e1i c\u00e1ch ng\u01b0\u1eddi ta v\u1eabn l\u00e0m khi ph\u1ea3i ch\u1ecbu khu\u1ea5t nh\u1ee5c, oan sai. L\u00e0 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi tu Ph\u1eadt, T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y t\u00e2m t\u1eeb bi m\u00e0 thi\u1ec7n \u0111\u00e3i ch\u00fang sinh, qu\u1ea3 th\u1ef1c \u0111\u00e3 \u0111\u1ec3 l\u1ea1i b\u00e0i h\u1ecdc l\u01b0u truy\u1ec1n s\u1eed xanh, khi\u1ebfn h\u1eadu th\u1ebf \u0111\u1eddi \u0111\u1eddi k\u00ednh ph\u1ee5c.<\/p>\n<figure id=\"attachment_305865\" class=\"wp-caption alignleft\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-305865 \" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/www.daikynguyenvn.com\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/9a5dbedf9be841e9a8079cdf264c731e_th-e1505352106767-511x353.jpg?resize=595%2C355\" alt=\"\" width=\"595\" height=\"355\" \/><figcaption class=\"wp-caption-text\">T\u1ea5t c\u1ea3 th\u1ecb phi \u0111\u1ec1u cu\u1ed1n \u0111i nh\u01b0 m\u1ed9t gi\u1ea5c m\u01a1 m\u00e0ng, c\u00f2n l\u1ea1i l\u00e0 c\u1ea3nh t\u01b0\u1ee3ng tuy\u1ec7t \u0111\u1eb9p, m\u0129 di\u1ec7u c\u1ee7a nh\u00e2n sinh.\u00a0<\/figcaption><\/figure>\n<p>M\u1ed9t l\u1ea7n ch\u00e8o thuy\u1ec1n nh\u1eb9 ch\u01a1i \u1edf T\u00e2y H\u1ed3, \u0111\u00fang l\u00fac g\u1eb7p m\u01b0a, T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha t\u1ee9c c\u1ea3nh sinh t\u00ecnh m\u00e0 l\u00e0m b\u00e0i \u201cV\u1ecdng H\u1ed3 L\u00e2u t\u00fay th\u01b0\u201d. B\u00e0i th\u01a1 ch\u1ec9 c\u00f3 4 c\u00e2u nh\u01b0ng h\u1ea7u nh\u01b0 \u0111\u00e3 kh\u00e1i qu\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea3 cu\u1ed9c \u0111\u1eddi \u00f4ng:<\/p>\n<p><em>H\u1eafc v\u00e2n phi\u00ean m\u1eb7c v\u1ecb gi\u00e0 s\u01a1n<\/em><br \/>\n<em>B\u1ea1ch v\u0169 khi\u00eau ch\u00e2u lo\u1ea1n nh\u1eadp thuy\u1ec1n<\/em><br \/>\n<em>Quy\u1ec3n \u0111\u1ecba phong lai h\u1ed1t xuy t\u00e1n<\/em><br \/>\n<em>V\u1ecdng H\u1ed3 l\u00e2u h\u1ea1 thu\u1ef7 nh\u01b0 thi\u00ean<\/em><\/p>\n<p>D\u1ecbch th\u01a1:<\/p>\n<p><strong><em>M\u00e2y \u0111en tr\u00fat m\u1ef1c ch\u01b0a nh\u00f2a n\u00fai<\/em><\/strong><br \/>\n<strong><em>M\u01b0a tr\u1eafng gieo ch\u00e2u nh\u1ea3y r\u1ed9n thuy\u1ec1n<\/em><\/strong><br \/>\n<strong><em>Tr\u1eadn gi\u00f3 b\u1ed7ng \u0111\u00e2u l\u00f4i cu\u1ed1n s\u1ea1ch\u00a0<\/em><\/strong><br \/>\n<strong><em>D\u01b0\u1edbi l\u1ea7u b\u00e1t ng\u00e1t n\u01b0\u1edbc tr\u1eddi in<\/em><\/strong><\/p>\n<p>(B\u1ea3n d\u1ecbch t\u1eeb thivien.net)<\/p>\n<p>Cu\u1ed9c \u0111\u1eddi T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha ch\u00ednh l\u00e0 g\u1eb7p bi\u1ebft bao gi\u00f3 d\u1eadp m\u01b0a d\u1ed3n, phong ba s\u00f3ng gi\u00f3, t\u01b0\u1edfng c\u00f3 l\u00fac tr\u00f2ng tr\u00e0nh s\u1eafp ch\u00ecm xu\u1ed1ng \u0111\u00e1y. Th\u1ebf nh\u01b0ng cu\u1ed1i c\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi t\u1ed1t lu\u00f4n \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng ph\u00fac b\u00e1o, m\u01b0a gi\u00f3 c\u1ea3 \u0111\u00eam ch\u1eb3ng u s\u1ea7u, t\u1ea5t c\u1ea3 th\u1ecb phi \u0111\u1ec1u cu\u1ed1n \u0111i nh\u01b0 m\u1ed9t gi\u1ea5c m\u01a1 m\u00e0ng, c\u00f2n l\u1ea1i l\u00e0 c\u1ea3nh t\u01b0\u1ee3ng tuy\u1ec7t \u0111\u1eb9p, m\u0129 di\u1ec7u c\u1ee7a nh\u00e2n sinh: \u201cD\u01b0\u1edbi l\u1ea7u b\u00e1t ng\u00e1t n\u01b0\u1edbc tr\u1eddi in\u201d\u2026 Th\u1eadt kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec l\u1ea1 khi su\u1ed1t h\u00e0ng ngh\u00ecn n\u0103m qua c\u00e1i t\u00ean T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha v\u1eabn in s\u00e2u trong l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi y\u00eau th\u01a1 v\u0103n \u00c1 \u0110\u00f4ng bao th\u1ebf h\u1ec7 nh\u01b0 v\u1eady\u2026<\/p>\n<p><em>V\u0103n Nh\u01b0\u1ee3c<\/em><\/p>\n<hr \/>\n<p>Ngu\u1ed3n: DKN<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00f4 Th\u1ee9c (1037 \u2013 1101), c\u00f2n g\u1ecdi l\u00e0 T\u00f4 \u0110\u00f4ng Pha, l\u00e0 m\u1ed9t v\u0103n h\u00e0o [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5751,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false},"version":2}},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-5748","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-van-hoc-nghe-thuat"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/lediemchihue.com\/wp-content\/uploads\/2017\/09\/10-3.jpg?fit=276%2C183&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p7bhGG-1uI","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5748","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5748"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5748\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5752,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5748\/revisions\/5752"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5751"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5748"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5748"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5748"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}