{"id":2363,"date":"2016-02-12T01:26:57","date_gmt":"2016-02-12T01:26:57","guid":{"rendered":"http:\/\/www.lediemchihue.com\/?p=2363"},"modified":"2020-04-24T05:18:01","modified_gmt":"2020-04-24T05:18:01","slug":"minh-duc-trieu-tam-a%cc%89nh-nhan-khong-luu-bong-nuoc-chang-giu-hinh","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lediemchihue.com\/?p=2363","title":{"rendered":"Minh \u0110\u01b0\u0301c Tri\u00ea\u0300u T\u00e2m A\u0309nh &#8211; Nh\u1ea1n Kh\u00f4ng L\u01b0u B\u00f3ng, N\u01b0\u1edbc Ch\u1eb3ng Gi\u1eef H\u00ecnh"},"content":{"rendered":"<p><em>(Ph\u00e1p tho\u1ea1i gi\u1ea3ng t\u1ea1i Ch\u00f9a K\u1ef3 Vi\u00ean \u2013 Washington DC, ng\u00e0y 14\/4\/2016 \u2013 sau \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1eadt t\u1eed \u0110\u1ea1o Ph\u00e1p-Nguy\u1ec5n Tr\u01b0\u1eddng Th\u00e0nh \u1edf Qu\u1ea3ng Tr\u1ecb ghi l\u1ea1i. Tuy nhi\u00ean, khi nhu\u1eadn s\u1eafc, ch\u1ec9nh s\u1eeda, \u0111\u00f4i ch\u1ed7 t\u00f4i ph\u1ea3i vi\u1ebft l\u1ea1i, vi\u1ebft th\u00eam n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f2n gi\u1ed1ng nh\u01b0 di\u1ec7n m\u1ea1o ban \u0111\u1ea7u n\u1eefa. Xin ch\u01b0 v\u1ecb th\u1ee9c gi\u1ea3 th\u00f4ng c\u1ea3m).<\/em><\/p>\n<p><em>\u201c\u0110\u1ec7 t\u1eed xin y\u00ean t\u1ecbnh th\u00e2n, kh\u1ea9u, \u00fd, \u0111\u1ea3nh l\u1ec5 Ph\u1eadt B\u1ea3o, Ng\u00e0i l\u00e0 b\u1eadc To\u00e0n Tri Di\u1ec7u Gi\u00e1c, \u0111\u00e3 b\u1ebb g\u00e3y b\u00e1nh xe sanh t\u1eed lu\u00e2n h\u1ed3i, \u0111\u00e3 di\u1ec7t t\u1eadn v\u00f4 minh, phi\u1ec1n n\u00e3o.<\/em><\/p>\n<p><em>\u0110\u1ec7 t\u1eed xin y\u00ean t\u1ecbnh th\u00e2n, kh\u1ea9u, \u00fd, \u0111\u1ea3nh l\u1ec5 Ph\u00e1p B\u1ea3o, l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u01a1ng d\u01b0\u1ee3c ch\u1eefa tr\u1ecb nh\u1eefng c\u0103n b\u1ec7nh phi\u1ec1n n\u00e3o c\u1ee7a ch\u00fang sanh.<\/em><\/p>\n<p><em>\u0110\u1ec7 t\u1eed xin y\u00ean t\u1ecbnh th\u00e2n, kh\u1ea9u, \u00fd, \u0111\u1ea3nh l\u1ec5 T\u0103ng B\u1ea3o; ng\u00e0i l\u00e0 b\u1eadc th\u1eeba h\u00e0nh ch\u00e1nh gi\u00e1o, x\u1ea3 ph\u00fa c\u1ea7n b\u1ea7n, x\u1ea3 th\u00e2n c\u1ea7u \u0111\u1ea1o v\u00ec h\u1ea1nh ph\u00fac cho ch\u01b0 thi\u00ean v\u00e0 nh\u00e2n lo\u1ea1i.<\/em><\/p>\n<p>L\u1ec5 b\u00e1i Tam B\u1ea3o t\u00f3m t\u1eaft v\u1eeba r\u1ed3i, nguy\u1ec7n c\u1ea7u h\u1ed3ng \u00e2n Ch\u01b0 Ph\u1eadt gia h\u1ed9 cho ch\u01b0 ph\u1eadt t\u1eed, d\u00f5ng m\u00e3nh t\u00edn t\u00e2m, tu h\u00e0nh tin t\u1ea5n \u0111\u1ec3 s\u1edbm th\u1ea5y \u0110\u1ea1o, Qu\u1ea3, Ni\u1ebft-b\u00e0n trong ng\u00e0y v\u1ecb lai.<\/p>\n<p>Namo Buddhaya\u201d.<\/p>\n<p>H\u00f4m nay, ch\u1eafc c\u00f3 nhi\u1ec1u th\u1eddi gian, th\u1ea7y s\u1ebd n\u00f3i m\u1ed9t b\u00e0i ph\u00e1p v\u1ec1 s\u1ef1 sai bi\u1ec7t trong c\u00e1c t\u00f4ng h\u1ec7 ph\u00e1i Ph\u1eadt gi\u00e1o \u0111\u1ec3 ch\u00fang ta c\u00f9ng trao \u0111\u1ed5i, tu t\u1eadp.<\/p>\n<p>Duy\u00ean s\u1ef1:<\/p>\n<p><em>\u201cBu\u1ed5i s\u00e1ng, khi \u0111i trai t\u0103ng \u1edf nh\u00e0 v\u1ee3 ch\u1ed3ng m\u1ed9t ph\u1eadt t\u1eed; h\u1ecd c\u0169ng \u0111\u00e3 tr\u1ecdng tu\u1ed5i, \u0111\u1eddi s\u1ed1ng r\u1ea5t h\u1ea1nh ph\u00fac, con c\u00e1i \u0111\u00e3 l\u1edbn v\u00e0 th\u00e0nh \u0111\u1ea1t; hai anh ch\u1ecb nh\u00e0n nh\u00e3 v\u00e0 c\u00f3 m\u1ed9t \u0111\u1eddi s\u1ed1ng kh\u00e1 tho\u1ea3i m\u00e1i, c\u00f9ng nhau tu t\u1eadp r\u1ea5t t\u1ed1t. Tuy nhi\u00ean, th\u1eddi gian sau, ng\u01b0\u1eddi ch\u1ed3ng ch\u1ea1y theo ph\u00e1p m\u00f4n tu h\u1ecdc kh\u00e1c, m\u1ea3i mi\u1ebft, mi\u1ec7t m\u00e0i tu theo c\u00e1ch c\u1ee7a m\u00ecnh m\u00e0 th\u00f4i. \u00d4ng mua m\u1ed9t c\u01a1 s\u1edf l\u1edbn \u0111\u1ec3 tu t\u1eadp, v\u00e0 k\u00eau g\u1ecdi, k\u1ebft t\u1eadp th\u00eam h\u1ed9i ch\u00fang \u0111\u00f4ng l\u1eafm, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng tu, c\u00f9ng h\u1ecdc r\u1ea5t b\u00e0i b\u1ea3n, c\u1ea9n m\u1eadt. Sau khi \u0111\u1ed5i c\u00e1ch tu, \u00f4ng kh\u00f4ng thi\u1ebft g\u00ec chuy\u1ec7n gia \u0111\u00ecnh n\u1eefa, h\u1ea7u nh\u01b0 t\u00ecnh ngh\u0129a gi\u1eefa v\u1ee3 ch\u1ed3ng, con c\u00e1i ng\u00e0y th\u00eam xa c\u00e1ch, r\u1ea1n n\u1ee9t, l\u1eafm khi c\u00e3i c\u1ecd n\u00e0y n\u1ecd r\u1ea5t phi\u1ec1n n\u00e3o. Th\u1ea7y c\u00f3 tho\u00e1ng nghe r\u1eb1ng t\u1eeb 4h s\u00e1ng \u0111\u1ebfn 5h chi\u1ec1u \u00f4ng ch\u1ed3ng v\u00e0 h\u1ed9i ch\u00fang trong \u0111\u1ea1o tr\u00e0ng c\u00f9ng ni\u1ec7m Ph\u1eadt A-Di-\u0110\u00e0 \u0111\u1ec3 c\u1ea7u v\u00e3ng sanh; ng\u00e0y n\u00e0o c\u0169ng nh\u01b0 ng\u00e0y n\u00e0o, c\u1ea3 h\u1ed9i ch\u00fang l\u1edbn r\u1ea5t tinh c\u1ea7n, mi\u00ean m\u1eadt ni\u1ec7m l\u1ee5c t\u1ef1 \u0111\u1ec3 mong c\u00f3 ng\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1ec1 v\u1edbi th\u1ebf gi\u1edbi Di-\u0110\u00e0 T\u1ecbnh \u0110\u1ed9; th\u1eadm ch\u00ed \u00f4ng ta c\u00f2n kh\u1edfi \u00fd mua th\u00eam m\u1ed9t mi\u1ebfng \u0111\u1ea5t n\u1eefa \u0111\u1ec3 ph\u00e1t tri\u1ec3n ph\u00e1p m\u00f4n tu t\u1eadp c\u1ee7a m\u00ecnh.<\/em><\/p>\n<p><em>B\u00e0 v\u1ee3 ngh\u0129 r\u1eb1ng: \u00d4ng\u00a0x\u00e3 nh\u00e0 ta ch\u1eafc l\u00e0 c\u00f3 v\u1ea5n \u0111\u1ec1, b\u1edfi v\u00ec n\u1ebfu nh\u01b0 tu t\u1eadp m\u00e0 t\u00e2m \u0111\u1ecba \u0111i \u0111\u1ebfn ch\u1ed7 h\u1eb9p h\u00f2i, \u00edch k\u1ef7, ch\u1ec9 lo cho b\u1ea3n th\u00e2n, r\u1ed3i b\u1ecf gia \u0111\u00ecnh, v\u1ee3 con th\u00ec s\u1ef1 tu t\u1eadp \u0111\u00f3 ch\u1eafc h\u1eb3n \u0111\u00e3 c\u00f3 c\u00e1i g\u00ec sai tr\u1eadt. Ngh\u0129 v\u1eady, b\u00e0 nh\u1eadn ch\u1ecbu t\u1ea5t c\u1ea3 m\u1ecdi thi\u1ec7t th\u00f2i, v\u00e0 l\u1eb7ng l\u1ebd r\u00fat lui cho \u00f4ng v\u00e0 \u0111\u1ea1o tr\u00e0ng \u0111i tr\u1ecdn con \u0111\u01b0\u1eddng. B\u00e0 mu\u1ed1n r\u1eddi kh\u1ecfi th\u00e0nh ph\u1ed1 n\u00e0y, \u0111i \u0111\u1ebfn m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng kh\u00e1c \u0111\u1ec3 tu t\u1eadp theo c\u00e1i th\u1ea5y bi\u1ebft c\u1ee7a m\u00ecnh. Con c\u00e1i \u0111\u00e3 l\u1edbn kh\u00f4n n\u00ean hi\u1ec3u chuy\u1ec7n c\u1ea3, ch\u00fang n\u00f3 khuy\u00ean m\u1eb9 n\u00ean \u0111i n\u01a1i kh\u00e1c m\u00e0 tu t\u1eadp, \u1edf \u0111\u00e2y c\u00e0ng ng\u00e0y c\u00e0ng mang th\u00eam phi\u1ec1n n\u00e3o\u201d.<\/em><\/p>\n<p>C\u00e2u chuy\u1ec7n l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady. Tu t\u1eadp m\u00e0 v\u1ee3 ch\u1ed3ng, con c\u00e1i b\u1ea5t ho\u00e0, v\u00e0 c\u00e0ng ng\u00e0y c\u00e0ng mang th\u00eam phi\u1ec1n n\u00e3o l\u00e0 tr\u1eadt r\u1ed3i, l\u00e0 t\u00e0 ph\u00e1p ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u00e1nh ph\u00e1p. Th\u1ebf n\u00ean, h\u00f4m nay th\u1ea7y mu\u1ed1n l\u1ea5y c\u00e2u chuy\u1ec7n \u1ea5y l\u00e0m \u0111\u1ec1 t\u00e0i \u0111\u1ec3 n\u00f3i v\u1ec1 nh\u1eefng \u0111i\u1ec3m h\u1ea1n ch\u1ebf, sai l\u1ea1c c\u1ee7a m\u1ed9t s\u1ed1 ph\u00e1p m\u00f4n tu t\u1eadp; v\u00e0 s\u1ebd tri\u1ec3n khai r\u1ed9ng r\u00e3i h\u01a1n v\u1ec1 gi\u00e1o ph\u00e1p cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng nghe, c\u00f9ng hi\u1ec3u \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh nh\u1eefng th\u1ea5y bi\u1ebft \u0111\u00f4i khi l\u1ea7m l\u1ea1c, \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn u\u1ed5ng ph\u00ed m\u1ed9t \u0111\u1eddi tu t\u1eadp v\u00e0 c\u00f3 khi c\u00f2n v\u00e1c mang th\u00eam nhi\u1ec1u phi\u1ec1n n\u00e3o cho ch\u00ednh m\u00ecnh, cho gia \u0111\u00ecnh v\u1ee3 con nh\u01b0 chuy\u1ec7n d\u1eabn l\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n<p>Th\u1ea7y ph\u1ea3i \u0111i xa m\u1ed9t t\u00ed.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/i0.wp.com\/huyenkhongsonthuong.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/nhan2.png\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-5491\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/huyenkhongsonthuong.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/nhan2-300x300.png?resize=300%2C300\" alt=\"nhan2\" width=\"300\" height=\"300\" data-id=\"5491\" \/><\/a>Ph\u1eadt gi\u00e1o h\u00ecnh th\u00e0nh t\u1eeb \u1ea4n \u0110\u1ed9 c\u00e1ch \u0111\u00e2y 2600 n\u0103m, sau \u0111\u00f3 ph\u00e2n th\u00e0nh hai nh\u00e1nh. M\u1ed9t nh\u00e1nh, do tr\u01b0\u1edfng l\u00e3o Mahinda, ho\u00e0ng t\u1eed con vua Asoka l\u00e0m tr\u01b0\u1edfng \u0111o\u00e0n, th\u00e1p t\u00f9ng c\u00f3 tr\u01b0\u1edfng l\u00e3o I\u1e6d\u1e6diya, U\u1e6d\u1e6diya, Sambala, Bhaddas\u0101la, sa-di Sumana c\u00f9ng v\u1edbi c\u1eadn s\u1ef1 nam Bha\u1e47\u1e0duka dong thuy\u1ec1n v\u01b0\u1ee3t bi\u1ec3n \u0111i truy\u1ec1n gi\u00e1o \u1edf Srila\u1e45ca v\u00e0o th\u1eddi vua Dev\u0101na\u1e43piyatissa. \u0110\u1ea5y l\u00e0 sau k\u1ef3 k\u1ebft t\u1eadp kinh Ph\u1eadt ng\u00f4n l\u1ea7n th\u1ee9 3, kho\u1ea3ng 216-218 n\u0103m sau khi \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt nh\u1eadp di\u1ec7t. B\u1ed9 ph\u00e1i truy\u1ec1n theo h\u01b0\u1edbng n\u00e0y g\u1ecdi l\u00e0 Therav\u0101da (Th\u01b0\u1ee3ng t\u1ecda b\u1ed9 \u2013 b\u1ed9 ph\u00e1i c\u1ee7a c\u00e1c v\u1ecb tr\u01b0\u1edfng l\u00e3o). C\u00e1c v\u1ecb n\u00e0y s\u1ee3 r\u1eb1ng gi\u00e1o ph\u00e1p c\u1ee7a \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt t\u1ea1i \u1ea4n \u0110\u1ed9, trong m\u1ed9t th\u1eddi gian n\u00e0o \u0111\u00f3 s\u1ebd b\u1ecb gi\u00e1o ph\u00e1i B\u00e0-la-m\u00f4n ho\u1eb7c t\u01b0 t\u01b0\u1edfng c\u1ee7a c\u00e1c h\u1ec7 ph\u00e1i kh\u00e1c xen l\u1eabn, pha t\u1ea1p l\u00e0m m\u1ea5t \u0111i gi\u00e1o l\u00fd uy\u00ean nguy\u00ean c\u1ee7a \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt n\u00ean truy\u1ec1n Tam T\u1ea1ng th\u00e1nh \u0111i\u1ec3n ra \u0111\u1ea3o Srila\u1e45ca (Tam T\u1ea1ng P\u0101\u1e37i v\u0103n \u0111\u00e3 h\u00ecnh th\u00e0nh sau l\u1ea7n k\u1ebft t\u1eadp th\u1ee9 3, c\u00f2n th\u1eddi Ph\u1eadt ch\u1ec9 c\u00f3 Ph\u00e1p v\u00e0 Lu\u1eadt). Nh\u00e1nh th\u1ee9 hai, g\u1ed3m c\u00e1c v\u1ecb \u0111\u1ea1i \u0111\u1ee9c tr\u1ebb, h\u1ecdc th\u00f4ng, hi\u1ec3u r\u1ed9ng, kh\u00f4ng mu\u1ed1n b\u1ea3o th\u1ee7, b\u1ea3o nguy\u00ean nh\u01b0 c\u00e1c v\u1ecb tr\u01b0\u1edfng l\u00e3o, h\u1ecd mu\u1ed1n thay \u0111\u1ed5i m\u1ed9t s\u1ed1 t\u01b0 t\u01b0\u1edfng, ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u00eam t\u01b0 t\u01b0\u1edfng, h\u00ecnh th\u00e0nh n\u00ean b\u1ed9 ph\u00e1i Ph\u00e1t Tri\u1ec3n c\u00f3 t\u00ean Mah\u0101sa\u1e45ghika (\u0110\u1ea1i ch\u00fang b\u1ed9). H\u1ec7 ph\u00e1i n\u00e0y xi\u1ec3n d\u01b0\u01a1ng xa r\u1ed9ng, \u0111i qua mi\u1ec1n T\u00e2y B\u1eafc \u1ea4n \u0110\u1ed9 nh\u01b0 Pakistan, Afghanistan, Uzbekistan Turkmenistan\u2026 ven theo d\u01b0\u1edbi ch\u00e2n Hymalaya qua 36 n\u01b0\u1edbc T\u00e2y V\u1ef1c sau \u0111\u00f3 m\u1edbi \u0111\u1ebfn \u0110\u00f4n Ho\u00e0ng. T\u1eeb \u0111\u00e2y, n\u00f3 t\u1ea3n m\u00e1c qua M\u00e3n Ch\u00e2u, T\u00e2y T\u1ea1ng, M\u00f4ng C\u1ed5, Nh\u1eadt B\u1ed5n, Tri\u1ec1u Ti\u00ean, Trung Qu\u1ed1c. C\u1ee9 th\u1ebf, nh\u00e1nh n\u00e0y tr\u1edf th\u00e0nh t\u00f4ng ph\u00e1i Ph\u1eadt gi\u00e1o l\u1edbn nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi hi\u1ec7n nay. Khi Ph\u1eadt gi\u00e1o qua Trung Qu\u1ed1c, h\u1ecd b\u1eaft \u0111\u1ea7u chia t\u00f4ng, l\u1eadp ph\u00e1i, c\u1ee5 th\u1ec3 kho\u1ea3ng 10 t\u00f4ng ph\u00e1i \u0110\u1ea1i th\u1eeba (Lu\u1eadt t\u00f4ng, T\u1ecbnh \u0111\u1ed9 t\u00f4ng, Thi\u1ec1n t\u00f4ng, Ph\u00e1p t\u01b0\u1edbng t\u00f4ng, M\u1eadt t\u00f4ng, Thi\u00ean Thai t\u00f4ng, Hoa Nghi\u00eam t\u00f4ng, Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng, C\u00e2u X\u00e1 t\u00f4ng v\u00e0 Th\u00e0nh Th\u1eadt t\u00f4ng). M\u1ed7i \u201ct\u00f4ng\u201d nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u00e3 l\u1ea5y m\u1ed9t \u0111i\u1ec3m c\u0103n b\u1ea3n n\u00e0o \u0111\u00f3 c\u1ee7a gi\u00e1o ph\u00e1p \u0111\u1ec3 tri\u1ec3n khai v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n r\u1ed9ng ra. \u0110\u00f4i khi ch\u1ec9 y c\u1ee9 n\u01a1i m\u1ed9t kinh, v\u00ed nh\u01b0 Hoa Nghi\u00eam \u0111\u1ec3 l\u1eadp Hoa Nghi\u00eam t\u00f4ng. Ch\u1ec9 y c\u1ee9 n\u01a1i m\u1ed9t b\u1ed9 lu\u1eadn \u0111\u1ec3 l\u1eadp t\u00f4ng, v\u00ed C\u00e2u x\u00e1 t\u00f4ng, Th\u00e0nh th\u1eadt t\u00f4ng. C\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i r\u1eb1ng, v\u00ed nh\u01b0 gi\u00e1o ph\u00e1p c\u1ee7a \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt c\u00f3 10 ng\u00f3n tay th\u00ec m\u1ed7i t\u00f4ng nh\u01b0 v\u1eady ch\u1ec9 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho 1 ng\u00f3n tay m\u00e0 th\u00f4i.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>N\u00f3i s\u01a1 v\u1ec1 m\u1ed9t s\u1ed1 t\u00f4ng.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong>\u2013 Lu\u1eadt t\u00f4ng:<\/strong> T\u00f4ng n\u00e0y d\u00f9ng Gi\u1edbi lu\u1eadt l\u00e0m c\u0103n c\u1ee9, ch\u1ec9 ch\u00fa tr\u1ecdng v\u1ec1 Gi\u1edbi, h\u1ecd n\u00f3i r\u1eb1ng gi\u1edbi l\u00e0 c\u0103n b\u1ea3n, gi\u1eef gi\u1edbi cho trong s\u1ea1ch, cho nghi\u00eam t\u00fac th\u00ec cu\u1ed1i c\u00f9ng c\u0169ng gi\u00e1c ng\u1ed9 gi\u1ea3i tho\u00e1t. Trong khi \u0111\u1ea1o Ph\u1eadt to\u00e0n di\u1ec7n ph\u1ea3i \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 Gi\u1edbi, \u0110\u1ecbnh, Tu\u1ec7, t\u1ee9c l\u00e0 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o. \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt d\u1ea1y r\u1eb1ng<em> \u201cN\u01a1i n\u00e0o c\u00f3 B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o, n\u01a1i n\u00e0o c\u00f3 tu t\u1eadp B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o, n\u01a1i n\u00e0o c\u00f3 th\u00e0nh t\u1ef1u B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o th\u00ec n\u01a1i \u1ea5y c\u00f3 \u0111\u1ec7 nh\u1ea5t Sa-m\u00f4n, \u0111\u1ec7 nh\u1ecb Sa-m\u00f4n, \u0111\u1ec7 tam Sa-m\u00f4n, \u0111\u1ec7 t\u1ee9 Sa-m\u00f4n. N\u01a1i n\u00e0o kh\u00f4ng c\u00f3 B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o, n\u01a1i n\u00e0o kh\u00f4ng tu t\u1eadp B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o, n\u01a1i n\u00e0o kh\u00f4ng th\u00e0nh t\u1ef1u B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o th\u00ec n\u01a1i \u1ea5y kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ec7 nh\u1ea5t Sa-m\u00f4n, \u0111\u1ec7 nh\u1ecb Sa-m\u00f4n, \u0111\u1ec7 tam Sa-m\u00f4n, \u0111\u1ec7 t\u1ee9 Sa-m\u00f4n\u201d<\/em>. Nh\u01b0 v\u1eady, gi\u1ed1ng nh\u01b0 gi\u00e1o ph\u00e1p c\u00f3 ba ch\u00e2n, Lu\u1eadt t\u00f4ng ch\u1ec9 tu c\u00f3 m\u1ed9t ch\u00e2n th\u00f4i, kh\u00f4ng nghe n\u00f3i \u0111\u1ebfn tu \u0110\u1ecbnh, tu Tu\u1ec7 nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o.<\/p>\n<p><strong>\u2013 Thi\u1ec1n t\u00f4ng:<\/strong> L\u00e0 t\u00f4ng ph\u00e1i ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ea1nh v\u00e0o th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 6-7 t\u1ea1i Trung Qu\u1ed1c, s\u01a1 t\u1ed5 l\u00e0 ng\u00e0i \u0110\u1ea1t-ma. Theo s\u1eed li\u1ec7u ghi ch\u00e9p, v\u1ecb n\u00e0y l\u00e0 tr\u01b0\u1edfng m\u00f4n ph\u00e1i Nh\u1ea5t Thi\u1ebft H\u1eefu B\u1ed9, r\u1ea5t g\u1ea7n v\u1edbi gi\u00e1o ph\u00e1p nguy\u00ean th\u1ee7y. Nh\u01b0ng khi qua Trung Qu\u1ed1c, \u0110\u1ea1t Ma th\u00e0nh s\u01a1 t\u1ed5 c\u1ee7a Thi\u1ec1n t\u00f4ng, t\u1ee9c l\u00e0 \u0111\u00e3 bi\u1ebfn thi\u1ec1n Nguy\u00ean th\u1ee7y th\u00e0nh thi\u1ec1n \u0110\u00f4ng \u0110\u1ed9. R\u1ed3i \u0111\u1ebfn th\u1eddi ng\u00e0i Hu\u1ec7 N\u0103ng m\u1eb7c th\u00eam t\u01b0 t\u01b0\u1edfng Kh\u1ed5ng, L\u00e3o, Trang cho ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi kh\u1ea9u v\u1ecb c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Hoa H\u1ea1. Nh\u1eefng v\u1ecb theo Thi\u1ec1n t\u00f4ng h\u1ecd truy nguy\u00ean ngu\u1ed3n g\u1ed1c t\u1eeb ng\u00e0i Ca-Di\u1ebfp, r\u1ed3i truy\u1ec1n cho ng\u00e0i A-Nan\u2026cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0i \u0110\u1ea1t Ma l\u00e0 v\u1ecb t\u1ed5 th\u1ee9 28, qua Trung Qu\u1ed1c c\u00f3 th\u00eam Hu\u1ec7 Kh\u1ea3, T\u0103ng X\u00e1n, \u0110\u1ea1o T\u00edn, Ho\u1eb1ng Nh\u1eabn, Hu\u1ec7 N\u0103ng, t\u1ed5ng c\u1ed9ng c\u00f3 33 v\u1ecb.<\/p>\n<p>T\u01b0 t\u01b0\u1edfng c\u1ee7a Thi\u1ec1n t\u00f4ng l\u00e0 <em>\u201cKi\u1ebfn t\u00e1nh th\u00e0nh Ph\u1eadt\u201d<\/em>. C\u1ee5m t\u1eeb n\u00e0y xem ra h\u01a1i <em>\u201c\u0111ao to, b\u00faa l\u1edbn\u201d<\/em>! B\u1edfi v\u00ec \u0111\u00e2u d\u1ec5 g\u00ec m\u00e0 th\u00e0nh Ph\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c! Theo kinh v\u0103n nguy\u00ean th\u1ee7y, mu\u1ed1n tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t v\u1ecb Ph\u1eadt To\u00e0n Gi\u00e1c nh\u01b0 \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt Saky\u0101 Gotama th\u00ec ph\u1ea3i th\u00e0nh t\u1ef1u tr\u00f2n \u0111\u1ea7y 30 c\u00f4ng h\u1ea1nh ba-la-m\u1eadt trong su\u1ed1t th\u1eddi gian 24 v\u1ecb Ph\u1eadt t\u1ed5 ra \u0111\u1eddi. \u0110\u1ea5y l\u00e0 ch\u01b0a k\u1ec3 7 a-t\u0103ng-k\u1ef3 ki\u1ebfp ph\u00e1t nguy\u1ec7n trong t\u00e2m, 9 a-t\u0103ng-k\u1ef3 ki\u1ebfp ph\u00e1t nguy\u1ec7n th\u00e0nh l\u1eddi! Cho \u0111\u1ebfn ki\u1ebfp l\u00e0m \u0111\u1ea1o s\u0129 Sumedha, \u00f4ng th\u1eeba s\u1ee9c ch\u1ee9ng qu\u1ea3 A-la-h\u00e1n, nh\u01b0ng \u00f4ng kh\u00f4ng cam t\u00e2m gi\u1ea3i tho\u00e1t g\u1ecdn nh\u1eb9, l\u1eb7ng l\u1ebd v\u00e0 an nh\u00e0n nh\u01b0 th\u1ebf. \u00d4ng ch\u1ec9 mu\u1ed1n th\u00e0nh m\u1ed9t v\u1ecb \u0110\u1ea1i Gi\u00e1c y h\u1ec7t Th\u1ebf T\u00f4n Nhi\u00ean \u0110\u0103ng \u0111\u1ec3 m\u00e0 \u201cg\u1ed3ng g\u00e1nh\u201d thi\u00ean h\u1ea1. Ph\u1eadt nh\u00ecn k\u1ef9 c\u0103n c\u01a1 c\u1ee7a \u00f4ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i lo\u1ea1i xo\u00e0ng, b\u00e8n \u201c\u1eeb\u201d cho m\u1ed9t ti\u1ebfng. \u00d4ng vui qu\u00e1, tr\u1edf th\u00e0nh b\u1ea5t th\u1ed1i b\u1ed3-t\u00e1t, \u0111\u1eddi \u0111\u1eddi th\u1ee7y chung v\u1edbi \u0111\u1ea1i nguy\u1ec7n c\u1ee7a m\u00ecnh. N\u1ebfu \u201cki\u1ebfn th\u00e0nh th\u00e0nh Ph\u1eadt\u201d m\u00e0 d\u1ec5 nh\u01b0 v\u1eady ch\u1eb3ng l\u1ebd t\u1eeb khi Thi\u1ec1n t\u00f4ng l\u1eadp ph\u00e1i \u0111\u1ebfn gi\u1edd ch\u1eafc c\u00f3 h\u00e0ng tri\u1ec7u tri\u1ec7u v\u1ecb Ph\u1eadt ra \u0111\u1eddi sao? C\u00e1i \u0111\u00f3 c\u00f3 \u0111\u00fang ch\u0103ng?<\/p>\n<p>V\u1eady th\u00ec, ch\u00fang ta ph\u1ea3i hi\u1ec3u r\u1eb1ng ch\u1eef <em>\u201cPh\u1eadt\u201d<\/em> \u1edf trong c\u00e2u <em>\u201cki\u1ebfn t\u00e1nh th\u00e0nh Ph\u1eadt\u201d<\/em> \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 <em>\u201ct\u00e1nh gi\u00e1c\u201d<\/em>m\u00e0 th\u00f4i. Nh\u1edb cho nh\u01b0 v\u1eady. Ng\u01b0\u1eddi ki\u1ebfn t\u00e1nh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi b\u1eaft \u0111\u1ea7u th\u1ea5y ph\u00e1p, th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c con \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i, b\u1eaft \u0111\u1ea7u b\u01b0\u1edbc ch\u00e2n v\u00e0o l\u1ed9 tr\u00ecnh tu t\u1eadp m\u1ed9t c\u00e1ch ch\u01a1n ch\u00ednh v\u00e0 kh\u00f4ng s\u1ee3 b\u1ecb sai l\u1ea7m n\u1eefa. \u0110\u00f3 m\u1edbi \u0111\u00fang tinh th\u1ea7n c\u1ee7a th\u1ea5y ph\u00e1p, gi\u00e1c ng\u1ed9 ph\u00e1p trong th\u1ef1c t\u1ea1i hi\u1ec7n ti\u1ec1n n\u00e0y.<\/p>\n<p>Y\u1ebfu ch\u1ec9 c\u1ee7a Thi\u1ec1n t\u00f4ng n\u00f3 \u0111\u01a1n gi\u1ea3n l\u00e0 th\u1ebf nh\u01b0ng khi h\u1ecd l\u1eadp ng\u00f4n, l\u1eadp gi\u00e1o th\u00ec c\u00f3 v\u1ebb b\u00ed b\u00ed hi\u1ec3m hi\u1ec3m, cao xa di\u1ec7u v\u1ee3i \u0111\u1ec3 cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi th\u1ea5y si\u00eau huy\u1ec1n, qu\u1ea3ng b\u00e1c qu\u00e1 m\u00e0 kh\u00f4ng d\u00e1m b\u00e9n m\u1ea3ng t\u1edbi. Khi x\u01b0a, ng\u00e0i Hu\u1ec7 N\u0103ng \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u00e0i Ho\u1eb1ng Nh\u1eabn trao truy\u1ec1n y b\u00e1t r\u1ed3i khuy\u00ean \u00f4ng l\u1eb7ng l\u1ebd \u0111i v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng Nam, b\u1edfi v\u00ec Ho\u1eb1ng Nh\u1eabn bi\u1ebft c\u00f3 tranh ch\u1ea5p, b\u1ea5t ho\u00e0 g\u00e2y n\u00ean \u0111\u1ed5 v\u1ee1 kh\u00f4ng t\u1ed1t. Trong \u0111\u00eam h\u00f4m \u0111\u00f3, ng\u00e0i Hu\u1ec7 N\u0103ng r\u1eddi ch\u00f9a, len l\u1ecfi gi\u1eefa c\u00e1c r\u1eb7ng lau s\u1eady, ra \u0111\u1ebfn b\u1edd s\u00f4ng\u2026 Khi \u0111\u1ea1i ch\u00fang bi\u1ebft Hu\u1ec7 N\u0103ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c truy\u1ec1n y b\u00e1t tr\u1ed1n v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng Nam th\u00ec c\u00f3 \u0111\u1ebfn v\u00e0i tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi \u0111u\u1ed5i theo \u0111\u1ec3 \u0111o\u1ea1t l\u1ea1i, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u01b0\u1ee3ng t\u1ecda Hu\u1ec7 Minh, v\u1ed1n tr\u01b0\u1edbc l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ecb v\u00f5 t\u01b0\u1edbng, t\u00e1nh t\u00ecnh th\u00f4 b\u1ea1o, d\u1eabn \u0111\u1ea7u \u0111i tr\u01b0\u1edbc, \u0111u\u1ed5i k\u1ecbp Hu\u1ec7 N\u0103ng. Hu\u1ec7 N\u0103ng \u0111\u1eb7t y b\u00e1t l\u00ean t\u1ea3ng \u0111\u00e1 r\u1ed3i n\u00fap v\u00e0o \u0111\u00e1m s\u1eady n\u00f3i l\u1edbn:<em> \u201cY b\u00e1t l\u00e0 v\u1eadt l\u00e0m tin, h\u00e1 d\u00f9ng s\u1ee9c m\u00e0 \u0111o\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c sao?\u201d<\/em> Hu\u1ec7 Minh \u0111\u1ebfn, mu\u1ed1n l\u1ea5y y b\u00e1t m\u00e0 ch\u1eb3ng nh\u00fac nh\u00edch, b\u00e8n b\u1ea1ch r\u1eb1ng:<em> \u201cB\u1ea1ch ng\u00e0i, con t\u1edbi \u0111\u00e2y ch\u1ec9 mu\u1ed1n h\u1ecdc gi\u00e1o ph\u00e1p, ng\u00e0i h\u00e3y d\u1ea1y cho con m\u1ed9t c\u00e2u \u0111\u1ec3 con th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c con \u0111\u01b0\u1eddng tu t\u1eadp\u201d<\/em>. Hu\u1ec7 N\u0103ng n\u00f3i: <em>\u201cN\u00e0y, th\u01b0\u1ee3ng t\u1ecda Hu\u1ec7 Minh, ngay khi \u00f4ng kh\u00f4ng ngh\u0129 thi\u1ec7n, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u00e1c, \u0111\u1ea5y l\u00e0 b\u1ea3n lai di\u1ec7n m\u1ee5c c\u1ee7a \u00f4ng, t\u1ee9c l\u00e0 khu\u00f4n m\u1eb7t x\u01b0a nay c\u1ee7a \u00f4ng\u201d.<\/em> \u00dd mu\u1ed1n n\u00f3i r\u1eb1ng<em> \u201cgi\u00e1c t\u00e1nh\u201d<\/em> n\u00f3 c\u00f3 s\u1eb5n trong ch\u00fang ta nh\u01b0ng v\u00f4 minh, \u00e1i d\u1ee5c che l\u1ea5p m\u00e0 ta kh\u00f4ng th\u1ea5y, kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u00f3 th\u00f4i. <em>\u201cKh\u00f4ng ngh\u0129 thi\u1ec7n, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u00e1c ch\u00ednh l\u00e0 gi\u00e1c t\u00e1nh tr\u00f2n \u0111\u1ea7y x\u01b0a nay c\u1ee7a \u00f4ng\u201d<\/em>. Th\u1ebf l\u00e0, Hu\u1ec7 N\u0103ng \u0111\u00e3 khai m\u1edfi <em>\u201cPh\u1eadt t\u00e1nh\u201d<\/em> t\u1ee9c l\u00e0 <em>\u201cgi\u00e1c t\u00e1nh\u201d<\/em> cho Hu\u1ec7 Minh, v\u00e0 Hu\u1ec7 Minh c\u0169ng \u0111\u00e3 s\u00e1ng t\u00e2m, s\u00e1ng tr\u00ed th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c con \u0111\u01b0\u1eddng tu t\u1eadp ch\u00e2n ch\u00ednh.<\/p>\n<p>Qu\u00fd v\u1ecb ng\u1ed3i \u0111\u00e2y, \u0111\u1ec3 t\u00e2m r\u1ed7ng l\u1eb7ng, trong s\u00e1ng m\u00e0 h\u00edt th\u1edf nh\u1eb9 nh\u00e0ng, kh\u00f4ng ngh\u0129 thi\u1ec7n, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u00e1c chi h\u1ebft l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 s\u00e1u nh\u00e2n tham, s\u00e2n, si, v\u00f4 tham, v\u00f4 s\u00e2n, v\u00f4 si. T\u1ee9c l\u00e0 <em>\u201cgi\u00e1c t\u00e1nh\u201d<\/em> \u0111ang c\u00f3 m\u1eb7t \u1edf gi\u00e2y kh\u1eafc \u1ea5y, n\u1ebfu \u0111ang tinh th\u1ee9c. V\u00e0 n\u00f3 c\u0169ng ch\u00ednh l\u00e0 \u0111i\u1ec3m kh\u1edfi \u0111\u1ea7u, \u0111\u1ec3 t\u1eeb \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e2n th\u00e0nh hai ng\u00e3 thi\u1ec7n \u00e1c (thi\u1ec7n \u00e1c d\u0129 ph\u00e2n). Ch\u1ed7 n\u00e0y, c\u0103n c\u1ee9 \u0111\u1ecba n\u00e0y c\u0169ng ch\u1ec9 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi quan ni\u1ec7m \u0111\u1ea1o c\u1ee7a Kh\u1ed5ng T\u1eed khi \u00f4ng ta n\u00f3i: <em>\u201cKhi ch\u01b0a c\u00f3 d\u00e2m, n\u1ed9, si l\u00e0 ch\u1ed7 v\u00e0o ra c\u1ee7a \u0110a\u1ecd!\u201d<\/em> C\u00f2n n\u1ebfu n\u00f3i r\u1eb1ng<em> \u201ckh\u00f4ng ngh\u0129 thi\u1ec7n, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u00e1c l\u00e0 b\u1ea3n lai di\u1ec7n m\u1ee5c c\u1ee7a \u00f4ng\u201d<\/em> l\u00e0 s\u1ef1 gi\u00e1c ng\u1ed9, l\u00e0 th\u00e0nh Ph\u1eadt th\u00ec qu\u1ea3 l\u00e0 \u0111\u1ea1i ng\u00f4n. Xin th\u01b0a! \u0110\u00f3 m\u1edbi l\u00e0 tr\u1ea1ng th\u00e1i y\u00ean l\u1eb7ng t\u1ea1m th\u1eddi c\u1ee7a t\u00e2m khi ta c\u00f3 ch\u00e1nh ni\u1ec7m, t\u1ec9nh gi\u00e1c. Trong khi, n\u1ebfu ta th\u1ea5t ni\u1ec7m, m\u1ea5t c\u1ea3nh gi\u00e1c th\u00ec v\u00f4 l\u01b0\u1ee3ng t\u00f9y mi\u00ean ki\u1ebft s\u1eed, ch\u1ee7ng t\u1eed ng\u1ee7 ng\u1ea7m n\u00f3 tr\u00e0o v\u1ecdt ra khi n\u00e0o kh\u00f4ng hay; n\u00f3 chi ph\u1ed1i ch\u00fang ta l\u00fac n\u00e0o kh\u00f4ng bi\u1ebft! B\u1eb1ng kh\u00f4ng v\u00ec sao \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt thuy\u1ebft Tam T\u1ea1ng th\u00e1nh \u0111i\u1ec3n ph\u1ee9c t\u1ea1p, nhi\u1ec1u ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p nh\u01b0 v\u1eady, ng\u01b0\u1eddi th\u00ec tr\u00ec gi\u1edbi, ng\u01b0\u1eddi thi\u1ec1n \u0111\u1ecbnh, ng\u01b0\u1eddi ni\u1ec7m Ph\u1eadt, ng\u01b0\u1eddi minh s\u00e1t\u2026? T\u00f9y c\u0103n c\u01a1 tr\u00ecnh \u0111\u1ed9, t\u00f9y m\u1ed7i l\u00fac, m\u1ed7i n\u01a1i m\u00e0 \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt gi\u00e1o hu\u1ea5n cho t\u1ea5t c\u1ea3. T\u00f3m l\u1ea1i, tu t\u1eadp l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 tr\u1edf v\u1ec1 c\u00e1i gi\u00e1c t\u00e1nh tr\u00f2n l\u1eb7ng trong s\u00e1ng c\u1ee7a ch\u00ednh m\u00ecnh \u0111\u1ec3 t\u1eeb \u0111\u00f3 x\u1eed l\u00fd, qu\u00e1n chi\u1ebfu, minh s\u00e1t v\u1ea5n \u0111\u1ec1 b\u1eb1ng tu\u1ec7 tri, tu\u1ec7 gi\u00e1c ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i b\u1eb1ng t\u01b0 t\u00e1c, t\u01b0 \u00fd c\u1ee7a b\u1ea3n ng\u00e3 ch\u1ee7 quan.<\/p>\n<p>L\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i kh\u00e1i qu\u00e1t nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u1ec3 th\u1ea5y r\u1eb1ng, Thi\u1ec1n T\u00f4ng ch\u00fa tr\u1ecdng v\u00e0o Tu\u1ec7, m\u00e0 kh\u00f4ng nghe n\u00f3i \u0111\u1ebfn Gi\u1edbi, \u0110\u1ecbnh, cho n\u00ean ng\u00e0y x\u01b0a, m\u1ed9t s\u1ed1 v\u1ecb tu t\u1eadp ngang \u0111\u00f3 th\u00ec \u0111\u00e3 s\u1eb5n s\u00e0ng <em>\u201cth\u00f5ng tay v\u00e0o ch\u1ee3\u201d<\/em> v\u00e0 l\u00e0m m\u1ecdi vi\u1ec7c dung ph\u00e0m th\u1ebf t\u1ee5c nh\u01b0 con ng\u01b0\u1eddi th\u1ebf gian. Th\u1eddi h\u01b0ng th\u1ecbnh c\u1ee7a Thi\u1ec1n t\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ee7 c\u00e1c ki\u1ec3u thi\u1ec1n s\u01b0 b\u1ee5i \u0111\u1eddi, thi\u1ec1n s\u01b0 lang thang, thi\u1ec1n s\u01b0 thi s\u0129\u2026 k\u00e9o d\u00e0i cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0y nay v\u1edbi thi\u1ec1n \u00f4m, thi\u1ec1n m\u00faa, thi\u1ec1n nh\u1ea3y, thi\u1ec1n bi\u1ec3n, thi\u1ec1n n\u00fai, thi\u1ec1n tr\u00e0, thi\u1ec1n hoa, thi\u1ec1n lung tung lang tang thi\u1ec1n\u2026 v\u1edbi \u0111\u1ee7 m\u1ecdi th\u1ee9 thi\u1ec1n, r\u1ed3i th\u00ec h\u00e1t ca, nh\u1ea3y m\u00faa, ch\u1ee3 b\u00faa, \u0111\u01b0\u1eddng ph\u1ed1\u2026 \u0111\u1ec1u l\u00e0 thi\u1ec1n s\u01b0 c\u1ea3. \u0110\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t b\u1ee9c tranh \u0111en t\u1ed1i c\u1ee7a Thi\u1ec1n t\u00f4ng th\u1eddi b\u1ea5y gi\u1edd, v\u00e0 d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 c\u1ea3 hi\u1ec7n nay!. H\u1ecd kh\u00f4ng c\u1ea7n Gi\u1edbi, \u0110\u1ecbnh, th\u1ea5y T\u00e1nh l\u00e0 th\u00e0nh Ph\u1eadt ngay, d\u1ec5 qu\u00e1 m\u00e0! Tu t\u1eaft v\u1eady l\u00e0 \u0111\u1ea1t \u0111\u1ec9nh! R\u1ea5t nguy hi\u1ec3m! Th\u1eadm ch\u00ed nguy hi\u1ec3m, b\u00e0 con \u01a1i!<\/p>\n<p><em><strong>\u2013 T\u1ecbnh \u0110\u1ed9 t\u00f4ng:<\/strong><\/em> Ph\u00e1p m\u00f4n t\u1ecbnh \u0111\u1ed9 ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 ni\u1ec7m Ph\u1eadt A-Di-\u0110\u00e0. Ni\u1ec7m ph\u1eadt ch\u1ec9 \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn c\u1eadn \u0111\u1ecbnh, ch\u01b0a c\u00f3 \u0110\u1ecbnh, c\u00e0ng kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f3 Tu\u1ec7. H\u01a1n n\u1eefa A-Di-\u0110\u00e0 l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ecb Ph\u1eadt bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng, th\u1eddi h\u1eadu t\u00e1c \u0111\u1ec3 ph\u1ee5c v\u1ee5 nhu c\u1ea7u cho t\u00f4n gi\u00e1o t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng; t\u01b0\u1ee3ng tr\u01b0ng cho t\u00e1nh gi\u00e1c, t\u00e1nh minh. Bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1i th\u1ef1c. C\u00f2n n\u1eefa, khi ni\u1ec7m Ph\u1eadt Di \u0110\u00e0, t\u00e2m m\u00ecnh b\u1ecf qu\u00ean hi\u1ec7n t\u1ea1i \u0111ang l\u00e0 m\u00e0 ch\u1ea1y theo t\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1ee3ng, r\u1eddi <em>\u201cth\u1ef1c t\u1ea1i \u0111ang l\u00e0\u201d<\/em> \u0111\u1ec3 t\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ebfn m\u1ed9t th\u1ebf gi\u1edbi c\u1ef1c l\u1ea1c v\u1edbi h\u1ea1nh ph\u00fac vi\u00ean m\u00e3n b\u1ea5t t\u1eadn. Nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 v\u1ecdng t\u01b0\u1edfng, m\u00ea t\u01b0\u1edfng, g\u1ed1c c\u1ee7a \u00e1i tham, \u00e1i d\u1ee5c. L\u1ea1\u1ecb n\u1eefa, c\u1ea3nh gi\u1edbi t\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o, \u1edf \u0111\u00e2u l\u00e0 do nghi\u1ec7p b\u00e1o quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, ch\u1eb3ng c\u00f3 \u00f4ng Ph\u1eadt n\u00e0o c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh v\u00e0 ti\u1ebfp \u0111\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c, n\u00f3 s\u00e1i v\u1edbi \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt t\u1ef1 nhi\u00ean c\u1ee7a nh\u00e2n qu\u1ea3 nghi\u1ec7p b\u00e1o!<\/p>\n<p>C\u00f3 l\u1ea7n th\u1ea7y thuy\u1ebft gi\u1ea3ng b\u00ean \u00dac, h\u1ed9i ch\u00fang r\u1ea5t \u0111\u00f4ng, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi tu T\u1ecbnh \u0110\u1ed9, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi tr\u00ec ch\u00fa c\u1ee7a M\u1eadt T\u00f4ng, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi h\u1ecdc thi\u1ec1n c\u1ee7a ng\u00e0i NH, c\u1ee7a ng\u00e0i TT, r\u1ed3i Thi\u1ec1n t\u00e1nh kh\u00f4ng\u2026; th\u1ea7y kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 d\u1eabn h\u1ecd v\u00e0o gi\u00e1o ph\u00e1p ch\u00e2n ch\u00ednh, th\u1ea7y m\u1edbi n\u00f3i th\u1ebf n\u00e0y. B\u00e2y gi\u1edd t\u1ea5t c\u1ea3 h\u1ed9i ch\u00fang \u1edf \u0111\u00e2y n\u1ebfu ai theo T\u1ecbnh \u0110\u1ed9 th\u00ec c\u00f9ng nhau ni\u1ec7m \u201cA-Di-\u0110\u00e0 Ph\u1eadt\u201d, ng\u01b0\u1eddi theo M\u1eadt t\u00f4ng th\u00ec c\u00f9ng \u0111\u1ecdc \u201cOm Mani Padme Hum\u201d, Ng\u01b0\u1eddi theo Nguy\u00ean th\u1ee7y th\u00ec ni\u1ec7m \u201cBuddho, Buddho\u201d m\u01b0\u01a1i m\u01b0\u1eddi l\u0103m ph\u00fat coi sao. H\u1ed9i ch\u00fang c\u00f2n l\u1ea1i ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00f4ng l\u00e0m g\u00ec c\u1ea3, th\u01b0 gi\u00e3n, bu\u00f4ng x\u1ea3, \u0111\u1ec3 t\u00e2m r\u1ed7ng rang trong s\u00e1ng nh\u00ecn ng\u1eafm to\u00e0n b\u1ed9 th\u00e2n, th\u1ecd, t\u00e2m, ph\u00e1p coi th\u1eed c\u00f3 c\u00e1i g\u00ec t\u00e1c \u0111\u1ed9ng l\u00ean th\u00e2n t\u00e2m n\u00e0y kh\u00f4ng\u2026<\/p>\n<p>T\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng tu\u1ef3 ni\u1ec7m (anussati)([1]) th\u00ec m\u1edbi ngang ch\u1ed7 c\u1eadn \u0111\u1ecbnh, ch\u01b0a v\u00e0o \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c. \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt d\u1ea1y c\u00f3 10 \u0111\u1ec1 m\u1ee5c t\u00f9y ni\u1ec7m, 10 \u0111\u1ec1 m\u1ee5c n\u00e0y ph\u1ea3i s\u1eed d\u1ee5ng anussati ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i d\u00f9ng sati, \u0111\u00f3 l\u00e0: <em>Ni\u1ec7m Ph\u1eadt, ni\u1ec7m Ph\u00e1p, ni\u1ec7m T\u0103ng, ni\u1ec7m b\u1ed1 th\u00ed, ni\u1ec7m gi\u1edbi, ni\u00eam thi\u00ean, ni\u1ec7m t\u1ecbch t\u1ecbnh (Ni\u1ebft-b\u00e0n), ni\u1ec7m s\u1ef1 ch\u1ebft, ni\u1ec7m 32 th\u1ec3 tr\u01b0\u1ee3c, ni\u00eam h\u01a1i th\u1edf.<\/em> Trong 10 t\u00f9y ni\u1ec7m \u1ea5y, 8 ni\u1ec7m \u0111\u1ea7u ch\u1ec9 \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn c\u1eadn h\u00e0nh \u0111\u1ecbnh, ni\u1ec7m 32 th\u1ec3 tr\u01b0\u1ee3c c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eafc an ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh (appan\u0101-sam\u0101dhi), c\u00f2n ni\u1ec7m h\u01a1i th\u1edf th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eafc \u0111\u1ecbnh, k\u1ebft h\u1ee3p Qu\u00e1n Ni\u1ec7m X\u1ee9 th\u00ec c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u1eafc T\u1ee9 Th\u00e1nh Qu\u1ea3.<\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn \u0111\u00e2y s\u1ebd c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi h\u1ecfi, t\u1ea1i sao ni\u1ec7m Ph\u1eadt m\u00e0 ch\u1ec9 \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn c\u1eadn h\u00e0nh \u0111\u1ecbnh th\u00f4i? C\u00f3 l\u1ebd ch\u00fang ta c\u1ea7n ph\u1ea3i t\u00ecm hi\u1ec3u qua c\u00e1ch ni\u1ec7m Ph\u1eadt c\u1ee7a b\u00ean Nguy\u00ean th\u1ee7y m\u1edbi th\u1ea5y r\u00f5 r\u00e0ng \u0111i\u1ec1u \u1ea5y.<\/p>\n<p>Ni\u1ec7m Ph\u1eadt, v\u00ed d\u1ee5 ni\u1ec7m \u201cBuddho\u201d, hay ni\u1ec7m \u201cAraha\u1e43\u201d\u2026([2]); c\u00f3 hai c\u00e1ch ni\u1ec7m:<\/p>\n<p>-Buddho,Buddho\u2026 s\u1eed d\u1ee5ng anussati ni\u1ec7m li\u00ean t\u1ee5c, tr\u01b0\u1edbc ni\u1ec7m th\u00e0nh ti\u1ebfng sau ni\u1ec7m th\u1ea7m cho \u0111\u1ebfn khi ch\u1ec9 c\u00f2n nh\u1ea5t ni\u1ec7m, an tr\u00fa v\u00e0o nh\u1ea5t ni\u1ec7m n\u00e0y s\u1ebd \u0111\u1ea1t c\u1eadn h\u00e0nh \u0111\u1ecbnh (up\u0101cara), thu\u1ed9c t\u00e2m thi\u1ec7n d\u1ee5c gi\u1edbi.<\/p>\n<p>\u2013 Ni\u1ec7m Ph\u1eadt, kh\u00f4ng ph\u1ea3i nh\u01b0 c\u00e1ch ni\u1ec7m Buddho hay Araha\u1e43 nh\u01b0 tr\u00ean m\u00e0 l\u00e0 ni\u1ec7m \u201c\u00e2n \u0111\u1ee9c\u201d c\u1ee7a Ph\u1eadt. Trong tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p n\u00e0y th\u00ec ph\u1ea3i s\u1eed d\u1ee5ng anussati . \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt (buddho) c\u00f3 3 \u0111\u1ee9c (gu\u1e45a): Tu\u1ec7 \u0111\u1ee9c (pa\u00f1\u00f1\u0101gu\u1e47a), t\u1ecbnh \u0111\u1ee9c (visuddhigu\u1e47a) v\u00e0 bi \u0111\u1ee9c (karu\u1e47\u0101gu\u1e47a).<\/p>\n<p>T\u1edbi \u0111\u00e2y th\u1ea7y c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t v\u00e0i minh ch\u1ee9ng :<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/i0.wp.com\/huyenkhongsonthuong.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/nhan3.png\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-5492\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/huyenkhongsonthuong.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/nhan3-300x300.png?resize=300%2C300\" alt=\"nhan3\" width=\"300\" height=\"300\" data-id=\"5492\" \/><\/a>V\u1ecb th\u1ee9 nh\u1ea5t: Ng\u00e0i H\u1ed9 T\u00f4ng, s\u01a1 t\u1ed5 Ph\u1eadt gi\u00e1o Nguy\u00ean th\u1ee7y Vi\u1ec7t Nam. Trong l\u00fac b\u1ecb \u0111au ru\u1ed9t th\u1eeba d\u1eef d\u1ed9i, ng\u00e0i d\u00f9ng \u0111\u1ecbnh l\u1ef1c tr\u1ea5n gi\u1eef c\u01a1n \u0111au, gh\u00e9 s\u1edf m\u1ed9t l\u00e1t r\u1ed3i \u0111\u1ebfn ngay b\u1ec7nh vi\u1ec7n Phn\u00f4m-P\u00eanh. N\u1eb1m t\u1ea1i ph\u00f2ng m\u1ed5, tr\u01b0\u1edbc khi y t\u00e1 g\u00e2y m\u00ea, ng\u00e0i ni\u1ec7m (d\u0129 nhi\u00ean l\u00e0 s\u1eed d\u1ee5ng anussati) <em>\u201cAraha\u1e43, Araha\u1e43\u201d<\/em>\u2026 r\u1ed3i sau \u0111\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f2n bi\u1ebft g\u00ec n\u1eefa c\u1ea3. M\u1ed5 xong, h\u1ecd chuy\u1ec3n ng\u00e0i sang ph\u00f2ng d\u01b0\u1ee1ng, \u0111\u1ebfn kho\u1ea3ng m\u01b0\u1eddi l\u0103m gi\u1edd chi\u1ec1u ng\u00e0i m\u1edbi t\u1ec9nh; m\u1edbi t\u1ec9nh v\u1edbi h\u01a1i th\u1edf ra, \u0111i li\u1ec1n v\u1edbi c\u00e2u ni\u1ec7m \u201cAraha\u1e43\u201d! Do ng\u00e0i ni\u1ec7m mi\u00ean m\u1eadt n\u00ean n\u00f3 ch\u00ecm s\u00e2u v\u00e0o d\u00f2ng s\u1ed1ng (d\u00f2ng bhava\u1e45ga) v\u00e0 \u0111\u1ea1t c\u1eadn h\u00e0nh \u0111\u1ecbnh n\u00ean khi th\u1edf ra th\u00ec ni\u1ec7m Araha\u1e43 n\u1ed1i li\u1ec1n. Th\u1eddi c\u00f2n c\u01b0 s\u0129, khi ng\u00e0i tu thi\u1ec1n \u0111\u1ecbnh v\u1edbi \u0111\u1ec1 m\u1ee5c \u00e1nh s\u00e1ng. N\u01a1i c\u00e1i c\u1ed1c l\u00e1 s\u01a1 s\u00e0i c\u1ee7a ng\u00e0i, h\u1eb1ng \u0111\u00eam, d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 \u0111\u00eam n\u00e0o c\u0169ng c\u00f3 chuy\u1ec7n l\u1ea1, ai c\u0169ng ch\u0103m ch\u0103m nh\u00ecn. C\u00f3 \u0111\u00eam, d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 b\u00ean \u0111\u00f3 to\u1ea3 ra c\u00e1i kh\u00ed g\u00ec r\u1ea5t m\u00e1t m\u1ebb. C\u00f3 \u0111\u00eam, th\u00ec \u00e1nh s\u00e1ng to\u1ea3 ra, s\u00e1ng r\u1ef1c c\u1ea3 c\u1ed1c l\u00e1. Ngo\u00e0i ra, kh\u00f4ng bi\u1ebft sao, khi ng\u00e0i v\u00e0o c\u1eadn \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i c\u00f3 tha t\u00e2m th\u00f4ng. Th\u1eddi \u1ea5y, kho\u1ea3ng n\u0103m 1935, ng\u00e0i l\u00e0 m\u1ed9t b\u00e1c s\u0129 th\u00fa y r\u1ea5t gi\u1ecfi, thu\u1ed9c h\u00e0ng quan l\u1edbn c\u00f3 l\u01b0\u01a1ng b\u1ed5ng r\u1ea5t cao. Trong th\u1eddi gian n\u00e0y, ng\u00e0i hay v\u1ec1 Phn\u00f4m-P\u00eanh \u0111\u1ec3 h\u1ecdc h\u1ecfi v\u00e0 l\u00e0m nhi\u1ec1u Ph\u1eadt s\u1ef1. Vi\u00ean quan C\u00f4ng S\u1ee9 khi\u1ec3n tr\u00e1ch n\u00ean tr\u00ecnh \u0111\u01a1n l\u00ean To\u00e0 C\u00f4ng S\u1ee9 cho thuy\u00ean chuy\u1ec3n ng\u00e0i \u0111\u1ebfn t\u1ec9nh bi\u00ean gi\u1edbi Stung-Treng. T\u1eeb \u0111\u00f3, khi c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec \u1edf Nam Vang, m\u1ecdi s\u1ef1 li\u00ean l\u1ea1c \u0111\u1ec1u r\u1ea5t kh\u00f3 kh\u0103n. M\u1ed9t h\u00f4m, ng\u00e0i nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ee9c \u0111i\u1ec7n t\u00edn b\u00e1o r\u1eb1ng \u00f4ng th\u00e2n c\u1ee7a ng\u00e0i \u0111ang \u0111au n\u1eb7ng, bi\u1ec3u ph\u1ea3i v\u1ec1 g\u1ea5p. \u0110\u1ecdc n\u1ed9i dung, b\u00e1n t\u00edn, b\u00e1n nghi, ng\u00e0i b\u00e8n v\u00e0o ph\u00f2ng, ng\u1ed3i thi\u1ec1n, h\u01b0\u1edbng t\u00e2m xem th\u1eed. H\u00ecnh \u1ea3nh \u00f4ng th\u00e2n hi\u1ec7n ra, m\u1ea1nh kho\u1ebb, h\u1ed3ng h\u00e0o kh\u00f4ng c\u00f3 tri\u1ec7u ch\u1ee9ng g\u00ec l\u00e0 \u1ed1m \u0111au c\u1ea3. V\u00e0 ng\u00e0i c\u00f2n bi\u1ebft th\u00eam \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1eb1ng, s\u1edf d\u0129 c\u00f3 b\u1ee9c \u0111i\u1ec7n n\u00e0y l\u00e0 v\u00ec nh\u00f3m c\u01b0 s\u0129 \u1edf ch\u00f9a S\u00f9ng Ph\u01b0\u1edbc \u0111ang b\u1ecb m\u1ed9t s\u1ed1 c\u01b0 s\u0129 B\u1eafc t\u00f4ng h\u1ecfi \u0111\u1ea1o r\u1ea5t \u201ccay nghi\u1ec7t\u201d n\u00ean h\u1ecd c\u1ea7u vi\u1ec7n \u00f4ng \u0111\u1ebfn \u0111\u1ea5y. Do kh\u00f4ng bi\u1ebft c\u00e1ch chi m\u1eddi \u00f4ng n\u00ean h\u1ecd gi\u1ea3 m\u1ea1o c\u00e1i \u0111i\u1ec7n t\u00edn.<\/p>\n<p>\u1ede d\u00e2y t\u00f4i mu\u1ed1n x\u00e1c ch\u1ee9ng m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u, ch\u1ec9 c\u1ea7n ni\u1ec7m Ph\u1eadt mi\u00ean m\u1eadt, nh\u1ea5t t\u00e2m trong m\u1ed9t s\u1ed1 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 c\u1ea3 kh\u1ea3 n\u0103ng tha t\u00e2m th\u00f4ng.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/i0.wp.com\/huyenkhongsonthuong.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/nhan4.png\"><img data-recalc-dims=\"1\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-5493\" src=\"https:\/\/i0.wp.com\/huyenkhongsonthuong.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/nhan4-300x300.png?resize=300%2C300\" alt=\"nhan4\" width=\"300\" height=\"300\" data-id=\"5493\" \/><\/a>V\u1ecb th\u1ee9 2: Ng\u00e0i Acharn Mun, th\u1ea7y c\u1ee7a ng\u00e0i Ajahn Chah. Khi \u0111\u1ea1t c\u1eadn \u0111\u1ecbnh ng\u00e0i c\u0169ng c\u00f3 tha t\u00e2m th\u00f4ng. C\u00f3 m\u1ed9t l\u1ea7n ng\u00e0i Acharn Mun h\u01b0\u1edbng t\u00e2m \u0111\u1ebfn m\u1ed9t v\u1ecb s\u01b0 gi\u00e0 trong m\u1ed9t trung t\u00e2m thi\u1ec1n vipassan\u0101, ng\u00e0i th\u1ea5y r\u1eb1ng h\u1ea7u nh\u01b0 l\u00fac n\u00e0o v\u1ecb s\u01b0 kia c\u0169ng lo l\u1eafng v\u1ec1 chuy\u1ec7n gia \u0111\u00ecnh, v\u1ee3 con. Trong \u0111\u00eam \u1ea5y, l\u00fac v\u1ec1 khuya, ng\u00e0i nh\u00ecn l\u1ea1i v\u1ecb s\u01b0 kia l\u1ea7n n\u1eefa th\u00ec nh\u1eadn th\u1ea5y s\u01b0 \u1ea5y v\u1eabn c\u00f2n \u00e2u lo, toan t\u00ednh. V\u00e0o l\u00fac r\u1ea1ng s\u00e1ng, ng\u00e0i \u0111\u1ecdc t\u00e2m l\u1ea7n th\u1ee9 ba, k\u1ebft qu\u1ea3 v\u1eabn y nh\u01b0 v\u1eady: V\u1ecb s\u01b0 gi\u00e0 h\u00e0nh vipassan\u0101 \u2013 trung t\u00e2m thi\u1ec1n vipassan\u0101 \u2013 m\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 ng\u01b0ng lo l\u1eafng v\u1ec1 nh\u1eefng chuy\u1ec7n gia \u0111\u00ecnh, r\u1ed3i toan t\u00ednh n\u00ean l\u00e0m g\u00ec cho con, cho ch\u00e1u. S\u00e1ng h\u00f4m sau, ng\u00e0i Acharn Mun quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh r\u1eddi \u0111\u1ed9ng, gh\u00e9 l\u1ea1i th\u0103m v\u1ecb s\u01b0 gi\u00e0. Trong c\u00e2u chuy\u1ec7n, ng\u00e0i h\u1ecfi tho\u00e1ng qua v\u1ec1 d\u1ef1 \u0111\u1ecbnh x\u00e2y c\u1ea5t nh\u00e0 m\u1edbi v\u00e0 s\u1eafp x\u1ebfp ch\u1ed7 \u1edf cho c\u00e1c con ch\u00e1u! R\u1ed3i ng\u00e0i ti\u1ebfp: \u201cS\u01b0 c\u00f3 nhi\u1ec1u vi\u1ec7c \u0111\u1ec3 toan t\u00ednh v\u00e0 lo l\u1eafng qu\u00e1, n\u00ean s\u01b0 c\u0169ng kh\u00f4ng ngh\u1ec9 ng\u01a1i g\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c trong \u0111\u00eam qua?\u201d V\u1ecb s\u01b0 gi\u00e0 t\u00e1i m\u1eb7t, h\u1ed5 th\u1eb9n v\u00e0 kinh h\u00e3i nh\u01b0 mu\u1ed1n ng\u1ea5t \u0111i. Nghe n\u00f3i v\u1ecb s\u01b0 gi\u00e0 \u1ea5y l\u1eb7ng l\u1ebd r\u1eddi thi\u1ec1n vi\u1ec7n s\u00e1ng h\u00f4m sau; \u00f4ng c\u00f3 nh\u1eafn l\u1ea1i v\u1edbi m\u1ed9t \u0111\u1ec7 t\u1eed th\u00e2n c\u1eadn r\u1eb1ng: \u201cH\u00ecnh nh\u01b0 ng\u00e0i Acharn Mun bi\u1ebft h\u1ebft nh\u1eefng g\u00ec s\u00e2u \u1ea9n suy t\u00ednh trong t\u00e2m c\u1ee7a t\u00f4i, v\u00e0 nh\u01b0 th\u1ebf th\u00ec t\u00f4i kh\u00f4ng th\u1ec3 \u1edf l\u1ea1i \u0111\u00e2y l\u00e2u h\u01a1n n\u1eefa, l\u00e0m g\u00e1nh n\u1eb7ng cho ng\u00e0i\u201d.<\/p>\n<p>M\u1ed9t l\u1ea7n kh\u00e1c, tr\u01b0\u1edbc khi l\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u1ebfn Bangkok g\u1eb7p v\u1ecb cao t\u0103ng l\u1ed7i l\u1ea1c c\u1ee7a ch\u00f9a Wat Boromnivas, t\u1ee9c l\u00e0 ng\u00e0i Chao Khun Up\u0101li. Ng\u00e0i Acharn Mun h\u01b0\u1edbng t\u00e2m \u0111\u1ebfn v\u1ecb n\u00e0y v\u00e0 t\u1ee9c kh\u1eafc bi\u1ebft r\u1eb1ng ng\u00e0i Up\u0101li \u0111ang suy ng\u1eabm v\u1ec1 ph\u00e1p Th\u1eadp Nh\u1ecb Nh\u00e2n Duy\u00ean. Ng\u00e0i ghi l\u1ea1i ng\u00e0y gi\u1edd v\u00e0 sau \u0111\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u00e0i Up\u0101li x\u00e1c nh\u1eadn, \u0111\u00fang th\u1eadt l\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady([3]).<\/p>\n<p>C\u00e1c v\u1ecb \u1ea5y \u0111\u1ec1u tu ni\u1ec7m \u00e2n \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt ho\u1eb7c ch\u1ec9 ni\u1ec7m Buddho \u0111\u1ebfn c\u1eadn \u0111\u1ecbnh r\u1ed3i chuy\u1ec3n qua minh s\u00e1t tu\u1ec7. Trong Thanh T\u1ecbnh \u0110\u1ea1o, cho ta bi\u1ebft r\u1eb1ng, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1eafc \u0111\u1ecbnh t\u1ee9 thi\u1ec1n th\u01b0\u1eddng d\u1ec5 d\u00e0ng h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ebfn th\u1ea7n th\u00f4ng (c\u00e1c th\u1eafng tr\u00ed), ho\u1eb7c tu l\u00ean b\u1ed1n thi\u1ec1n V\u00f4 s\u1eafc, ho\u1eb7c tu tu\u1ec7 qu\u00e1n \u0111\u1ec3 c\u00f3 ch\u00e1nh tr\u00ed, gi\u1ea3i tho\u00e1t. Tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p kh\u00e1c, kh\u00f4ng c\u1ea7n t\u1ee9 thi\u1ec1n, ch\u1ec9 c\u1ea7n c\u1eadn h\u00e0nh c\u1ee7a s\u01a1 thi\u1ec1n r\u1ed3i quay sang tu t\u1eadp minh s\u00e1t. Tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p kh\u00e1c n\u1eefa, ng\u01b0\u1eddi c\u0103n c\u01a1 th\u01b0\u1ee3ng tr\u00ed, kh\u00f4ng c\u1ea7n c\u1eadn h\u00e0nh, m\u00e0 \u0111i th\u1eb3ng v\u00e0o minh s\u00e1t c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c, \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201cc\u00e0n tu\u1ec7\u201d hay \u201ckh\u00f4 tu\u1ec7\u201d (sukkha-pa\u00f1\u00f1a)([4]): \u0110\u00e2y l\u00e0 lo\u1ea1i tu\u1ec7 kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ecbnh, n\u00f3i c\u00e1ch kh\u00e1c, l\u00e0 \u0111\u1ecbnh \u1ea9n trong tu\u1ec7.<\/p>\n<p>H\u00e0nh gi\u1ea3 n\u00e0o mu\u1ed1n \u0111\u1ea1t \u201can ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh\u201d thu\u1ed9c t\u00e2m thi\u1ec1n s\u1eafc gi\u1edbi th\u00ec ph\u1ea3i chuy\u1ec3n qua 10 \u0111\u1ec1 m\u1ee5c kasi\u1e47a (\u0111\u1ea5t, n\u01b0\u1edbc, l\u1eeda, gi\u00f3, xanh, \u0111\u1ecf, tr\u1eafng, v\u00e0ng, h\u01b0 kh\u00f4ng, \u00e1nh s\u00e1ng). Ri\u00eang ph\u00e1p m\u00f4n ni\u1ec7m h\u01a1i th\u1edf m\u00e0 qu\u00fd v\u1ecb hay s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u00f3, ph\u1ea3i l\u01b0u \u00fd r\u1eb1ng: Khi ch\u00fa m\u1ee5c v\u00e0o h\u01a1i th\u1edf, an tr\u00fa v\u00e0o h\u01a1i th\u1edf, h\u01a1i th\u1edf nh\u1eb9 nh\u00e0ng, l\u1eafng d\u1ee9t, nh\u1ea5t \u0111i\u1ec3m, s\u00e1ng trong th\u00ec \u0111i v\u00e0o \u0111\u1ecbnh, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eafc \u0111\u1ebfn T\u1ee9 thi\u1ec1n, \u0111\u00e2y l\u00e0 h\u01a1i th\u1edf c\u00f3 khuynh h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ecbnh. N\u1ebfu ni\u1ec7m h\u01a1i th\u1edf m\u00e0 m\u00ecnh lu\u00f4n lu\u00f4n th\u1ea3nh th\u01a1i, nh\u1eb9 nh\u00e0ng, bi\u1ebft r\u00f5, th\u1ea5y r\u00f5 h\u01a1i th\u1edf l\u00ean xu\u1ed1ng \u0111\u1ec1u \u0111\u1eb7n, an tr\u00fa v\u00e0o h\u01a1i th\u1edf m\u00e0 quan s\u00e1t, l\u1eafng nghe nh\u1eefng t\u00e1c \u0111\u1ed9ng n\u01a1i s\u1eafc th\u00e2n, n\u01a1i c\u1ea3m gi\u00e1c, n\u01a1i tri gi\u00e1c, n\u01a1i t\u00e2m h\u00e0nh, n\u01a1i \u00fd th\u1ee9c (s\u1eafc, th\u1ecd, t\u01b0\u1edfng, h\u00e0nh, th\u1ee9c) s\u1ebd ph\u00e1t sanh tu\u1ec7 gi\u00e1c, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eafc \u0110\u1ea1o, Qu\u1ea3.<\/p>\n<p><em><strong>\u2013 M\u1eadt t\u00f4ng:<\/strong> <\/em>Khai t\u1ed5 c\u1ee7a M\u1eadt t\u00f4ng l\u00e0 \u0111\u1ea1i s\u01b0 Thi\u1ec7n V\u00f4 U\u00fd. M\u1eadt t\u00f4ng l\u00e0 t\u00ean g\u1ecdi kh\u00e1c c\u1ee7a Ch\u00e2n ng\u00f4n t\u00f4ng. M\u1eadt t\u00f4ng th\u00ec th\u1ea7y bi\u1ebft r\u1ea5t \u00edt, v\u00ec sao v\u1eady? V\u00ec h\u1ecd l\u00e0 \u201cm\u1eadt\u201d m\u00e0. L\u1ea1 l\u00f9ng, \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt l\u1ecbch s\u1eed th\u00ec n\u00f3i, Nh\u01b0 Lai thuy\u1ebft ph\u00e1p v\u1edbi \u201cb\u00e0n tay m\u1edf ra\u201d, ngh\u0129a l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 che gi\u1ea5u h\u1ebft, n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 Hi\u1ec3n gi\u00e1o. Nh\u01b0ng t\u1eeb th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 7 TL, M\u1eadt gi\u00e1o ra \u0111\u1eddi, h\u1ecd l\u1ea1i ph\u00e2n ra l\u00e0 c\u00f3 M\u1eadt gi\u00e1o v\u00e0 Hi\u1ec3n gi\u00e1o? Kh\u00f4ng bi\u1ebft c\u00e1i \u201cm\u1eadt\u201d n\u00e0y t\u1eeb \u0111\u00e2u m\u00e0 c\u00f3, ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1eeb th\u1eddi Ph\u1eadt v\u00e0 c\u1ea3 th\u1eddi c\u1ee7a \u0111\u1ea1i \u0111\u1ebf Asoka. D\u01b0\u1eddng nh\u01b0 manh nha t\u1eeb th\u1eddi b\u1ed9 ph\u00e1i. M\u1eadt t\u00f4ng l\u1ea1i d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt \u0110\u1ea1i Nh\u1eadt v\u00e0 kinh Kim Cang \u0110\u1ea3nh. Khi tu th\u00ec c\u00e1i g\u00ec c\u0169ng m\u1eadt h\u1ebft. H\u1ecd c\u00f3 tam m\u1eadt l\u00e0 \u201cth\u00e2n m\u1eadt, kh\u1ea9u m\u1eadt v\u00e0 \u00fd m\u1eadt\u201d. V\u00e0 c\u00f2n k\u1ebft lu\u1eadn: \u201cN\u1ebfu 3 m\u1eadt n\u00e0y t\u01b0\u01a1ng \u01b0ng th\u00ec th\u00e0nh Ph\u1eadt!\u201d \u0110i\u1ec1u n\u00e0y th\u00ec ch\u1ec9 c\u00f3 M\u1eadt t\u00f4ng hi\u1ec3u v\u00e0 tin c\u00f2n ch\u00fang ta th\u00ec ch\u1ecbu. Nh\u1eefng t\u00f4ng ph\u00e1i tu t\u1eadp minh b\u1ea1ch c\u0169ng b\u00f3 tay!<\/p>\n<p>Th\u1ea7y th\u1ea5y r\u1eb1ng M\u1eadt t\u00f4ng kh\u00f4ng \u0111\u01a1n gi\u1ea3n qua m\u1ed9t v\u00e0i l\u1eddi gi\u1ea3i th\u00edch, ch\u1ec9 bi\u1ebft r\u1eb1ng, h\u1ecd ni\u1ec7m ch\u01a1n ng\u00f4n th\u1ea7n ch\u00fa. V\u00e0 n\u1ebfu ni\u1ec7m ch\u01a1n ng\u00f4n th\u1ea7n ch\u00fa th\u00ec ch\u1ec9 \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn \u0111\u1ecbnh. C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1t \u0111\u1ecbnh th\u00ec h\u1ecd luy\u1ec7n th\u00eam m\u1ed9t s\u1ed1 th\u1ea7n th\u00f4ng ph\u00e9p l\u1ea1. C\u00f2n tu\u1ec7, c\u00f3 l\u1ebd c\u0169ng c\u00f3 \u1edf c\u00e1c b\u1eadc th\u01b0\u1ee3ng tr\u00ed n\u00e0o \u0111\u00f3, nh\u01b0ng r\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 c\u1eadp \u0111\u1ec3 tu t\u1eadp qua Gi\u1edbi, \u0110\u1ecbnh, Tu\u1ec7 t\u1ee9c B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o. Th\u1ea7y r\u1ea5t d\u00e8 d\u1eb7t \u0111\u1ec3 n\u00f3i r\u1eb1ng, ch\u1eb3ng l\u1ebd n\u00e0o M\u1eadt t\u00f4ng kh\u00f4ng tu t\u1eadp B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o?<\/p>\n<p>M\u1eadt t\u00f4ng th\u1ea7y ch\u1ec9 n\u00f3i kh\u00e1i qu\u00e1t th\u1ebf th\u00f4i, ai mu\u1ed1n xem th\u00eam th\u00ec \u0111\u1ecdc \u201cS\u1eed Ph\u1eadt gi\u00e1o \u1ea4n \u0110\u1ed9\u201d th\u1ea7y vi\u1ebft \u0111\u00e3 nhi\u1ec1u n\u0103m, v\u00e0 sau \u0111\u00e2y s\u1ebd c\u00f3 m\u1ed9t \u0111o\u1ea1n ph\u1ee5 ch\u00fa. Ai mu\u1ed1n \u0111\u1ecdc th\u00ec c\u1ee9 \u0111\u1ecdc nh\u01b0ng n\u00ean nh\u1edb \u0111\u00e2y l\u00e0 kh\u00e1i qu\u00e1t M\u1eadt t\u00f4ng thu\u1edf x\u01b0a \u1edf \u1ea4n \u0110\u1ed9; n\u00f3 kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0 ch\u01a1n ch\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c, nh\u01b0ng c\u00f3 l\u1ebd b\u00e2y gi\u1edd ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00e3 canh c\u1ea3i r\u1ed3i, thay \u0111\u1ed5i r\u1ed3i, th\u1ea7y kh\u00f4ng d\u00e1m ph\u00ea ph\u00e1n. Ch\u1ec9 n\u00f3i l\u00ean s\u1ef1 th\u1eadt l\u1ecbch s\u1eed. H\u00e3y \u0111\u1ecdc v\u00e0 xem nh\u01b0 ch\u1ec9 l\u00e0 t\u01b0 li\u1ec7u c\u0169 x\u01b0a:<\/p>\n<p>\u201cM\u1eadt gi\u00e1o c\u00f3 nhi\u1ec1u t\u00ean: Ch\u00e2n ng\u00f4n th\u1eeba (Esoteric-y\u0101na), Qu\u1ea3 th\u1eeba (Phalay\u0101na), Kim c\u01b0\u01a1ng th\u1eeba (Vajra-y\u0101na).<\/p>\n<p>S\u1ef1 ra \u0111\u1eddi c\u1ee7a M\u1eadt gi\u00e1o c\u00f3 l\u1ebd ti\u1ec1m t\u00e0ng t\u1eeb th\u1eddi c\u00f3 \u0110\u00e0-la-ni t\u1ea1ng c\u1ee7a Ph\u00e1p t\u1ea1ng b\u1ed9. \u0110\u1ebfn th\u1eddi V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc, Th\u1ebf Th\u00e2n v\u1edbi tr\u01b0\u1eddng ph\u00e1i Duy Th\u1ee9c Du-gi\u00e0 (Yogac\u0101ra), kho\u00e1c m\u1ed9t t\u1ea7m quan tr\u1ecdng cho \u201cth\u1ee9c\u201d, c\u00f9ng s\u1ef1 trau d\u1ed3i th\u1ee9c, d\u1ea7n d\u1ea7n \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ra \u0111\u1eddi c\u1ee7a nhi\u1ec1u thu\u1eadt b\u00ed \u1ea9n luy\u1ec7n th\u1ee9c c\u1ee7a c\u00e1c tu s\u0129 Du-gi\u00e0. Nh\u1eefng th\u1ea7n ch\u00fa, nh\u1eefng \u0110\u00e0-la-ni (dharanis) v\u1edbi bi\u1ec3u \u0111\u1ed3 c\u00f3 d\u1ea1ng h\u00ecnh tr\u00f2n, h\u00ecnh tam gi\u00e1c c\u00e0ng tr\u1edf n\u00ean quan tr\u1ecdng \u0111\u1ed1i v\u1edbi m\u1ed9t Du-gi\u00e0 s\u01b0. Nh\u1eefng c\u00e2u th\u1ea7n ch\u00fa (mantra) n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c cho l\u00e0 c\u00f3 nh\u1eefng quy\u1ec1n n\u0103ng th\u1ea7n k\u1ef3. H\u1ecd vi\u1ec7n d\u1eabn c\u00e1c n\u0103ng l\u1ef1c c\u1ee7a kinh Paritta trong v\u0103n h\u1ec7 P\u0101\u1e37i c\u00f3 th\u1ec3 tr\u00e1nh kh\u1ecfi b\u1ec7nh t\u1eadt, tai \u01b0\u01a1ng, ho\u1ea1n n\u1ea1n\u2026 M\u1ed9t khi m\u00e0 y\u1ebfu t\u1ed1 th\u1ea7n b\u00ed \u0111\u01b0\u1ee3c n\u00eau l\u00ean h\u00e0ng \u0111\u1ea7u, tr\u1edf th\u00e0nh s\u00e1ch l\u01b0\u1ee3c, m\u1ee5c ti\u00eau\u2026 th\u00ec ch\u1eafc h\u1eb3n s\u1ebd k\u00e9o theo bao nhi\u00eau \u201cthu\u1eadt b\u00ed truy\u1ec1n\u201d \u2013 m\u00e0 ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ea7y (Garu) v\u00e0 \u0111\u1ec7 t\u1eed t\u00e2m truy\u1ec1n (Cela) bi\u1ebft v\u1edbi nhau th\u00f4i.<\/p>\n<p>Th\u1ebf gi\u1edbi \u1ea5y r\u1ea5t l\u00e0 b\u00ed m\u1eadt, th\u00ec ng\u00f4n ng\u1eef s\u1eed d\u1ee5ng c\u0169ng ph\u1ea3i b\u00ed m\u1eadt. Nh\u01b0ng ch\u00fang th\u01b0\u1eddng c\u00f3 hai ngh\u0129a. \u0110\u1ec7 t\u1eed t\u00e2m truy\u1ec1n th\u00ec hi\u1ec3u ngh\u0129a b\u00ean trong, qu\u1ea7n ch\u00fang th\u00ec ch\u1ec9 hi\u1ec3u ngh\u0129a b\u00ean ngo\u00e0i. Do v\u1eady, ph\u00e9p tu c\u1ee7a M\u1eadt t\u00f4ng sinh ra qu\u00e1 nhi\u1ec1u hi\u1ec3u l\u1ea7m, qu\u00e1 nhi\u1ec1u ng\u1ed9 nh\u1eadn l\u1ec7ch ngh\u0129a m\u1ed9t c\u00e1ch tai h\u1ea1i. C\u00e0ng tai hai h\u01a1n, M\u1eadt t\u00f4ng th\u01b0\u1eddng tin t\u01b0\u1edfng v\u00e0o nh\u1eefng n\u0103ng l\u1ef1c c\u1ee7a c\u00e1c v\u1ecb th\u1ea7n, nh\u1edd h\u1ecd, t\u00edn \u0111\u1ed3 m\u1edbi \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn \u201ct\u1ea5t \u0111\u1ecba\u201d (sidhi) \u0111\u01b0\u1ee3c, t\u1ee9c l\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng to\u00e0n di\u1ec7n, r\u1ed1t r\u00e1o; v\u00ec l\u1ee3i \u00edch \u1ea5y, h\u1ecd kh\u00f4ng ng\u1ea7n ng\u1ea1i t\u1ea1c t\u01b0\u1ee3ng Ph\u1eadt Th\u00edch-ca ng\u1ed3i chung l\u1eabn l\u1ed9n v\u1edbi m\u1ed9t s\u1ed1 r\u1ea5t \u0111\u00f4ng c\u00e1c n\u1eef th\u1ea7n kh\u00e1c.<\/p>\n<p>L\u00fac Kim c\u01b0\u01a1ng th\u1eeba xen v\u00e0o M\u1eadt t\u00f4ng th\u00ec h\u1ecd c\u00e0ng pha t\u1ea1p th\u00eam nhi\u1ec1u ki\u1ec3u th\u1edd c\u00fang t\u1ed1i t\u0103m v\u00e0 k\u1ef3 d\u1ecb c\u1ee7a t\u1ea7ng l\u1edbp x\u00e3 h\u1ed9i th\u1ea5p k\u00e9m h\u1ea7u qu\u1ea3ng b\u00e1 t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng m\u00ecnh. T\u1eeb \u0111\u00e2y, M\u1eadt t\u00f4ng c\u00e0ng sa \u0111\u00e0 v\u00e0o c\u00e1ch h\u00e0nh tr\u00ec sai l\u1ea1c nh\u01b0 vi\u1ec7c d\u00f9ng 5 ma-kara, ngh\u0129a l\u00e0 nh\u1eefng t\u1eeb b\u1eaft \u0111\u1ea7u b\u1eb1ng ch\u1eef \u201cma\u201d, nh\u01b0: Madya (r\u01b0\u1ee3u), ma\u1e43sa (th\u1ecbt), matsya (c\u00e1), madra (\u0111\u00e0n b\u00e0) v\u00e0 maithura (giao h\u1ee3p). 5 c\u00e1i \u201cma\u201d n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c khuy\u1ebfn kh\u00edch, th\u1ef1c h\u00e0nh trong T\u0103ng t\u00edn \u0111\u1ed3 M\u1eadt gi\u00e1o Kim c\u01b0\u01a1ng th\u1eeba. Kinh khi\u1ebfp h\u01a1n, trong b\u1ed9 s\u00e1ch c\u1ee7a Kim c\u01b0\u01a1ng th\u1eeba c\u00f3 m\u1ed9t ch\u01b0\u01a1ng c\u00f3 t\u00ean \u201cb\u00ed m\u1eadt t\u1eadp h\u1ed9i \u2013 Guhya-samaja\u201d, l\u1ea1i khuy\u1ebfn kh\u00edch vi\u1ec7c s\u00e1t nh\u00e2n, l\u1eeba d\u1ed1i v\u00e0 ngo\u1ea1i t\u00ecnh (Xem 2500 n\u0103m Ph\u1eadt gi\u00e1o c\u1ee7a NXB V\u0103n ho\u00e1 th\u00f4ng tin, trang 311).<\/p>\n<p>Ng\u01b0\u1eddi ta b\u00ecnh gi\u1ea3ng r\u1eb1ng, khi \u0111ang c\u00f2n l\u00e0 \u201cch\u00e2n ng\u00f4n th\u1eeba\u201d, v\u00ec thi\u00ean v\u00e0o l\u00fd lu\u1eadn n\u00ean kh\u00f4ng ph\u00e1t tri\u1ec3n \u0111\u01b0\u1ee3c; c\u00f2n Kim C\u01b0\u01a1ng th\u1eeba, nh\u1edd ch\u00fa tr\u1ecdng th\u1ef1c ti\u1ec5n n\u00ean ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ea1nh. Kim C\u01b0\u01a1ng th\u1eeba c\u0169ng bi\u1ebft l\u1ea5y g\u1ed1c ngu\u1ed3n t\u1eeb Ph\u1eadt, kh\u00f4ng ph\u1ea3i Ph\u1eadt Th\u00edch-ca m\u00e0 l\u00e0 \u0110\u1ea1i Nh\u1eadt Nh\u01b0 lai (Mah\u0101vairocana \u2013 Ma-ha t\u00ec-l\u01b0-gi\u00e1-na). Sau, v\u1ecb Ph\u1eadt n\u00e0y truy\u1ec1n M\u1eadt gi\u00e1o l\u1ea1i cho B\u1ed3-t\u00e1t Kim C\u01b0\u01a1ng. T\u1eeb kho\u1ea3ng th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 X tr\u1edf v\u1ec1 sau, Kim c\u01b0\u01a1ng th\u1eeba k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi nhi\u1ec1u t\u00e0 gi\u00e1o c\u1ee7a \u1ea4n \u0110\u1ed9, Ba T\u01b0, d\u1ea7n d\u1ea7n \u0111\u1ecda l\u1ea1c, l\u1ea5y kho\u00e1i l\u1ea1c l\u00e0m ch\u1ee7 ngh\u0129a, l\u1ea5y d\u1ee5c v\u1ecdng l\u00e0m di\u1ec7u l\u00fd ch\u00ed ch\u00e2n n\u00ean l\u00e0m cho Ph\u1eadt gi\u00e1o suy \u0111\u1ed3i l\u1ea1i c\u00e0ng suy \u0111\u1ed3i h\u01a1n n\u1eefa. C\u00e1c v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u P\u0101la, nh\u1ea5t l\u00e0 vua H\u1ed9 Ph\u00e1p (Dharmap\u0101la), s\u00f9ng m\u1ed9 Ph\u1eadt gi\u00e1o n\u00e0y, x\u00e2y d\u1ef1ng ng\u00f4i ch\u00f9a quy m\u00f4 Vikramas\u012bla (Si\u00eau gi\u1edbi) l\u00e0m th\u1ee7 ph\u1ee7 cho M\u1eadt t\u00f4ng ph\u00e1t tri\u1ec3n \u0111\u1ebfn n\u0103m th\u1ebf k\u1ef7.<\/p>\n<p>C\u00e1c v\u1ecb s\u01b0 M\u1eadt t\u00f4ng n\u1ed5i danh nh\u01b0: Thi\u1ec7n V\u00f4 \u00day (Subha Karasimha, 637-735), ng\u01b0\u1eddi Trung \u1ea4n; Kim C\u01b0\u01a1ng Tr\u00ed (Vajra Bodhi, 671-741), ng\u01b0\u1eddi Nam \u1ea4n v\u00e0 B\u1ea5t Kh\u00f4ng Kim C\u01b0\u01a1ng (Amoghavajra, 705-774), ng\u01b0\u1eddi Srila\u1e45ca; h\u1ecd \u0111\u00e3 l\u00e0m cho M\u1eadt t\u00f4ng h\u01b0ng th\u1ecbnh trong n\u01b0\u1edbc lan sang c\u1ea3 Trung Qu\u1ed1c. Th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 VIII, Li\u00ean Hoa Sinh (Padmasambava), \u0111em M\u1eadt gi\u00e1o truy\u1ec1n sang T\u00e2y T\u1ea1ng r\u1ed3i s\u00e1ng l\u1eadp L\u1ea1t Ma gi\u00e1o \u1edf \u0111\u00e2y. C\u00e1c n\u01b0\u1edbc \u0110\u00f4ng Nam \u00c1, T\u00e2y \u00c1 nh\u01b0: Srila\u1e45ca, Myanmar, Campuchia, \u0111\u1ea3o Java, Sumatra\u2026 M\u1eadt gi\u00e1o c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c truy\u1ec1n v\u00e0o. Ch\u00ednh l\u1ed1i ki\u1ebfn tr\u00fac Angkor-Thom, Angkor-Wat c\u1ee7a Campuchia th\u1ebf k\u1ef7 XII c\u0169ng l\u00e0 d\u1ea5u \u1ea5n s\u00e2u \u0111\u1eadm c\u1ee7a t\u01b0 t\u01b0\u1edfng M\u1eadt gi\u00e1o (Xem \u201cL\u1ecbch s\u1eed Ph\u1eadt gi\u00e1o \u1ea4n \u0110\u1ed9\u201d NXB T\u00f4n gi\u00e1o, n\u0103m 2001 c\u1ee7a HT Thanh Ki\u1ec3m).<\/p>\n<p>T\u1eeb th\u1ebf k\u1ef7 IX-X, trong l\u00fac v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u P\u0101la \u0111\u00f3ng \u0111\u00f4 \u1edf \u0110\u00f4ng \u1ea4n, Ph\u1eadt gi\u00e1o M\u1eadt t\u00f4ng h\u01b0ng th\u1ecbnh t\u1ea1i mi\u1ec1n \u0110\u00f4ng r\u1ed3i tr\u00e0n xu\u1ed1ng Nam \u1ea4n th\u00ec qu\u00e2n H\u1ed3i gi\u00e1o t\u1eeb Th\u1ed5-nh\u0129-k\u1ef3 \u0111\u00e3 x\u00e2m l\u0103ng mi\u1ec1n T\u00e2y B\u1eafc \u1ea4n. N\u1eeda cu\u1ed1i th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 X, qu\u00e2n H\u1ed3i chi\u1ebfm l\u0129nh Ca-bun, \u0111\u1eb7t kinh \u0111\u00f4 \u1edf \u0111\u00e2y r\u1ed3i l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t \u0111em \u0111\u1ea1i qu\u00e2n ti\u1ebfn th\u1eb3ng v\u00e0o Trung \u1ea4n. C\u00e1c chi\u1ebfn s\u0129 H\u1ed3i gi\u00e1o c\u00f3 ni\u1ec1m tin t\u01b0\u1edfng man r\u1ee3 l\u00e0 c\u00e0ng gi\u1ebft nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi ngo\u1ea1i gi\u00e1o, d\u1ecb gi\u00e1o ch\u1eebng n\u00e0o th\u00ec c\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u c\u00f4ng \u0111\u1ee9c \u0111\u1ec3 sanh v\u1ec1 \u201cthi\u00ean qu\u1ed1c\u201d; n\u00ean h\u1ecd \u0111i \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2u, t\u00e0n s\u00e1t, h\u1ee7y di\u1ec7t \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3. H\u1ecd ph\u00e1 h\u1ee7y ch\u00f9a th\u00e1p, \u0111\u1ec1n mi\u1ebfu c\u1ee7a Ph\u1eadt gi\u00e1o v\u00e0 \u1ea4n \u0110\u1ed9 gi\u00e1o, gi\u1ebft h\u1ea1i Sa-m\u00f4n, B\u00e0-la-m\u00f4n; t\u00edn \u0111\u1ed3 Ph\u1eadt gi\u00e1o th\u00ec c\u00e0ng b\u1ecb gi\u1ebft nhi\u1ec1u h\u01a1n.<\/p>\n<p>Cu\u1ed1i th\u1ebf k\u1ef7 XI, \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 XII, qu\u00e2n H\u1ed3i th\u00f4n t\u00ednh \u0110\u00f4ng \u1ea4n, h\u1ee7y di\u1ec7t v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u cu\u1ed1i c\u00f9ng c\u1ee7a P\u0101la, th\u1ebf l\u00e0 c\u0103n c\u1ee9 \u0111\u1ecba c\u1ee7a Ph\u1eadt gi\u00e1o M\u1eadt t\u00f4ng c\u0169ng b\u1ecb tan t\u00e1c. Ch\u00f9a th\u00e1p b\u1ecb t\u00e0n ph\u00e1, kinh \u0111i\u1ec3n b\u1ecb \u0111\u1ed1t ch\u00e1y, T\u0103ng t\u00edn \u0111\u1ed3 b\u1ecb gi\u1ebft h\u1ea1i, b\u00e1u v\u1eadt b\u1ecb t\u1ecbch thu. C\u00e1c v\u1ecb s\u01b0 M\u1eadt t\u00f4ng, m\u1ed9t s\u1ed1 ch\u1ea1y sang Kashmire v\u00e0o T\u00e2y T\u1ea1ng, s\u1ed1 ch\u1ea1y v\u1ec1 Nepal, s\u1ed1 \u1ea9n n\u00e1u trong r\u1eebng n\u00fai, m\u1ed9t s\u1ed1 \u0111\u01b0\u1ee3c Ph\u1eadt t\u1eed \u00e2m th\u1ea7m che gi\u1ea5u. Ai kh\u00f4ng ch\u1ea1y \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00ec theo H\u1ed3i gi\u00e1o.<\/p>\n<p>Nh\u01b0 v\u1eady, t\u00ednh \u0111\u1ebfn \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 XII, b\u1ea5t c\u1ee9 t\u00f4n gi\u00e1o n\u00e0o \u1edf \u1ea4n \u0110\u1ed9 c\u0169ng b\u1ecb H\u1ed3i gi\u00e1o x\u00f3a s\u1ed5. Ri\u00eang Ph\u1eadt gi\u00e1o th\u00ec d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 th\u00ea th\u1ea3m h\u01a1n, n\u00f3 m\u1ea5t g\u1ed1c h\u1eb3n. Tuy nhi\u00ean, \u00e1nh s\u00e1ng c\u1ee7a Ph\u1eadt ph\u00e1p l\u1ea1i lan tr\u00e0n sang c\u00e1c qu\u1ed1c \u0111\u1ed9 kh\u00e1c, chi\u1ebfu t\u1ecfa kh\u1eafp m\u1ecdi mi\u1ec1n \u0111\u1ea5t c\u1ee7a th\u1ebf gi\u1edbi; v\u00e0 c\u00f3 ng\u00e0y, n\u00f3 l\u1ea1i tr\u1edf v\u1ec1 c\u1ed9i ngu\u1ed3n, th\u0103m vi\u1ebfng c\u1ed1 h\u01b0\u01a1ng x\u01b0a sau g\u1ea7n s\u00e1u, b\u1ea3y tr\u0103m n\u0103m, \u0111a ph\u1ea7n ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n \u1ea4n \u0111\u00e3 qu\u00ean h\u1eb3n \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt c\u1ee7a m\u00ecnh!\u201d<\/p>\n<p>S\u01a1 l\u01b0\u1ee3c qua v\u1ec1 m\u1ed9t s\u1ed1 h\u1ec7 ph\u00e1i \u0111i\u1ec3n h\u00ecnh \u0111\u1ec3 th\u1ea5y r\u1eb1ng, c\u00e1ch tu t\u1eadp c\u1ee7a h\u1ecd v\u1eabn manh m\u00fan, r\u1eddi r\u1ea1c, ch\u1eafp v\u00e1, ch\u01b0a ph\u1ea3i l\u00e0 Ph\u1eadt gi\u00e1o to\u00e0n di\u1ec7n. Khi n\u00e0o ch\u01b0a tu t\u1eadp \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 Gi\u1edbi, \u0110\u1ecbnh, Tu\u1ec7 hay B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o th\u00ec ch\u01b0a tr\u1ecdn v\u1eb9n con \u0111\u01b0\u1eddng ch\u00e2n ch\u00ednh c\u1ee7a \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt. Thi\u1ec1n t\u00f4ng bao gi\u1edd c\u0169ng n\u00f3i kh\u00e1i ni\u1ec7m ch\u00e2n \u0111\u1ebf, kh\u00f4ng bao gi\u1edd n\u00f3i kh\u00e1i ni\u1ec7m t\u1ee5c \u0111\u1ebf. Ph\u1eadt l\u00e0 g\u00ec? \u201cL\u00e0 hoa!\u201d Ngh\u0129a l\u00e0 khi c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi h\u1ecfi Ph\u1eadt l\u00e0 g\u00ec, ch\u1ec9 tr\u01b0\u1edbc m\u1eaft c\u00f3 \u0111\u00f3a hoa \u0111ang hi\u1ec7n ti\u1ec1n th\u00ec \u201cl\u00e0 hoa\u201d \u1edf \u0111\u00e2y v\u00e0 b\u00e2y gi\u1edd! N\u00f3i l\u00e0 hoa l\u00e0 c\u00f2n \u0111\u1eb9p \u0111\u1ea5y. Gi\u1ea3 d\u1ee5 nh\u01b0 khi \u1ea5y \u0111ang c\u1ea7m que c\u1ee7i tr\u1ed9n ph\u00e2n, c\u00f3 thi\u1ec1n t\u0103ng h\u1ecfi Ph\u1eadt l\u00e0 g\u00ec, th\u00ec v\u1ecb thi\u1ec1n s\u01b0 s\u1ebd \u0111\u00e1p \u201cque c\u1ee9t kh\u00f4! V\u1ecb \u1ea5y n\u00f3i \u0111\u00fang, v\u00ec que c\u1ee9t kh\u00f4 \u0111ang c\u00f3 m\u1eb7t ngay gi\u1ea5y ph\u00fat hi\u1ec7n ti\u1ec1n gi\u1eefa hai ng\u01b0\u1eddi!<\/p>\n<p>V\u00e0 theo ch\u00fang ta, c\u00f3 n\u00ean khai th\u1ecb v\u1edbi h\u00ecnh \u1ea3nh v\u00e0 ng\u00f4n ng\u1eef nh\u01b0 th\u1ebf ch\u0103ng? C\u00f3 qu\u00e1 \u0111\u00e1ng l\u1eafm kh\u00f4ng khi ng\u01b0\u1eddi ta h\u1ecfi v\u1ec1 \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt, d\u00f9 l\u00e0 kh\u00e1i ni\u1ec7m, nh\u01b0ng lu\u00f4n c\u00f3 c\u00e1i g\u00ec t\u00f4n qu\u00fd, k\u00ednh tr\u1ecdng; v\u00e0 r\u1ea5t thi\u00eang li\u00eang trong l\u00f2ng ng\u01b0\u1eddi tu h\u1ecdc!<\/p>\n<p>T\u1ecbnh \u0110\u1ed9 th\u00ec m\u01a1 v\u1ec1 \u201cb\u00ean kia th\u1ebf gi\u1edbi\u201d, \u201cv\u00e3ng sanh c\u1ef1c l\u1ea1c\u201d. C\u00f3 ph\u00e1i th\u00ec \u201cthi\u1ec1n t\u1ecbnh song tu\u201d. Song tu th\u1ebf n\u00e0o \u0111\u01b0\u1ee3c khi m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi th\u00ec hi\u1ec7n qu\u00e1n \u1edf \u0111\u00e2y, m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi th\u00ec ng\u1ed3i m\u00e0 v\u1ecdng t\u01b0\u1edfng n\u01a1i kh\u00e1c? Ch\u1ec9 khi n\u00e0o ni\u1ec7m Ph\u1eadt \u0111\u1ebfn c\u1eadn \u0111\u1ecbnh r\u1ed3i quay sang minh s\u00e1t th\u00ec tu t\u1eadp m\u1edbi \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 c\u1ea3 \u0111\u1ecbnh, tu\u1ec7. T\u00f3m l\u1ea1i, n\u1ebfu c\u00e1c t\u00f4ng ph\u00e1i tu t\u1eadp m\u00e0 kh\u00f4ng l\u1ea5y B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o l\u00e0m kim ch\u1ec9 nam th\u00ec h\u1ecd ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 h\u01b0\u1edfng ph\u01b0\u1edbc b\u00e1u nh\u00e2n thi\u00ean nh\u01b0ng \u0111\u1ec7 nh\u1ea5t sa-m\u00f4n, \u0111\u1ec7 nh\u1ecb sa-m\u00f4n, \u0111\u1ec7 tam sa-m\u00f4n v\u00e0 \u0111\u1ec7 t\u1ee9 sa-m\u00f4n th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3!<\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn v\u1edbi \u0111\u1ea1o tr\u00e0ng h\u00f4m nay, th\u1ea7y r\u1ea5t c\u1ea3m k\u00edch khi th\u1ea5y oai nghi \u0111i \u0111\u1ee9ng, k\u00ednh l\u1ec5 c\u1ee7a ch\u01b0 ph\u1eadt t\u1eed, bi\u1ebft r\u1eb1ng \u1edf trong \u201cl\u00f2\u201d n\u00e0y thu\u1ea7n th\u1ee5c nhi\u1ec1u n\u0103m r\u1ed3i, c\u00f4ng phu tu t\u1eadp \u0111\u00e3 ch\u00edn mu\u1ed3i r\u1ed3i. Trong 10 ch\u1ed7 h\u1eb1ng ph\u00e1t sanh ph\u01b0\u1edbc b\u00e1u m\u00e0 qu\u00fd v\u1ecb \u0111ang c\u00f3 \u0111\u00e2y, ch\u1ec9 c\u1ea7n l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o \u0111\u1ec3 th\u1ea5y r\u00f5 l\u1ed9 tr\u00ecnh, th\u1ea5y r\u00f5 gi\u00e1c t\u00e1nh \u1edf trong m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 an nhi\u00ean m\u00e0 l\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng.<\/p>\n<p>N\u01a1i ch\u1ed7 t\u0129nh c\u01b0, an thi\u1ec1n v\u00e0 vi\u1ebft l\u00e1ch, th\u1ea7y c\u00f3 treo m\u1ed9t b\u1ee9c th\u01b0 ph\u00e1p c\u1ee7a vua Tr\u1ea7n Th\u00e1i T\u00f4ng:<\/p>\n<p><em>\u201cV\u0129nh vi l\u00e3ng \u0111\u00e3ng phong tr\u1ea7n kh\u00e1ch,<\/em><\/p>\n<p><em>Nh\u1eadt vi\u1ec5n gia h\u01b0\u01a1ng v\u1ea1n l\u00fd tr\u00ecnh\u201d.<\/em><\/p>\n<p>C\u00e2u th\u01a1 \u1ea5y ng\u00e0y n\u00e0o \u0111i v\u00f4, \u0111i ra th\u1ea7y c\u0169ng th\u1ea5y, c\u1ed1t \u00fd ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 t\u1ef1 th\u1ea7m l\u1eb7ng nh\u1eafc nh\u1edf m\u00ecnh: <em>\u201cCoi ch\u1eebng t\u00e2m vi\u00ean \u00fd m\u00e3 nghe! \u0110\u1eebng c\u00f3 m\u1ea3i mi\u1ebft, mi\u1ec7t m\u00e0i gi\u00f3 b\u1ee5i ham ch\u01a1i nh\u01b0 kh\u00e1ch l\u00e3ng \u0111\u00e3ng phong tr\u1ea7n, c\u1ee9 m\u1ed7i ng\u00e0y, m\u1ed7i ng\u00e0y (nh\u1eadt vi\u1ec5n) nh\u01b0 th\u1ebf s\u1ebd xa c\u00e1ch qu\u00ea nh\u00e0 c\u1ea3 h\u00e0ng v\u1ea1n d\u1eb7m \u0111\u01b0\u1eddng!\u201d<\/em><\/p>\n<p>\u201cPhong tr\u1ea7n kh\u00e1ch\u201d c\u1ee7a Tr\u1ea7n Th\u00e1i T\u00f4ng l\u00e0 th\u00e2n ph\u1eadn l\u00eanh \u0111\u00eanh c\u1ee7a nh\u1eefng h\u1eefu t\u1ed3n sanh di\u1ec7t, l\u00e0 \u0111\u1ecbnh m\u1ec7nh t\u1ea1i th\u1ebf c\u1ee7a nh\u1eefng kh\u1ed5 \u0111au, v\u00f4 minh nghi\u1ec7t ng\u00e3; l\u00e0 c\u00e1i g\u00ec t\u1ea5t h\u1eefu c\u1ee7a cu\u1ed9c t\u1eed sinh lang thang kh\u00f4ng b\u1ebfn, kh\u00f4ng b\u1edd; l\u00e0 cu\u1ed9c ra \u0111i chung th\u00e2n vi\u1ec5n m\u1ed9ng, m\u1ed7i ng\u00e0y m\u1ed7i c\u00e1ch xa qu\u00ea h\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<p>C\u0169ng v\u1eady, ch\u00fang ta c\u00f3 m\u1eb7t tr\u00ean cu\u1ed9c \u0111\u1eddi n\u00e0y \u0111\u1ec3 l\u00e0m m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1ch phong tr\u1ea7n l\u00e3ng \u0111\u00e3ng, \u0111i \u0111\u00f3, \u0111i \u0111\u00e2y, lang thang v\u00f4 \u0111\u1ecbnh kh\u00f4ng b\u1edd b\u1ebfn. T\u1eeb l\u00fac sinh ra \u0111\u1ebfn khi tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh, c\u1ea3 h\u00e0nh tr\u00ecnh c\u1ee7a \u0111\u1eddi ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 h\u00e0nh tr\u00ecnh h\u01b0\u1edbng ngo\u1ea1i \u0111\u1ec3 t\u1ea7m c\u1ea7u, s\u0103n \u0111u\u1ed5i kh\u00f4ng ng\u01b0ng ngh\u1ec9, d\u1ea7n d\u00e0 \u0111\u1ebfn m\u1ed9t l\u00fac n\u00e0o \u0111\u00f3, ta ch\u1ec9 s\u1ed1ng v\u1edbi c\u00e1i b\u00ean ngo\u00e0i m\u00ecnh, ch\u1ea1y theo nhu c\u1ea7u v\u00e0 \u0111\u00e1p \u1ee9ng, \u0111\u00e1p \u1ee9ng v\u00e0 nhu c\u1ea7u! V\u00e0 th\u1ebf l\u00e0 c\u00e1i<em> \u201ccon ng\u01b0\u1eddi th\u1ef1c\u201d<\/em> c\u1ee7a ta, ta \u0111\u00e3 qu\u00ean \u0111i, ch\u1ec9 bi\u1ebft s\u1ed1ng v\u1edbi danh v\u1ecdng, s\u1ef1 nghi\u1ec7p, ti\u1ec1n t\u00e0i, quy\u1ec1n l\u1ef1c. C\u00e1i v\u1ecf b\u1ecdc b\u00ean ngo\u00e0i \u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c trau chu\u1ed1t, \u0111i\u1ec3m trang, \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m cho \u0111\u1eb9p \u0111\u1ebd, \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u1ee5y t\u1ea1o nh\u01b0 th\u1ef1c, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ed5i l\u1ed3ng v\u00e0o \u0111\u1ea5y nh\u1eefng gi\u00e1 tr\u1ecb cao c\u1ea3 ho\u1eb7c nh\u1eefng l\u1ee3i \u00edch <em>\u201cr\u1ea5t nh\u00e2n v\u0103n v\u00e0 r\u1ea5t th\u1ef1c t\u1ebf\u201d<\/em>: \u00d4i! M\u1ed9t c\u00e1i \u201cgi\u1ea3 ng\u00e3 tuy\u1ec7t v\u1eddi\u201d \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c thay th\u1ebf cho c\u00e1i<em> \u201cth\u1ef1c ng\u00e3\u201d<\/em> (con ng\u01b0\u1eddi th\u1ef1c c\u00f3 s\u1ef1 s\u1ed1ng) l\u1ea7n h\u1ed3i b\u1ecb m\u1ea5t \u0111i v\u00e0 ta t\u01b0\u1edfng l\u1ea7m \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u00ecnh th\u1eadt! C\u00e1i \u1ea3o t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u00e3 \u0111\u00e1nh tr\u00e1o th\u1ef1c t\u01b0\u1ee3ng m\u1ed9t c\u00e1ch r\u1ea5t ngo\u1ea1n m\u1ee5c! C\u00e1c b\u1ea1n c\u00f3 th\u1ea5y ra \u0111i\u1ec1u \u1ea5y kh\u00f4ng? V\u00e0 ai trong ch\u00fang ta \u0111\u00e3 \u0111\u00e1nh m\u1ea5t m\u00ecnh t\u1eeb l\u00e2u r\u1ed3i? V\u00e0 ai trong ch\u00fang ta c\u0169ng \u0111ang l\u1ea7n h\u1ed3i kho\u00e1c nh\u1eefng \u201cm\u1eb7t n\u1ea1 b\u1ea3n ng\u00e3\u201d kh\u00e1c nhau m\u00e0 kh\u00f4ng t\u1ef1 bi\u1ebft? Bi th\u1ea3m v\u00e0 bi kh\u1ed1n l\u00e0 \u1edf ch\u1ed7 \u1ea5y! C\u1ea3 nh\u00e2n lo\u1ea1i n\u00e0y \u0111ang s\u1ed1ng v\u1edbi c\u00e1i gi\u1ea3 ng\u00e3, v\u1edbi \u201ccon ng\u01b0\u1eddi l\u1ea1 m\u1eb7t\u201d \u1ea5y?! V\u00e0 chung th\u00e2n l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1ch phong tr\u1ea7n, m\u1ed7i ng\u00e0y m\u1ed7i xa c\u00e1ch qu\u00ea h\u01b0\u01a1ng?! \u0110\u1ea5y l\u00e0 c\u00f5i l\u01b0u \u0111\u00e0y mi\u00ean vi\u1ec5n cho t\u1ea5t c\u1ea3 ch\u00fang ta, c\u00f3 ph\u1ea3i?<\/p>\n<p>S\u1ef1 th\u1ef1c c\u00f2n \u0111i xa h\u01a1n v\u00e0 nguy hi\u1ec3m h\u01a1n.<\/p>\n<p>Tr\u00ean m\u1ed7i \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng ti\u1ebfp x\u00fac h\u00e0ng ng\u00e0y, nh\u1ea5t l\u00e0 nh\u1eefng \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng \u01b0a th\u00edch, tr\u00ecu m\u1ebfn ho\u1eb7c nh\u1eefng \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng li\u00ean h\u1ec7 \u0111\u1ebfn ti\u1ec1n t\u00e0i, danh v\u1ecdng, \u0111\u1ecba v\u1ecb, ch\u00fang ta kh\u00f4ng ng\u1eebng gia th\u00eam nh\u1eefng t\u00ecnh c\u1ea3m \u01b0a gh\u00e9t, tham s\u00e2n, lo\u1ea1i tr\u1eeb, l\u1ef1a ch\u1ecdn, th\u00edch, kh\u00f4ng th\u00edch\u2026 \u1ede m\u1ed9t m\u1ee9c \u0111\u1ed9 n\u00e0o \u0111\u00f3, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y xem ra c\u0169ng l\u00e0 chuy\u1ec7n t\u1ef1 nhi\u00ean, b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ee7a m\u1ed9t con ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 gia \u0111\u00ecnh v\u00e0 s\u1ef1 nghi\u1ec7p ph\u1ea3i lo toan; nh\u01b0ng khi \u0111\u1ed1i di\u1ec7n v\u1edbi t\u00ecnh hu\u1ed1ng, nh\u1eefng th\u00e1i \u0111\u1ed9 mang \u201cd\u1ea5u \u1ea5n ng\u00e3 t\u00ednh\u201d n\u00e0y ng\u00e0y c\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00edch lu\u1ef9, vun b\u1ed3i, gia t\u0103ng, ph\u00e1t tri\u1ec3n cho \u0111\u1ebfn l\u00fac tr\u1edf n\u00ean qu\u00e1 s\u00e2u d\u00e0y, ki\u00ean c\u1ed1\u2026 th\u00ec ch\u00fang \u0111\u00e3 b\u1eaft \u0111\u1ea7u tr\u1edf n\u00ean nguy hi\u1ec3m! T\u1ea1i sao v\u1eady? V\u00ec t\u1eeb \u0111\u00e2y, ch\u00fang ta \u0111\u00e3 h\u00ecnh th\u00e0nh nh\u1eefng th\u00e0nh ki\u1ebfn, c\u1ed1 ch\u1ea5p, nh\u1eefng h\u1eadn th\u00f9, oan k\u1ebft hay nh\u1eefng say m\u00ea, ch\u00ecm \u0111\u1eafm trong th\u1ebf gi\u1edbi b\u00ean ngo\u00e0i, \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed9 ch\u00fang ta <em>\u201c\u0111\u00e1nh m\u1ea5t kh\u1ea3 n\u0103ng quay tr\u1edf l\u1ea1i ch\u00ednh m\u00ecnh\u201d<\/em>. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m ch\u00ednh tr\u1ecb say m\u00ea h\u00e0o quang danh v\u1ecdng, \u0111\u1ecba v\u1ecb v\u00e0 quy\u1ec1n l\u1ef1c; nh\u1eefng k\u1ebb nh\u00e2n danh t\u00edn ng\u01b0\u1ee1ng, t\u00f4n gi\u00e1o, c\u00e2u m\u1ecb t\u00edn \u0111\u1ed3; nh\u1eefng nh\u00f3m ng\u01b0\u1eddi \u00e1i qu\u1ed1c d\u00e2n t\u1ed9c c\u1ef1c \u0111oan; nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kho\u00e1c nh\u1eefng chi\u1ebfc \u00e1o v\u1edbi m\u1ecdi nh\u00e2n danh cao c\u1ea3. G\u1ea7n h\u01a1n v\u00e0 c\u1ee5 th\u1ec3 h\u01a1n l\u00e0 nh\u01b0ng k\u1ebb \u0111am m\u00ea ch\u1ebft s\u1ed1ng v\u1edbi c\u1ed5 phi\u1ebfu, c\u00e1 \u0111\u1ed9, nh\u1eefng k\u1ebb ghi\u1ec1n c\u1edd b\u1ea1c, r\u01b0\u1ee3u ch\u00e8, ma t\u00fay th\u00ec \u0111i\u1ec1u n\u00e0y bi\u1ec3u hi\u1ec7n qu\u00e1 r\u00f5 \u1edf kh\u1eafp m\u1ecdi n\u01a1i tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, xung quanh ch\u00fang ta. Qu\u00e1 r\u00f5 h\u1ecd l\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb <em>\u201cvong th\u00e2n v\u00e0 tha h\u00f3a\u201d<\/em>, h\u1ecd \u0111\u00e3 xa c\u00e1ch qu\u00ea nh\u00e0 c\u1ea3 h\u1eb1ng v\u1ea1n d\u1eb7m \u0111\u01b0\u1eddng r\u1ed3i! D\u0129 nhi\u00ean, n\u00f3 \u0111em \u0111\u1ebfn \u0111au kh\u1ed5 cho m\u00ecnh, cho ng\u01b0\u1eddi; c\u00f3 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p l\u1ea1i l\u00e2y lan \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng cho c\u1ea3 qu\u1ed1c \u0111\u1ed9, \u0111\u00f4i khi cho c\u1ea3 th\u1eddi \u0111\u1ea1i. Nh\u01b0ng th\u1eadt ra, \u1edf m\u1ed7i ch\u00fang ta, s\u1ed1ng trong nh\u1eefng m\u1ee9c \u0111\u1ed9 tha h\u00f3a v\u00e0 vong th\u00e2n kh\u00e1c nhau c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u00edt; b\u1eb1ng ch\u1ee9ng l\u00e0 khi y\u00eau ai, gi\u1eadn ai, khi th\u1ea5t b\u1ea1i, nh\u1ee5c nh\u00e3 \u00ea ch\u1ec1\u2026 ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 qu\u00ean \u0103n, m\u1ea5t ng\u1ee7, \u0111\u1ee9ng ng\u1ed3i kh\u00f4ng y\u00ean. C\u00f3 k\u1ebb th\u00ec lo \u00e2u s\u1ee3 h\u00e3i v\u00e0 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi l\u1ea1i d\u1ec5 tr\u1edf n\u00ean th\u1ea5t th\u1ea7n, \u0111\u00e3ng tr\u00ed, \u0111i\u00ean cu\u1ed3ng. K\u1ebft qu\u1ea3 \u1ea5y, \u0111\u01a1n gi\u1ea3n ch\u1ec9 v\u00ec t\u00e2m ch\u00fang ta \u0111\u00e3 b\u1ecb ch\u00ecm \u0111\u1eafm qu\u00e1 s\u00e2u v\u00e0o ngo\u1ea1i c\u1ea3nh. Ch\u00fang ta \u0111\u00e3 n\u00f4 l\u1ec7 qu\u00e1 nhi\u1ec1u v\u00e0o th\u1ebf gi\u1edbi b\u00ean ngo\u00e0i. Ch\u00fang ta \u0111\u00e3 s\u1ed1ng v\u1edbi c\u00e1i b\u00ean ngo\u00e0i v\u00e0 xem c\u00e1i b\u00ean ngo\u00e0i \u1ea5y <em>\u201cl\u00e0 c\u00e1i gi\u00e1 tr\u1ecb th\u1ef1c, l\u00e0 c\u00e1i h\u1ea1nh ph\u00fac th\u1ef1c\u201d<\/em> cho \u0111\u1eddi m\u00ecnh. R\u1ed3i khi m\u00e0 c\u00e1c <em>\u201cgi\u00e1 tr\u1ecb \u1ea3o, h\u1ea1nh ph\u00fac \u1ea3o\u201d<\/em> \u1ea5y, \u0111i\u00ean \u0111\u1ea3o t\u00e1c \u0111\u1ed9ng ngh\u1ecbch chi\u1ec1u, t\u01b0\u01a1ng t\u00e1c theo \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt nh\u00e2n qu\u1ea3 c\u00f4ng minh v\u00e0 l\u1ea1nh l\u00f9ng th\u00ec nh\u1eefng n\u1ed7i \u0111au kh\u1ed5, th\u1ed1ng kh\u1ed5 t\u1ea5t \u0111\u1ecbnh nh\u01b0 c\u01a1n l\u0169 l\u1ee5t cu\u1ed3ng n\u1ed9 \u0111\u1ed5 tr\u00e0n xu\u1ed1ng th\u00e2n t\u00e2m \u2013 c\u00f3 c\u01a1 ch\u00fang ta kh\u00f4ng c\u00f2n ch\u1ecbu \u0111\u1ef1ng n\u1ed5i n\u1eefa. L\u00fac \u0111\u00f3 ch\u00fang ta mu\u1ed1n \u201cch\u00e1nh ni\u1ec7m \u0111\u1ec3 tr\u1edf v\u1ec1 l\u1ea1i v\u1edbi th\u00e2n t\u00e2m m\u00ecnh, con ng\u01b0\u1eddi th\u1ef1c c\u1ee7a m\u00ecnh\u201d \u0111\u1ec3 t\u00ecm m\u1ed9t ch\u00fat b\u00ecnh an, thanh th\u1ea3n \u2013 d\u00f9 m\u1ed9t ch\u00fat th\u00f4i \u2013 c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i d\u1ec5 d\u00e0ng g\u00ec!<\/p>\n<p>V\u00e0 ai trong ch\u00fang ta h\u00e3y nh\u00ecn ng\u1eafm th\u1eed xem. Khi m\u00e0 c\u00e1i t\u00e2m qu\u00e1 nhi\u1ec1u b\u1eadn r\u1ed9n v\u1edbi th\u1ebf gi\u1edbi b\u00ean ngo\u00e0i, m\u01b0u toan, lo ngh\u0129, gi\u1ea3i quy\u1ebft, t\u00ednh to\u00e1n l\u0103ng x\u0103ng; v\u00e0 c\u1ea3 khi tham s\u00e2n, \u00e1i \u1ed1, h\u1ef7 n\u1ed9 \u0111\u00e3 tr\u1edf n\u00ean c\u00e1 t\u00ednh b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng th\u00ec xem ch\u1eebng, c\u00e1i t\u00e2m \u1ea5y s\u1eafp ti\u00eau ma r\u1ed3i! V\u00e0 hi\u1ec7n nay, tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, xung quanh ch\u00fang ta, bi\u1ebft bao nhi\u00eau l\u00e0 c\u00e1i t\u00e2m b\u1ecb b\u1ec7nh t\u1eadt, b\u1ecb ti\u00eau ma nh\u01b0 th\u1ebf, c\u00e1c b\u1ea1n c\u00f3 bi\u1ebft kh\u00f4ng? \u1ed2, qu\u00e1 nhi\u1ec1u! V\u00e0 m\u1ecdi thu\u1ed1c thang, ph\u01b0\u01a1ng d\u01b0\u1ee3c th\u1ea7n k\u1ef3, y h\u1ecdc hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i c\u0169ng ch\u1eb3ng th\u1ec3 n\u00e0o ch\u1eefa tr\u1ecb cho nh\u1eefng c\u00e1i t\u00e2m b\u1ec7nh t\u1eadt \u1ea5y! X\u00e3 h\u1ed9i v\u0103n minh n\u00e0y, ti\u1ec7n nghi v\u1eadt ch\u1ea5t phong ph\u00fa n\u00e0y, hi\u1ec7n c\u00f3 kh\u00f4ng bi\u1ebft bao nhi\u00eau k\u1ebb c\u00f3 t\u00e2m h\u1ed3n r\u00e1ch n\u00e1t, hoang vu, t\u00e0n ph\u1ebf bi th\u1ea3m v\u00e0 \u0111\u00e1ng th\u01b0\u01a1ng nh\u01b0 th\u1ebf!?<\/p>\n<p>Ph\u1ea3i t\u1ec9nh t\u00e1o, s\u00e1ng su\u1ed1t \u0111\u1ec3 nh\u00ecn cho ra s\u1ef1 th\u1eadt \u1ea5y c\u00e1c b\u1ea1n \u1ea1! H\u00e3y d\u00f9ng l\u1ea5y ch\u00e1nh ni\u1ec7m, t\u1ec9nh gi\u00e1c m\u00e0 nh\u00ecn l\u1ea1i ch\u00ednh m\u00ecnh, l\u00e0 g\u00f3t ch\u00e2n \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng tr\u1edf v\u1ec1 v\u1edbi m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t th\u1ef1c t\u1ea1i, tr\u1edf v\u1ec1 v\u1edbi m\u00e1i nh\u00e0 x\u01b0a, qu\u00ea h\u01b0\u01a1ng c\u0169.<\/p>\n<p>C\u00e1i m\u00e0 th\u1ea7y g\u1ecdi l\u00e0 qu\u00ea h\u01b0\u01a1ng, c\u1ed1 qu\u1eadn ch\u00ednh l\u00e0 \u0111\u00e2y, ch\u00ednh l\u00e0 tr\u1edf v\u1ec1 n\u1ed9i t\u00e2m r\u1ed7ng l\u1eb7ng trong s\u00e1ng c\u1ee7a ch\u00ednh m\u00ecnh. Bao nhi\u00eau n\u0103m nay, c\u00e1i g\u00ec ta c\u0169ng ho\u1ea1ch \u0111\u1eafc, thu l\u01b0\u1ee3m \u0111\u1ee7 m\u1ecdi th\u1ee9 r\u1ed3i, nh\u01b0ng \u0111\u00e3 c\u00f3 h\u1ea1nh ph\u00fac, an vui \u0111\u00e2u? H\u1ea1nh ph\u00fac nh\u01b0 m\u1ed9t c\u00e1i b\u00f3ng ch\u1eadp ch\u1eddn, ch\u1eadp ch\u1eddn \u0111\u1eb1ng tr\u01b0\u1edbc m\u00e0 ta ch\u1ea1y \u0111u\u1ed5i su\u1ed1t c\u1ea3 cu\u1ed9c \u0111\u1eddi m\u00e0 v\u1eabn kh\u00f4ng th\u1ea5y, b\u1ea1c t\u00f3c c\u0169ng ch\u01b0a th\u1ea5y h\u1ea1nh ph\u00fac l\u00e0 c\u00e1i g\u00ec. Ho\u00e1 ra, h\u1ea1nh ph\u00fac l\u00e0 ngay \u0111\u00e2y v\u00e0 b\u00e2y gi\u1edd n\u00e0y, v\u1eafng l\u1eb7ng tham, s\u00e2n, phi\u1ec1n n\u00e3o m\u1edbi ch\u00ednh l\u00e0 h\u1ea1nh ph\u00fac ch\u00e2n th\u1ef1c. T\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1i g\u1ecdi l\u00e0 h\u1ea1nh ph\u00fac c\u1ee7a th\u1ebf gian bao gi\u1edd c\u0169ng l\u00e0 c\u00e1i h\u1eefu vi sinh di\u1ec7t, ch\u1ec9 l\u00e0 \u1ea3nh \u1ea3o, l\u00e0 b\u00f3ng m\u1ed9ng m\u00e0 th\u00f4i. C\u00f2n h\u1ea1nh ph\u00fac tu t\u1eadp l\u00e0 h\u1ea1nh ph\u00fac n\u1ed9i t\u1ea1i \u1edf \u0111\u00e2y, b\u00e2y gi\u1edd, trong t\u1eebng h\u01a1i th\u1edf m\u1ed9t, t\u1eebng gi\u00e2y kh\u1eafc m\u1ed9t; n\u00f3 l\u00e0 h\u1ea1nh ph\u00fac kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n, n\u00f3 t\u1ef1 sinh, kh\u00f4ng n\u01b0\u01a1ng nh\u1edd b\u1edfi th\u1ebf gi\u1edbi b\u00ean ngo\u00e0i.<\/p>\n<p>Tr\u1edf l\u1ea1i c\u00e2u chuy\u1ec7n ban \u0111\u1ea7u, \u00f4ng ch\u1ed3ng tu ph\u00e1p m\u00f4n T\u1ecbnh \u0110\u1ed9 nh\u01b0ng c\u00f3 l\u1ebb ch\u1ec9 tu manh, tu m\u00fan m\u1ed9t v\u00e0i \u0111i\u1ec3m v\u1ec1 gi\u00e1o ph\u00e1p, kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u0111\u1ea7y gi\u1edbi \u0111\u1ecbnh tu\u1ec7. \u0110\u1ea1o v\u00e0 \u0111\u1eddi v\u1ed1n kh\u00f4ng ph\u00e2n c\u00e1ch! \u0110\u00fang ra tu t\u1eadp ch\u00e2n ch\u00ednh th\u00ec l\u00e0m nh\u1eb9 tham, s\u00e2n, si, v\u01a1i b\u1edbt b\u1ea3n ng\u00e3, ch\u1ea5p th\u1ee7; th\u1ebf m\u00e0 t\u1ea1i sao c\u00e0ng tu c\u00e0ng t\u00e1ch bi\u1ec7t v\u1edbi gia \u0111\u00ecnh v\u1ee3 con, ng\u00e0y m\u1ed9t xa c\u00e1ch v\u1eddi v\u1ee3i nh\u01b0 th\u1ebf? Nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 c\u00f3 c\u00e1i g\u00ec \u0111\u00e3 sai l\u1ea7m \u1edf \u0111\u00e2y? C\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 l\u1eadp t\u00e2m kh\u00f4ng \u0111\u00fang n\u00ean h\u01b0\u1edbng \u0111i b\u1ecb sai l\u1ec7ch, nghi\u00eang t\u00e0. Ng\u01b0\u1eddi tu t\u1eadp th\u1eadt s\u1ef1 nh\u01b0 ch\u00fang ta \u1edf \u0111\u00e2y, \u0111\u1ebfn ch\u00f9a, cung k\u00ednh, l\u1ec5 b\u00e1i, c\u00f4ng phu, gi\u1eef t\u00e2m tr\u00ed y\u00ean l\u1eb7ng, trong l\u00e0nh. \u0110\u1ebfn ch\u00f9a nh\u01b0 \u201cs\u1ea1c pin\u201d, th\u00eam n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ec3 s\u1ed1ng gi\u1eefa cu\u1ed9c \u0111\u1eddi ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i t\u00e1ch bi\u1ec7t v\u1edbi cu\u1ed9c \u0111\u1eddi. Ch\u00fang ta an l\u00e0nh m\u00e1t m\u1ebb th\u00ec c\u1ea3 gia \u0111\u00ecnh con ch\u00e1u \u0111\u1ec1u an l\u00e0nh, m\u00e1t m\u1ebb. N\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng an l\u00e0nh b\u00ecnh y\u00ean \u0111\u00f3 nh\u01b0 nh\u1eefng l\u00e0n s\u00f3ng n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng \u00eam \u0111\u1ec1m lan truy\u1ec1n trong gia \u0111\u00ecnh. \u0110\u00f3 m\u1edbi th\u1ef1c s\u1ef1 l\u00e0 tu h\u1ecdc ch\u00e2n ch\u00ednh. \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt ng\u00e0i \u0111\u00e3 t\u1eebng d\u1ea1y b\u1ed5n ph\u1eadn v\u1ee3 ch\u1ed3ng con c\u00e1i v\u1edbi nhau, b\u1ed5n ph\u1eadn c\u1ee7a \u00f4ng b\u00e0 cha m\u1eb9 v\u1edbi nhau r\u1ea5t c\u1eb7n k\u1ebd, r\u1ea5t ph\u00e2n minh. Th\u1eddi vua Asoka b\u00ean \u1ea4n \u0110\u1ed9, \u00f4ng t\u00f4n tr\u1ecdng s\u1ef1 s\u1ed1ng thi\u00eang li\u00eang n\u00ean k\u1ebft t\u1ed9i vi\u1ec7c gi\u1ebft m\u1ed5 s\u00fac v\u1eadt d\u00f9 \u0111\u1ec3 c\u00fang t\u1ebf, ti\u1ec7c t\u00f9ng hay l\u00e0m g\u00ec kh\u00e1c. Ngay nh\u00e0 tr\u00f9 c\u1ee7a ho\u00e0ng gia c\u0169ng c\u1ea5m tuy\u1ec7t, ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p d\u00f9ng tam t\u1ecbnh nh\u1ee5c. \u0110i\u1ec1u lu\u1eadt \u201cb\u1ea5t s\u00e1t\u201d n\u00e0y c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c \u00e1p d\u1ee5ng v\u1edbi chim b\u1ed3 c\u00e2u v\u00e0 l\u1ee3n n\u00e1i, c\u00f2n k\u1ebft t\u1ed9i vi\u1ec7c thi\u1ebfn ho\u1ea1n ho\u1eb7c \u0111\u00f3ng d\u1ea5u s\u1eaft l\u00ean s\u00fac v\u1eadt n\u1eefa. \u0110\u1ee9c vua Asoka khuy\u1ebfn kh\u00edch nh\u00e2n d\u00e2n trau d\u1ed3i \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c, ph\u1ea9m h\u1ea1nh: S\u1ed1ng ch\u00e2n th\u1eadt, c\u00f3 t\u1eeb bi t\u00e2m, nu\u00f4i m\u1ea1ng ch\u00e2n ch\u00e1nh, trong s\u1ea1ch, h\u00f2a nh\u00e3; bi\u1ebft v\u00e2ng l\u1eddi c\u00e1c b\u1eadc tr\u01b0\u1edfng th\u01b0\u1ee3ng, th\u1ea7y d\u1ea1y h\u1ecdc, r\u1ed9ng r\u00e3i v\u1edbi b\u1ea1n b\u00e8, th\u00e2n quy\u1ebfn. V\u1edbi ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m c\u00f4ng, k\u1ebb n\u00f4 l\u1ec7 c\u0169ng ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed1i x\u1eed t\u1ed1t, b\u1eb1ng t\u00ecnh th\u01b0\u01a1ng. C\u00f3 hai b\u00e0i kinh l\u00e0 Ma\u1e45galasutta (H\u1ea1nh ph\u00fac kinh) v\u00e0 S\u012bg\u0101lov\u0101da (Thi-ca-la-vi\u1ec7t) m\u00e0 \u0111\u1ee9c vua ban ch\u1ec9 d\u1ee5 l\u00e0 kh\u00f4ng m\u1ed9t Ph\u1eadt t\u1eed n\u00e0o l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n kh\u00f4ng bi\u1ebft \u0111\u1ebfn. \u00d4ng c\u00f2n cho x\u00e2y ngh\u0129a \u0111\u1ecba c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 ngh\u0129a \u0111\u1ecba c\u1ee7a th\u00fa, c\u00f3 b\u1ec7nh vi\u1ec7n cho ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 th\u00fa. Th\u1eadt l\u00e0 m\u1ed9t l\u1ed1i s\u1ed1ng chan ho\u00e0 v\u1edbi nh\u00e2n sinh, mu\u00f4n lo\u1ea1i, gi\u00fap cho to\u00e0n b\u1ed9 \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc s\u1ed1ng thanh b\u00ecnh, an l\u1ea1c; ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i tu m\u1ed9t m\u00ecnh, h\u1ea1nh ph\u00fac an l\u1ea1c m\u1ed9t m\u00ecnh c\u00f2n v\u1ee3 con, gia \u0111\u00ecnh, quy\u1ebfn thu\u1ed9c m\u1eb7c k\u1ec7, li\u1ec7u c\u00f3 \u0111\u00fang ch\u0103ng?<\/p>\n<p>L\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o khi \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2y tu h\u1ecdc, qu\u00fd v\u1ecb ph\u1ea3i s\u1ea1c cho \u0111\u1ea7y \u201cpin\u201d t\u00e2m, th\u1eafp cho s\u00e1ng \u201cpin\u201d tu\u1ec7. Lu\u00f4n lu\u00f4n n\u00f3i l\u1eddi t\u1eeb \u00e1i, t\u1eeb ho\u00e0, lu\u00f4n d\u00f9ng t\u00e2m bi, t\u00e2m x\u1ea3, nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 m\u00ecnh t\u1ea1o \u0111\u01b0\u1ee3c n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng m\u00e1t m\u1ebb an l\u00e0nh bi\u1ebft bao. H\u01a1n n\u1eefa, khi ta ng\u1ed3i \u0111\u00e2y theo d\u00f5i h\u01a1i th\u1edf, quan s\u00e1t s\u1ef1 v\u1eadn h\u00e0nh duy\u00ean kh\u1edfi c\u1ee7a th\u00e2n, t\u00e2m l\u00e0 ta \u0111ang th\u1eafp s\u00e1ng th\u00eam ng\u1ecdn \u0111\u00e8n tr\u00ed tu\u1ec7 \u0111\u1ec3 th\u1ea5y r\u00f5 v\u00f4 th\u01b0\u1eddng, v\u00f4 ng\u00e3; ta s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n ch\u1ea5p th\u1ee7, kh\u00f4ng c\u00f2n d\u00ednh m\u1eafc b\u1ea3n ng\u00e3, t\u00e2m ta trong, tr\u00ed ta s\u00e1ng n\u00ean ta t\u1ec9nh t\u00e1o h\u01a1n, t\u1ec9nh gi\u00e1c h\u01a1n trong m\u1ecdi h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng oai nghi \u0111i \u0111\u1ee9ng, nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 m\u00ecnh \u00edt l\u1ea7m l\u1ed7i, \u00edt b\u1ecb tham s\u00e2n si chi ph\u1ed1i, t\u1eeb \u0111\u00f3 s\u1ed1ng h\u00f2a nh\u1eadp v\u1edbi cu\u1ed9c \u0111\u1eddi ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i t\u00e1ch bi\u1ec7t cu\u1ed9c \u0111\u1eddi. Cu\u1ed9c \u0111\u1eddi n\u00e0y l\u00e0 tr\u01b0\u1eddng thi\u1ec1n r\u1ed9ng l\u1edbn v\u00f4 c\u00f9ng, qu\u00fd v\u1ecb ph\u1ea3i b\u01b0\u1edbc ra t\u1eeb \u0111\u00f3 m\u00e0 h\u1ecdc h\u1ecfi, chi\u00eam nghi\u1ec7m, tu t\u1eadp.<\/p>\n<p>H\u00f4m nay th\u1ea7y tri\u1ec3n khai s\u00e2u h\u01a1n m\u1ed9t b\u01b0\u1edbc n\u1eefa v\u1ec1 Gi\u1edbi, \u0110\u1ecbnh, Tu\u1ec7. Gi\u1edbi th\u00ec qu\u00fd v\u1ecb bi\u1ebft r\u1ed3i, \u0110\u1ecbnh th\u00ec t\u00f9y theo, ng\u01b0\u1eddi c\u00f3, ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng. V\u1eeba r\u1ed3i b\u00ean Hoston m\u1edf kh\u00f3a thi\u1ec1n, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1eadt t\u1eed trong 10 ng\u00e0y h\u00e0nh thi\u1ec1n tr\u1edf v\u1ec1 nh\u00e0 m\u00e0 nh\u01b0 l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i tho\u00e1t, do \u0111au nh\u1ee9c c\u1ea3 10 ng\u00e0y ch\u1ecbu kh\u00f4ng n\u1ed5i! V\u1ecb \u1ea5y kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0103n c\u01a1 to\u1ea1 thi\u1ec1n! Th\u1ea7y th\u00ec c\u00f3 ch\u00fat c\u0103n c\u01a1 \u0111\u1ecbnh, nhi\u1ec1u n\u0103m r\u1ed3i th\u1ea7y to\u00e0n ng\u1ed3i, ng\u1ed3i m\u1ea5y c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c, lu\u00f4n th\u1ea5y tho\u1ea3i m\u00e1i d\u1ec5 ch\u1ecbu; nhi\u1ec1u l\u00fac ng\u1ed3i ch\u01a1i vui v\u1eady m\u00e0 v\u1eabn th\u1ea5y y\u00ean \u1ed5n v\u00e0 thanh b\u00ecnh l\u1ea1 l\u00f9ng l\u1eafm. Ng\u00e0i Vi\u00ean Minh c\u00f3 n\u00f3i <em>\u201cTui th\u00ec \u0111i gi\u1ecfi, \u00f4ng s\u01b0 \u0111\u1ec7 c\u1ee7a tui th\u00ec ng\u1ed3i gi\u1ecfi\u201d<\/em>. Nh\u01b0 t\u00f4i bi\u1ebft, ng\u00e0i Vi\u00ean Minh c\u00f3 c\u0103n c\u01a1 tu\u1ec7. C\u00f2n t\u00f4i th\u00ec \u0111\u00e3 c\u00f3 s\u1eb5n c\u0103n c\u01a1 \u0111\u1ecbnh. Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, th\u1ea7y c\u00f3 h\u01b0\u1edbng d\u1eabn kh\u00f3a thi\u1ec1n \u0111\u1ecbnh su\u1ed1t 3 n\u0103m, sau \u0111\u00f3 m\u1edbi quay qua h\u01b0\u1edbng d\u1eabn minh s\u00e1t, cho n\u00ean kh\u00f4ng ph\u1ea3i ai tu \u0111\u1ecbnh c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c, ai tu tu\u1ec7 c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c, r\u1ea5t kh\u00f3 th\u1ea5y kh\u00f3 bi\u1ebft.<\/p>\n<p>Nh\u1eefng \u0111i\u1ec3m c\u0103n b\u1ea3n c\u1ee7a gi\u00e1o ph\u00e1p ch\u1eafc l\u00e0 qu\u00fd v\u1ecb \u0111\u00e3 h\u1ecdc hi\u1ec3u r\u1ed3i, gi\u1eef Gi\u1edbi l\u00e0m sao, ni\u1ec7m Ph\u1eadt l\u00e0m sao, l\u1ec5 b\u00e1i l\u00e0m sao, b\u1ed5n ph\u1eadn c\u1ee7a c\u01b0 s\u0129 t\u1ea1i gia \u0111\u1ed1i v\u1edbi Tam B\u1ea3o nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o\u2026Ngh\u0129a l\u00e0, khi \u0111\u00e3 c\u00f3 Gi\u1edbi t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i \u201c\u0111\u00e0ng ho\u00e0ng\u201d r\u1ed3i ta ch\u1ec9 c\u1ea7n s\u1eed d\u1ee5ng ch\u00e1nh ni\u1ec7m, t\u1ec9nh gi\u00e1c m\u00e0 l\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng. V\u00ec ch\u00e1nh ni\u1ec7m \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u cho nh\u00f3m t\u00e2m (ni\u1ec7m, \u0111\u1ecbnh), v\u00e0 t\u1ec9nh gi\u00e1c \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u cho nh\u00f3m tr\u00ed (ki\u1ebfn, t\u01b0 duy). N\u00f3 \u0111\u01a1n gi\u1ea3n v\u00f4 c\u00f9ng, ch\u1ed7 m\u00e0 ng\u00e0i Hu\u1ec7 N\u0103ng n\u00f3i cho th\u01b0\u1ee3ng t\u1ecda Hu\u1ec7 Minh \u201ckh\u00f4ng ngh\u0129 thi\u1ec7n, kh\u00f4ng ngh\u0129 \u00e1c l\u00e0 b\u1ea3n lai di\u1ec7n m\u1ee5c c\u1ee7a \u00f4ng\u201d th\u00ec kh\u00f4ng bi\u1ebft c\u00f3 bao h\u00e0m Gi\u1edbi, \u0110\u1ecbnh, Tu\u1ec7 trong \u0111\u00f3 hay kh\u00f4ng!<\/p>\n<p>\u0110\u00f4i l\u00fac, ch\u00fang ta ng\u1ed3i r\u1ed7ng kh\u00f4ng, nh\u00ecn ng\u1eafm m\u1ecdi s\u1ef1 m\u1ecdi v\u1eadt m\u00e0 kh\u00f4ng kh\u1edfi t\u01b0 t\u00e1c (cetan\u0101) l\u00e0 ta \u0111\u00e3 c\u00f3 \u0110\u1ecbnh, Tu\u1ec7 r\u1ed3i. Khi nh\u00ecn \u0111\u00f3a hoa, n\u00f3 kh\u00f4ng \u0111\u01a1n gi\u1ea3n \u0111\u00e2u, \u0111\u00f3 l\u00e0 c\u1ea3 m\u1ed9t l\u1ed9 tr\u00ecnh t\u00e2m c\u1ee7a 7 s\u00e1t-na: X\u00fac, t\u00e1c \u00fd (h\u01b0\u1edbng t\u00e2m), th\u1ecd, t\u01b0\u1edfng, t\u01b0, nh\u1ea5t t\u00e2m, m\u1ea1ng c\u0103n. Nh\u01b0 v\u1eady, t\u1ed1i thi\u1ec3u l\u00e0 c\u00f3 4 s\u00e1t-na t\u00e2m (x\u00fac, t\u00e1c \u00fd, th\u1ecd, t\u01b0\u1edfng) r\u1ed3i m\u1edbi \u0111\u1ebfn c\u00f4ng \u0111o\u1ea1n x\u1eed l\u00fd \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng (t\u01b0 t\u00e1c, c\u1ed1 \u00fd, c\u00f3 t\u00ecnh), khi \u0111\u00f3 m\u1edbi b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1ea1o nghi\u1ec7p. X\u00fac l\u00e0 m\u1eaft nh\u00ecn \u0111\u00f3a h\u00f3a, t\u00e1c \u00fd l\u00e0 h\u01b0\u1edbng t\u00e2m \u0111\u1ebfn \u0111\u00f3a hoa (nh\u00ecn m\u00e0 kh\u00f4ng h\u01b0\u1edbng t\u00e2m th\u00ec s\u1ebd kh\u00f4ng th\u1ea5y \u0111\u00f3a hoa), th\u1ecd l\u00e0 ti\u1ebfp nh\u1eadn hoa, t\u01b0\u1edfng l\u00e0 n\u1eafm b\u1eaft h\u00ecnh d\u00e1ng, m\u00e0u s\u1eafc c\u1ee7a \u0111\u00f3a hoa, t\u01b0 l\u00e0 x\u1eed l\u00fd, hoa n\u00e0y \u0111\u1eb9p th\u00ec d\u1eabn \u0111\u1ebfn th\u00edch, mu\u1ed1n ng\u1eaft h\u00e1i, b\u1ebb tr\u1ed9m (tham), ho\u1eb7c do x\u1ea5u qu\u00e1, c\u1ea3m th\u1ea5y kh\u00f3 ch\u1ecbu, mu\u1ed1n b\u1ecf \u0111i, xua \u0111i (s\u00e2n). B\u1edfi v\u1eady tham, s\u00e2n, th\u01b0\u01a1ng, gh\u00e9t ch\u1ec9 kh\u1edfi l\u00ean t\u1eeb khi c\u00f3 t\u01b0 t\u00e1c, c\u00f2n b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng khi ch\u00fang ta nh\u00ecn ng\u1eafm xung quanh m\u00e0 ch\u01b0a b\u1ecb t\u01b0 t\u00e1c chi ph\u1ed1i th\u00ec l\u00fac \u0111\u00f3 t\u00e2m ho\u00e0n to\u00e0n s\u00e1ng su\u1ed1t.<\/p>\n<p>Nh\u00ecn l\u1ea1i \u0111\u1ec3 th\u1ea5y r\u1eb1ng, t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng kinh \u0111i\u1ec3n c\u1ee7a c\u00e1c h\u1ec7 ph\u00e1i ph\u00e1t tri\u1ec3n \u0111\u1ec1u l\u00e0 tri\u1ec3n khai t\u1eeb nh\u1eefng tinh hoa c\u1ee7a Ph\u1eadt gi\u00e1o Nguy\u00ean th\u1ee7y c\u1ea3. B\u00ean Kinh Kim C\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a \u0110\u1ea1i Th\u1eeba c\u0169ng n\u00f3i c\u00e1i n\u00e0y \u0111\u00e2y: \u201c\u01afng v\u00f4 s\u1edf tr\u1ee5 nhi sanh k\u1ef3 t\u00e2m\u201d. H\u1ecd l\u1eadp ng\u00f4n r\u1ea5t hay, r\u1ea5t cao si\u00eau, \u0111\u00f4i khi ch\u00fang ta t\u01b0\u1edfng gh\u00ea g\u1edbm l\u1eafm. C\u00f3 g\u00ec \u0111\u00e2u! \u01afng v\u00f4 s\u1edf tr\u1ee5 l\u00e0 \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 t\u00e2m d\u00ednh m\u1eafc, \u0111\u1eebng t\u01b0 t\u00e1c g\u00ec c\u1ea3 th\u00ec ph\u00e1t sinh c\u00e1i di\u1ec7u t\u00e2m (gi\u1ea3i tho\u00e1t). Ch\u00fang ta l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00e0, b\u00e2y gi\u1edd m\u00ecnh nh\u00ecn m\u1ecdi s\u1ef1 m\u1ecdi v\u1eadt m\u00e0 kh\u00f4ng t\u01b0 t\u00e1c th\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 d\u00ednh m\u1eafc; l\u00fac \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i r\u1eb1ng ch\u00fang ta b\u1eaft \u0111\u1ea7u nh\u00ecn ng\u1eafm b\u1eb1ng tu\u1ec7 tri ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i b\u1eb1ng t\u01b0 t\u00e1c n\u1eefa. V\u1eady th\u00ec \u201c\u01b0ng v\u00f4 s\u1edf tr\u1ee5 nhi sinh k\u1ef3 t\u00e2m\u201d l\u00e0 nh\u00ecn ng\u1eafm m\u1ecdi s\u1ef1 m\u1ecdi v\u1eadt trong s\u00e1ng, ch\u00e2n x\u00e1c, h\u1ed3n nhi\u00ean, \u0111\u1eebng d\u00ednh ch\u1ed7 n\u00e0y, \u0111\u1eebng m\u1eafc ch\u1ed7 kia. M\u1eaft \u0111\u1eebng d\u00ednh s\u1eafc, tai \u0111\u1eebng d\u00ednh \u00e2m thanh, m\u0169i \u0111\u1eebng d\u00ednh h\u01b0\u01a1ng, l\u01b0\u1ee1i \u0111\u1eebng d\u00ednh v\u1ecb, th\u00e2n \u0111\u1eebng d\u00ednh x\u00fac ch\u1ea1m. D\u00ednh m\u1eafc l\u00e0 b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u01b0 t\u00e1c; b\u1eaft \u0111\u1ea7u tham, s\u00e2n, th\u01b0\u01a1ng, gh\u00e9t; b\u1eaft \u0111\u1ea7u k\u00e9o theo \u0111\u1ec3 h\u00ecnh th\u00e0nh c\u00e1c nghi\u1ec7p thi\u1ec7n, \u00e1c. D\u1ec5 qu\u00e1 ph\u1ea3i kh\u00f4ng? Ch\u1ec9 ch\u1eebng \u1ea5y th\u00f4i l\u00e0 qu\u00fd v\u1ecb \u0111\u00e3 h\u1ecdc tr\u1ecdn b\u1ed9 kinh Kim Cang b\u00ean \u0110\u1ea1i th\u1eeba r\u1ed3i \u0111\u00f3. Nh\u01b0 ng\u00e0i Hu\u1ec7 N\u0103ng x\u01b0a, l\u00fac \u00f4ng \u0111i l\u01b0\u1ee3m c\u1ee7i ch\u1ec9 tho\u00e1ng nghe c\u00e2u k\u1ec7 tr\u00ean l\u00e0 \u00f4ng \u201cth\u1ea5y t\u00e1nh\u201d li\u1ec1n, c\u00f3 c\u1ea7n chi s\u00e1ch v\u1edf ch\u1eef ngh\u0129a cao si\u00eau nh\u01b0 ng\u00e0y nay \u0111\u00e2u.<\/p>\n<p>Kinh Ph\u00e1p Hoa th\u00ec n\u00f3i <em>\u201cKhai th\u1ecb ng\u1ed9 nh\u1eadp Ph\u1eadt tri ki\u1ebfn\u201d<\/em>. T\u1ea1m gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01a1n gi\u1ea3n: Khai (m\u1edf), th\u1ecb (ch\u1ec9), ng\u1ed9 (th\u1ea5y), nh\u1eadp (v\u00e0o), Ph\u1eadt tri ki\u1ebfn (ch\u00e1nh tri ki\u1ebfn). M\u00e0 ch\u00e1nh tri ki\u1ebfn r\u1ed1t r\u00e1o l\u00e0 <em>\u201cth\u1ea5y nh\u01b0 th\u1ef1c, nghe nh\u01b0 th\u1ef1c, ng\u1eedi nh\u01b0 th\u1ef1c\u2026\u201d<\/em>, v\u1eady l\u00e0 cu\u1ed1i c\u00f9ng Kinh Ph\u00e1p Hoa c\u0169ng n\u00f3i v\u1ec1<em> \u201cnh\u01b0 th\u1ef1c, nh\u01b0 th\u1ecb\u201d<\/em>. Hay l\u00e0 <em>\u201cth\u1eadp nh\u01b0 th\u1ecb \u2013 nh\u01b0 th\u1ecb t\u01b0\u1edbng, nh\u01b0 th\u1ecb t\u00e1nh, nh\u01b0 th\u1ecb th\u1ec3, nh\u01b0 th\u1ecb l\u1ef1c, nh\u01b0 th\u1ecb t\u00e1c, nh\u01b0 th\u1ecb nh\u00e2n, nh\u01b0 th\u1ecb duy\u00ean, nh\u01b0 th\u1ecb qu\u1ea3, nh\u01b0 th\u1ecb b\u00e1o, nh\u01b0 th\u1ecb b\u1ed5n m\u1ea1t c\u1ee9u c\u00e1nh \u0111\u1eb3ng\u201d<\/em>. Nh\u01b0 th\u1ecb l\u00e0 t\u00e2m r\u1ed7ng rang, c\u00e1i g\u00ec tr\u1ea3 v\u1ec1 l\u1ea1i cho c\u00e1i \u1ea5y. M\u1ed9t ti\u1ebfng ch\u1eedi \u0111i qua l\u1ed7 tai ch\u1ec9 nghe nh\u01b0 th\u1ef1c th\u00f4i, m\u1ed9t m\u00f9i h\u01b0\u01a1ng qua m\u0169i ch\u1ec9 ng\u1eedi nh\u01b0 th\u1ef1c th\u00f4i, tr\u1ea3 l\u1ea1i, b\u1ecf l\u1ea1i h\u1ebft. T\u1ea1i sao \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt c\u00f2n g\u1ecdi l\u00e0 Nh\u01b0 Lai? Nh\u01b0 Lai l\u00e0 \u0111\u1ebfn nh\u01b0 v\u1eady, \u0111i nh\u01b0 v\u1eady. Ti\u1ebfng ch\u1eedi <em>\u201c\u0111\u1ebfn nh\u01b0 v\u1eady\u201d<\/em> r\u1ed3i c\u0169ng<em> \u201c\u0111i nh\u01b0 v\u1eady\u201d<\/em>! Chuy\u1ec7n th\u00e0nh, b\u1ea1i, \u0111\u01b0\u1ee3c, m\u1ea5t, h\u01a1n, thua \u1edf \u0111\u1eddi c\u0169ng \u0111\u1ebfn r\u1ed3i \u0111i nh\u01b0 v\u1eady theo \u0111\u00fang nh\u00e2n, duy\u00ean, qu\u1ea3, t\u00e1nh, t\u01b0\u1edbng, th\u1ec3, d\u1ee5ng kh\u00f4ng sai tr\u1eadt.<\/p>\n<p>Khi m\u00ecnh x\u1eed l\u00fd b\u1eb1ng t\u01b0 t\u00e1c, b\u1eb1ng c\u1ed1 \u00fd l\u00e0 ch\u00fang ta r\u01a1i v\u00e0o nghi\u1ec7p, m\u1eafc v\u00e0o l\u01b0\u1edbi nghi\u1ec7p, V\u00ed d\u1ee5: M\u00ecnh \u0111ang l\u00e0 v\u1edbi t\u00e2m \u201ckh\u00f4ng c\u00f3 tham, kh\u00f4ng c\u00f3 s\u00e2n, kh\u00f4ng c\u00f3 si, kh\u00f4ng c\u00f3 v\u00f4 tham, kh\u00f4ng c\u00f3 v\u00f4 s\u00e2n, kh\u00f4ng c\u00f3 v\u00f4 si\u201d (kh\u00f4ng c\u00f3 6 nh\u00e2n), b\u1ed5ng nhi\u00ean nghe m\u1ed9t ti\u1ebfng ch\u1eedi qua tai, v\u00e0 c\u00f3 c\u00e1c tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p x\u1ea3y ra:<\/p>\n<p>\u2013 Ch\u00e0, ti\u1ebfng ch\u1eedi to h\u00e8, nghe ch\u00e1t ch\u00faa g\u1edbm h\u00e8, th\u00f4i, th\u00f4i, m\u00ecnh nh\u1ecbn \u0111i, b\u1ecf qua \u0111i, nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 \u0111ang tu tr\u00ean b\u00ecnh di\u1ec7n \u201ct\u01b0 t\u00e1c thi\u1ec7n\u201d.<\/p>\n<p>\u2013 Qu\u00e1i, sao \u00f4ng \u1ea5y ch\u1eedi l\u1eafm th\u1ebf, \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea5y r\u1ed3i xem, c\u00f3 c\u01a1 h\u1ed9i thu\u1eadn ti\u1ec7n s\u1ebd cho \u00f4ng ta bi\u1ebft tay. \u0110\u1ea5y l\u00e0 m\u00ecnh x\u1eed l\u00fd tr\u00ean b\u00ecnh di\u1ec7n \u201ct\u01b0 t\u00e1c \u00e1c\u201d.<\/p>\n<p>\u2013 L\u1eafng nghe tr\u1ecdn v\u1eb9n ti\u1ebfng ch\u1eedi, kh\u00f4ng l\u00e0m g\u00ec c\u1ea3, m\u1ed9t h\u1ed3i n\u00f3 ra \u0111i. Ho\u1eb7c gi\u1ea3 d\u1ee5 ti\u1ebfng ch\u1eedi \u0111\u00f3 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng v\u00e0o th\u1ea7n kinh nh\u0129 n\u00f3 l\u00e0m l\u00f9ng b\u00f9ng l\u1ed7 tai, r\u1ed3i d\u1eabn l\u00ean th\u1ea7n kinh trung \u01b0\u01a1ng l\u00e0m cho m\u00ecnh b\u1ef1c b\u1ed9i, kh\u00f3 ch\u1ecbu, r\u1ed3i s\u00e2n, r\u1ed3i h\u1eadn nh\u01b0ng m\u00ecnh v\u1eabn l\u1eafng nghe ho\u00e0n to\u00e0n r\u1ed7ng rang trong s\u00e1ng ch\u00ednh l\u00e0 l\u00fac kh\u00f4ng kh\u1edfi t\u01b0 t\u00e1c, l\u00fac \u0111\u00f3 n\u00f3 \u0111\u1ebfn r\u1ed3i n\u00f3 \u0111i th\u00f4i. Ho\u1eb7c l\u00e0, khi nghe ti\u1ebfng ch\u1eedi qua tai, ta ni\u1ec7m th\u1ea7m \u201cch\u1eedi \u00e0, ch\u1eeda \u00e0, ch\u1eedi \u00e0\u2026\u201d m\u1ed9t h\u1ed3i n\u00f3 t\u1ef1 m\u1ea5t, kh\u00f4ng b\u1ef1c b\u1ed9i, kh\u00f4ng kh\u00f3 ch\u1ecbu, kh\u00f4ng s\u00e2n, kh\u00f4ng h\u1eadn g\u00ec v\u1edbi n\u00f3 c\u1ea3. Khi l\u1eafng nghe nh\u01b0 th\u1ef1c m\u1ecdi s\u1ef1 m\u1ecdi v\u1eadt th\u00ec ho\u00e0n to\u00e0n phi\u1ec1n n\u00e3o tham s\u00e2n kh\u00f4ng kh\u1edfi sanh. V\u00e0 nh\u01b0 v\u1eady, t\u01b0 t\u00e2m s\u1edf \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c thay th\u1ebf b\u1eb1ng tu\u1ec7 t\u00e2m s\u1edf, v\u1eady l\u00e0 \u0111\u00e3 gi\u1ea3i tho\u00e1t kh\u1ecfi ti\u1ebfng ch\u1eedi \u1ea5y, kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u1ee3i 10 n\u0103m, 20 n\u0103m, 50 n\u0103m m\u1edbi sinh tu\u1ec7 \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i tho\u00e1t. N\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u1ed9 tr\u00ecnh, c\u00f4ng th\u1ee9c \u0111\u1ecbnh s\u1eb5n nh\u01b0 ki\u1ec3u gi\u1edbi sinh \u0111\u1ecbnh, \u0111\u1ecbnh sinh tu\u1ec7 nghe \u0111\u00e3 m\u00f2n tai. Tu\u1ec7 kh\u00f4ng sinh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e2u d\u00f9 c\u00f3 \u0111\u1ecbnh. Tu\u1ec7 kh\u00f4ng sinh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e2u n\u1ebfu m\u00ecnh kh\u00f4ng th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean hi\u1ec7n qu\u00e1n. Nh\u01b0 b\u00e0i th\u01a1 n\u0103m ngo\u00e1i th\u1ea7y c\u00f3 t\u1eb7ng c\u01b0 s\u0129 Nguy\u1ec5n Duy Nhi\u00ean:<\/p>\n<p><em>\u201cB\u1ee5i \u0111\u1eebng xoa, \u0111\u1eebng ph\u1ee7i<\/em><br \/>\n<em>Ng\u1eafm nh\u00ecn t\u0129nh t\u1ea1i th\u00f4i<\/em><br \/>\n<em>Gi\u00f3 lao xao kh\u00f3m tr\u00fac<\/em><br \/>\n<em>M\u1ea5t t\u00edch t\u1eadn cu\u1ed1i v\u1eddi\u201d.<\/em><\/p>\n<p>B\u1ee5i l\u00e0 nh\u1eefng phi\u1ec1n n\u00e3o gi\u1eefa cu\u1ed9c \u0111\u1eddi, th\u01b0\u1eddng th\u00ec ta s\u1eed d\u1ee5ng ng\u00e3 t\u00ednh, t\u01b0 duy v\u00e0 c\u1ea3m t\u00ednh c\u1ee7a m\u00ecnh m\u00e0 xoa, m\u00e0 ph\u1ee7i \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i tr\u1ecb cho d\u1ee9t l\u1eafng; ta d\u00f9ng b\u1ea3n ng\u00e3 \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd th\u00ec cu\u1ed1i c\u00f9ng l\u00e0 th\u00e0nh t\u1ef1u m\u1ed9t b\u1ea3n ng\u00e3 kh\u00e1c; tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y b\u1ea3n ng\u00e3 t\u00f4i x\u1ea5u, gi\u1edd b\u1ea3n ng\u00e3 t\u00f4i t\u1ed1t h\u01a1n. C\u00f2n b\u1ea3n ng\u00e3 l\u00e0 c\u00f2n sinh t\u1eed lu\u00e2n h\u1ed3i. Cho n\u00ean, ch\u1ec9 ng\u1eafm nh\u00ecn t\u0129nh t\u1ea1i (ch\u00e1nh ni\u1ec7m v\u00e0 t\u1ec9nh gi\u00e1c \u2013 \u0111\u1ecbnh, tu\u1ec7), tr\u1ea3 ch\u00fang l\u1ea1i cho th\u1ebf gi\u1edbi sinh di\u1ec7t t\u1ef1 nhi\u00ean, n\u00f3 \u0111\u1ebfn t\u1ea5t n\u00f3 \u0111i, ng\u1ecdn gi\u00f3 t\u1ef1 \u0111\u1ed9ng m\u1ea5t t\u00edch \u1edf cu\u1ed1i v\u1eddi, r\u1ed7ng rang, t\u1ea1m g\u1ecdi \u0111\u1ea5y l\u00e0 tu\u1ec7 kh\u00f4ng, kh\u00f4ng t\u00e1nh. B\u1ee5i, n\u00f3 sinh di\u1ec7t t\u1ef1 nhi\u00ean c\u0169ng nh\u01b0 nh\u1eefng \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt t\u1ef1 nhi\u00ean c\u1ee7a tr\u1eddi \u0111\u1ea5t. \u0110\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 c\u00e1i th\u1ea5y t\u1ed1i h\u1eadu \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn gi\u1ea3i tho\u00e1t, ngay gi\u00e2y ph\u00fat \u0111\u00f3 v\u1eafng b\u1eb7t tham s\u00e2n phi\u1ec1n n\u00e3o. V\u1eady th\u00ec, s\u1ef1 tu t\u1eadp l\u00e0 gi\u1eef cho c\u00e1i t\u00e2m \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01a1n s\u01a1, gi\u1ea3n m\u1ed9c, h\u1ed3n nhi\u00ean, trong s\u00e1ng. \u1ede \u0111\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 r\u00e8n luy\u1ec7n, kh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 tr\u1edf th\u00e0nh; n\u00f3 l\u00e0 c\u00e1i th\u1eadt, h\u00e3y tr\u1edf v\u1ec1 v\u1edbi c\u00e1i to\u00e0n v\u1eb9n s\u1eb5n c\u00f3 \u0111ang x\u1ea3y ra trong th\u00e2n t\u00e2m c\u1ee7a ch\u00fang ta t\u1ea1i \u0111\u00e2y v\u00e0 b\u00e2y gi\u1edd.<\/p>\n<p>C\u0169ng n\u00f3i v\u1ec1 tu\u1ec7 gi\u00e1c n\u00e0y. T\u1ea1i sao, trong ng\u00e0y \u0110\u1ea3n Sanh c\u1ee7a \u0111\u1ee9c B\u1ed5n S\u01b0, ng\u00e0i n\u00f3i r\u1eb1ng:<em> \u201cTr\u00ean tr\u1eddi, d\u01b0\u1edbi tr\u1eddi, ch\u1ec9 c\u00f3 ta l\u00e0 t\u1ed1i th\u01b0\u1ee3ng, ch\u1ec9 c\u00f3 ta l\u00e0 t\u00f4n qu\u00fd, ch\u1ec9 c\u00f3 ta l\u00e0 t\u1ed1i th\u1eafng, ki\u1ebfp n\u00e0y l\u00e0 ki\u1ebfp cu\u1ed1i c\u00f9ng, ta kh\u00f4ng tr\u1edf l\u1ea1i sinh t\u1eed lu\u00e2n h\u1ed3i n\u1eefa\u201d. \u1ede \u0111\u00e2y, ph\u1ea3i hi\u1ec3u r\u1eb1ng \u201cta\u201d l\u00e0 \u201cgi\u00e1c t\u00e1nh\u201d<\/em>. Gi\u00e1o ph\u00e1p B\u00e0-la-m\u00f4n n\u00f3i v\u1ec1 \u0111\u1ea1i ng\u00e3, n\u00f3i v\u1ec1 c\u00e1i \u201cta\u201d, c\u00f2n gi\u00e1o ph\u00e1p c\u1ee7a \u0111\u1ea1o Ph\u1eadt l\u00e0 v\u00f4 ng\u00e3, kh\u00f4ng c\u00f3 \u201cta\u201d; ta ch\u1ec9 l\u00e0 kh\u00e1i ni\u1ec7m th\u01b0\u1eddng ng\u1eef, t\u1ee5c th\u1ec3, \u1ea9n ng\u1eef k\u1ec7 ng\u00f4n \u1ea5y h\u00e0m ch\u1ec9 \u201cgi\u00e1c t\u00e1nh\u201d trong m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi, b\u1edfi v\u00ec gi\u00e1o ph\u00e1p v\u00f4 ng\u00e3 th\u00ec l\u00e0m g\u00ec c\u00f3 \u201cta\u201d, cho n\u00ean ph\u1ea3i tr\u1edf v\u1ec1 c\u00e1i t\u00e2m m\u00e0 tu t\u1eadp.<\/p>\n<p>Khi kh\u00f4ng c\u00f3 vi\u1ec7c g\u00ec, m\u00ecnh ng\u1ed3i r\u1ed7ng rang nh\u01b0 ch\u01a1i th\u1ebf n\u00e0y l\u00e0 \u0111ang tu t\u1eadp, l\u00e0 c\u00f3 \u0111\u1ee7 Gi\u1edbi \u0110\u1ecbnh Tu\u1ec7. Khi t\u01b0\u01a1ng giao, \u1ee9ng x\u1eed vi\u1ec7c n\u00e0y vi\u1ec7c kia trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng h\u00e0ng ng\u00e0y, ta lu\u00f4n ph\u1ea3i ch\u00fa t\u00e2m, t\u1ee9c l\u00e0 c\u00f3 ch\u00e1nh ni\u1ec7m v\u00e0 c\u0169ng c\u00f3 lu\u00f4n t\u1ec9nh gi\u00e1c l\u00e0 \u0111\u1ee7 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o r\u1ed3i. V\u1eady th\u00ec, khi c\u00f3 ch\u00e1nh ni\u1ec7m, t\u1ec9nh gi\u00e1c \u0111\u1ec3 n\u00f3i n\u0103ng, \u0111i \u0111\u1ee9ng, l\u00e0m vi\u1ec7c, ngh\u1ec9 ng\u01a1i th\u00ec ta lu\u00f4n lu\u00f4n s\u1ed1ng trong B\u00e1t Ch\u00e1nh \u0110\u1ea1o. S\u1ed1ng c\u00f3 Gi\u1edbi, \u0110\u1ecbnh, Tu\u1ec7 v\u00e0 \u0111i theo con \u0111\u01b0\u1eddng ch\u00e2n ch\u00ednh. Qu\u00fd v\u1ecb c\u1ee9 n\u1eafm nguy\u00ean l\u00fd \u0111\u01a1n gi\u1ea3n \u0111\u00f3 m\u00e0 l\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0 ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd vi\u00ean m\u00e3n, th\u00e0nh t\u1ef1u trong nay mai, kh\u00f4ng l\u00e2u l\u1eafm \u0111\u00e2u!<\/p>\n<p>Th\u00eam m\u1ed9t g\u1ee3i \u00fd n\u1eefa, m\u1ed9t h\u00ecnh \u1ea3nh \u0111\u1eb9p n\u1eefa \u0111\u1ec3 ch\u00fang ta tu t\u1eadp, \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u00e0i k\u1ec7 c\u1ee7a thi\u1ec1n s\u01b0 H\u01b0\u01a1ng H\u1ea3i:<\/p>\n<p><em>\u201cNh\u1ea1n qu\u00e1 tr\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng,<\/em><br \/>\n<em>\u1ea2nh tr\u1ea7m h\u00e0n th\u1ee7y;<\/em><br \/>\n<em>Nh\u1ea1n v\u00f4 di t\u00edch chi \u00fd,<\/em><br \/>\n<em>Th\u1ee7y v\u00f4 l\u01b0u \u1ea3nh chi t\u00e2m\u201d.<\/em><\/p>\n<p>Con chim nh\u1ea1n bay qua tr\u00ean kh\u00f4ng d\u00e0i, b\u00f3ng n\u00f3 ch\u00ecm \u1edf trong n\u01b0\u1edbc; con chim nh\u1ea1n kh\u00f4ng c\u1ed1 \u00fd l\u01b0u b\u00f3ng trong h\u1ed3, m\u1eb7t n\u01b0\u1edbc c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ed1 \u00fd n\u1eafm gi\u1eef h\u00ecnh b\u00f3ng con chim nh\u1ea1n. C\u0169ng v\u1eady, c\u00e1c ph\u00e1p qua t\u00e2m ch\u00fang ta nh\u01b0 b\u00f3ng chim nh\u1ea1n, n\u00f3 kh\u00f4ng c\u1ed1 \u00fd l\u01b0u gi\u1eef trong t\u00e2m ta, n\u00f3 \u0111\u1ebfn th\u00ec ta h\u00e3y \u0111\u00f3n nh\u1eadn m\u00e0 kh\u00f4ng ch\u1edd \u0111\u1ee3i, kh\u00f4ng mong mu\u1ed1n, kh\u00f4ng tr\u01b0\u1edbc \u00fd, n\u00f3 \u0111i th\u00ec t\u00e2m ta l\u1ea1i r\u1ed7ng rang, tr\u1ed1ng kh\u00f4ng. \u0110\u00fang ra, t\u00e2m c\u1ee7a ta c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ed1 \u00fd n\u1eafm gi\u1eef c\u00e1c ph\u00e1p \u1ea5y, nh\u01b0ng t\u1ea1i sao ch\u00fang ta ch\u00fang ta c\u1ee9 \u00f4m tham, \u00f4m s\u00e2n v\u00e0o \u0111\u1ec3 \u0111au kh\u1ed5 v\u1eady? Ng\u00e0y n\u00e0o c\u0169ng b\u1eaft con \u201cchim nh\u1ea1n\u201d nh\u00e9t v\u00e0o t\u00e2m l\u00e0 sao? Nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 ta s\u1ed1ng s\u00e1i v\u1edbi \u0111\u1ecbnh lu\u1eadn c\u1ee7a nhi\u00ean gi\u1edbi, s\u00e1i v\u1edbi \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt c\u1ee7a t\u00e2m gi\u1edbi.<\/p>\n<p>H\u00f4m nay, n\u00f3i kh\u00e1 d\u00e0i, th\u1ea7y xin ch\u1ea5m d\u1ee9t th\u1eddi ph\u00e1p ngang \u0111\u00e2y, nguy\u1ec7n c\u1ea7u cho ch\u01b0 ph\u1eadt t\u1eed c\u1ed1 g\u1eafng tr\u1edf l\u1ea1i v\u1edbi ch\u00ednh m\u00ecnh, l\u1eafng nghe t\u1eebng h\u01a1i th\u1edf, l\u1eafng nghe t\u1eebng \u0111\u1ed9ng c\u1ef1a c\u1ee7a nh\u1eefng s\u00e1t-na t\u01b0 t\u01b0\u1edfng; v\u00e0 c\u0169ng l\u1eafng nghe nh\u1eefng tham, s\u00e2n, phi\u1ec1n n\u00e3o n\u00f3 \u0111\u1ebfn, n\u00f3 \u0111i nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o. V\u00e0 h\u00e3y nh\u1edb r\u1eb1ng th\u1eadt ra trong ta \u0111\u00e3 c\u00f3 \u0111\u1ee7 tu\u1ec7 gi\u00e1c, minh tri, c\u00f3 \u0111\u1ee7 kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u1ec3 gi\u00e1c ng\u1ed9 gi\u1ea3i tho\u00e1t v\u1eady.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Ph\u1ea7n H\u1ecfi \u0110\u00e1p<\/strong><\/p>\n<p><em><strong>H\u1ecfi:<\/strong> \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt th\u01b0\u1eddng d\u1ea1y tu t\u1eadp \u0111\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00f4 th\u01b0\u1eddng, kh\u1ed5, v\u00f4 ng\u00e3. V\u1eady th\u00ec con xin h\u1ecfi th\u1ea7y tu t\u1eadp nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o \u0111\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c \u201cb\u1ea3n ng\u00e3\u201d v\u00e0 \u201cdi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3n ng\u00e3\u201d (\u0111\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh v\u00f4 ng\u00e3).<\/em><\/p>\n<p><em><strong>Tr\u1ea3 l\u1eddi:<\/strong><\/em><\/p>\n<p>B\u1ea3n ng\u00e3 kh\u00f4ng di\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c. C\u00f3 b\u1ea3n ng\u00e3 \u0111\u00e2u m\u00e0 \u0111\u00f2i di\u1ec7t?<\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean, b\u1ea3n ng\u00e3 c\u1ee7a m\u00ecnh lu\u00f4n lu\u00f4n xen v\u00e0o c\u00e1c \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt t\u1ef1 nhi\u00ean c\u1ee7a tr\u1eddi \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 g\u00e1nh l\u1ea5y tham, s\u00e2n, phi\u1ec1n n\u00e3o r\u1ed3i \u0111\u01b0a \u0111\u1ebfn kh\u1ed5. Khi nh\u00ecn b\u00f4ng hoa, b\u1ea3n ch\u1ea5t c\u1ee7a b\u00f4ng hoa l\u00e0 v\u00f4 th\u01b0\u1eddng, v\u00f4 ng\u00e3; n\u00f3 sinh di\u1ec7t li\u00ean t\u1ee5c t\u1eeb s\u00e1t-na n\u00e0y sang s\u00e1t-na kh\u00e1c m\u00e0 ta c\u1ee9 t\u01b0\u1edfng l\u00e0 c\u00f3 m\u1ed9t \u201cb\u00f4ng hoa th\u1eadt\u201d nh\u01b0 th\u1eed n\u00f3 th\u01b0\u1eddng c\u00f2n, b\u1ea5t bi\u1ebfn. Khi nh\u00ecn d\u00f2ng s\u00f4ng ta \u1ea3o t\u01b0\u1edfng r\u1eb1ng c\u00f3 m\u1ed9t \u201cb\u1ea3n ng\u00e3 d\u00f2ng s\u00f4ng\u201d nh\u01b0ng th\u1eadt ra, n\u00f3 ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u1eefng gi\u1ecdt n\u01b0\u1edbc k\u1ebf nhau tr\u00f4i ch\u1ea3y li\u00ean t\u1ee5c, mi\u00ean t\u1ee5c. M\u1ecdi s\u1ef1 m\u1ecdi v\u1eadt \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed5i thay, sinh di\u1ec7t t\u1eebng gi\u00e2y ph\u00fat; nh\u01b0ng ti\u1ebfn tr\u00ecnh n\u00e0y x\u1ea3y ra qu\u00e1 nhanh v\u00e0 li\u00ean t\u1ee5c t\u1ea1o cho ta \u1ea3o t\u01b0\u1edfng r\u1eb1ng m\u1ecdi vi\u1ec7c g\u1ea7n nh\u01b0 kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i, kh\u00f4ng bi\u1ebfn chuy\u1ec3n. B\u1ea3n th\u00e2n ch\u00fang ta (th\u00e2n, t\u00e2m) c\u0169ng v\u1eady, ch\u00fang ta \u1ea3o gi\u00e1c c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1i \u201ct\u00f4i\u201d, m\u1ed9t c\u00e1i \u201cng\u00e3\u201d th\u01b0\u1eddng c\u00f2n. Chuy\u1ec7n g\u00ec \u0111ang x\u1ea3y ra? Ng\u01b0\u1eddi m\u00ecnh th\u01b0\u01a1ng y\u00eau th\u00ec mong cho h\u1ecd tr\u1ebb \u0111\u1eb9p m\u00e3i (c\u00f3 s\u1ef1 tham d\u1ef1 c\u1ee7a t\u00e2m tham, th\u01b0\u1eddng ki\u1ebfn) m\u1eb7c d\u00f9 s\u1ef1 th\u1eadt ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3 s\u1ebd gi\u00e0 \u0111i, nhan s\u1eafc phai t\u00e0n \u0111i. Khi \u1edf g\u1ea7n ng\u01b0\u1eddi m\u00ecnh gh\u00e9t hay th\u1ea5y nh\u1eefng vi\u1ec7c ch\u01b0\u1edbng tai gai m\u1eaft th\u00ec b\u1ea3n ng\u00e3 can d\u1ef1 v\u00e0o \u0111\u1ec3 tr\u00e1nh xa, lo\u1ea1i b\u1ecf, xua \u0111u\u1ed5i, h\u1ee7y ho\u1ea1i \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng (tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p n\u00e0y l\u00e0 t\u00e2m s\u00e2n tham d\u1ef1, \u0111o\u1ea1n ki\u1ebfn).<\/p>\n<p>V\u00ed d\u1ee5: Khi ta \u0111au, m\u1ed9t c\u1ea3m th\u1ecd \u0111au kh\u1edfi sinh, ta th\u01b0\u1eddng hay k\u00eau than, tr\u00e1ch m\u00f3c, phi\u1ec1n mu\u1ed9n, t\u1ea1i sao t\u00f4i \u0111au, t\u1ea1i sao n\u00f3 x\u1ea3y \u0111\u1ebfn v\u1edbi t\u00f4i, kh\u00f4ng bi\u1ebft khi n\u00e0o l\u00e0nh \u0111\u00e2y\u2026 \u0110\u1ea5y l\u00e0 b\u1ea3n ng\u00e3 xen d\u1ef1 v\u00e0o. Nh\u01b0ng n\u1ebfu ta ni\u1ec7m r\u1eb1ng \u201c\u0111au \u00e0, \u0111au \u00e0, \u0111au \u00e0\u2026\u201d m\u00e0 kh\u00f4ng l\u00e0m g\u00ec c\u1ea3, ta ch\u1ec9 ghi nh\u1eadn n\u00f3 ch\u1ec9 l\u00e0 c\u1ea3m th\u1ecd \u0111au. \u0110\u00f3 ch\u1ec9 l\u00e0 ti\u1ebfn tr\u00ecnh t\u1eeb c\u1ea3m th\u1ecd n\u00e0y qua c\u1ea3m th\u1ecd kia sinh di\u1ec7t tr\u00f9ng tr\u00f9ng. R\u1ed3i t\u01b0\u1edfng tri n\u00e0y qua t\u01b0\u1edfng tri kia c\u0169ng tr\u00f9ng tr\u00f9ng sinh di\u1ec7t. R\u1ed3i c\u00e1c tr\u1ea1ng th\u00e1i t\u00e2m h\u00e0nh, v\u00f4 l\u01b0\u1ee3ng t\u01b0 t\u01b0\u1edfng kh\u1edfi sanh v\u00e0 di\u1ec7t, th\u1eadt ta kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u00ecm \u0111\u00e2u ra c\u00e1i g\u00ec l\u00e0 \u201ct\u00f4i\u201d, c\u00e1i g\u00ec l\u00e0 \u201cc\u1ee7a t\u00f4i\u201d \u1edf trong \u0111\u1ea5y c\u1ea3. \u0110\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 v\u00f4 th\u01b0\u1eddng, v\u00f4 ng\u00e3.<\/p>\n<p>N\u00f3i \u201cv\u00f4 th\u01b0\u1eddng\u201d l\u00e0 tr\u00ean chi\u1ec1u k\u00edch th\u1eddi gian, \u201cv\u00f4 ng\u00e3\u201d l\u00e0 tr\u00ean chi\u1ec1u k\u00edch kh\u00f4ng gian. V\u00ec m\u1ecdi v\u1eadt ch\u1ea5t, t\u01b0 t\u01b0\u1edfng, tri gi\u00e1c \u0111\u1ec1u thay \u0111\u1ed5i qua th\u1eddi gian n\u00ean \u201cv\u00f4 th\u01b0\u1eddng\u201d, qua kh\u00f4ng gian n\u00ean \u201cv\u00f4 ng\u00e3\u201d. Tr\u00ean b\u00ecnh di\u1ec7n kh\u00f4ng gian kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t \u0111i\u1ec3m t\u1ef1a, kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t th\u1ef1c th\u1ec3 c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ec3 c\u00e1c s\u00e1t-na t\u01b0 t\u01b0\u1edfng d\u1eebng ch\u00e2n n\u00ean n\u00f3 v\u1ed1n l\u00e0 \u201cv\u00f4 ng\u00e3\u201d. N\u00f3i nh\u01b0 \u00f4ng T.W. Rhys Davids: \u201cKh\u00f4ng c\u00f3 th\u1ef1c t\u1ea1i b\u1ea5t bi\u1ebfn, ch\u1ec9 c\u00f3 s\u1ef1 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i. T\u00ecnh tr\u1ea1ng c\u1ee7a m\u1ecdi c\u00e1 th\u1ec3 \u0111\u1ec1u b\u1ea5t \u0111\u1ecbnh, t\u1ea1m th\u1eddi v\u00e0 ch\u1eafc h\u1eb3n ph\u1ea3i h\u1ee7y di\u1ec7t. Trong m\u1ed7i sinh c\u01a1 bao g\u1ed3m m\u1ed7i y\u1ebfu t\u1ed1 v\u1eadt ch\u1ea5t v\u00e0 m\u1ed9t chu\u1ed7i y\u1ebfu t\u1ed1 t\u00e2m l\u00fd li\u00ean t\u1ee5c. Ch\u00ednh s\u1ef1 ph\u1ed1i h\u1ee3p gi\u1eefa nh\u1eefng y\u1ebfu t\u1ed1 n\u00e0y \u0111\u00e3 t\u1ea1o ra c\u00e1 nh\u00e2n, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, m\u1ecdi v\u1eadt v\u00e0 c\u1ea3 ch\u01b0 thi\u00ean; v\u00ec th\u1ebf c\u0169ng l\u00e0 t\u1eadp th\u00e0nh, duy\u00ean h\u1ee3p. V\u00e0 trong m\u1ed7i c\u00e1 nh\u00e2n, s\u1ef1 li\u00ean h\u1ec7 gi\u1eefa nh\u1eefng ph\u1ea7n t\u1eed t\u1eadp th\u00e0nh lu\u00f4n lu\u00f4n thay \u0111\u1ed5i, kh\u00f4ng bao gi\u1edd t\u1ed3n t\u1ea1i trong hai s\u00e1t-na li\u00ean ti\u1ebfp. Khi m\u1ed9t c\u00e1 th\u1ec3 v\u1eeba m\u1edbi t\u1eadp th\u00e0nh th\u00ec s\u1ef1 ph\u00e2n t\u00e1n c\u0169ng \u0111\u00e3 b\u1eaft \u0111\u1ea7u. Kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1 th\u1ec3 n\u00e0o kh\u00f4ng t\u1eadp th\u00e0nh, kh\u00f4ng m\u1ed9t t\u1eadp th\u00e0nh n\u00e0o kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i, kh\u00f4ng m\u1ed9t thay \u0111\u1ed5i n\u00e0o kh\u00f4ng d\u1ecb bi\u1ebfn, v\u00e0 kh\u00f4ng m\u1ed9t d\u1ecb bi\u1ebfn n\u00e0o m\u00e0 kh\u00f4ng ph\u00e2n t\u00e1n, h\u1ee7y di\u1ec7t, chu tr\u00ecnh \u0111\u00f3 kh\u00f4ng s\u1edbm th\u00ec mu\u1ed9n c\u0169ng ph\u1ea3i ho\u00e0n t\u1ea5t\u201d.<\/p>\n<p>V\u00f4 th\u01b0\u1eddng, v\u00f4 ng\u00e3 l\u00e0 \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt c\u1ee7a t\u00e2m v\u00e0 ph\u00e1p. V\u00ec v\u00f4 th\u01b0\u1eddng, v\u00f4 ng\u00e3 n\u00ean kh\u1ed5, n\u00f3i ch\u00ednh x\u00e1c h\u01a1n, v\u00ec v\u00f4 th\u01b0\u1eddng, v\u00f4 ng\u00e3 n\u00ean dukkha. V\u00ec sao? C\u1ee5m t\u1eeb dukkha m\u00e0 d\u1ecbch l\u00e0 kh\u1ed5 th\u00ec kh\u00f4ng bao qu\u00e1t h\u1ebft n\u1ed9i h\u00e0m ng\u1eef ngh\u0129a c\u1ee7a n\u00f3, Th\u1ef1c ra, kh\u1ed5 ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t trong nhi\u1ec1u ngh\u0129a c\u1ee7a dukkha, nh\u01b0 b\u1ea5t to\u00e0n, h\u01b0 d\u1ed1i, gi\u1ea3 t\u1ea1o, b\u1ea5t an, t\u1ea1m b\u1ee3, tr\u1ed1ng r\u1ed7ng, v\u00f4 ngh\u0129a, b\u1ea5t to\u1ea1i, kh\u00f4ng \u0111\u00e1ng t\u1ea7m c\u1ea7u, kh\u00f4ng n\u00ean b\u00e1m v\u00edu, kh\u00f4ng n\u00ean tin c\u1eady v.v. R\u1ea5t kh\u00f3 t\u00ecm ra m\u1ed9t ch\u1eef th\u00edch h\u1ee3p \u0111\u1ec3 d\u1ecbch tr\u1ecdn ngh\u0129a t\u1eeb dukkha. Khi n\u00f3i \u0111\u1ebfn dukkha, \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt kh\u00f4ng ph\u1ee7 nh\u1eadn c\u00f3 h\u1ea1nh ph\u00fac trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng n\u00e0y. Ng\u00e0i c\u00f4ng nh\u1eadn c\u00f3 nhi\u1ec1u lo\u1ea1i h\u1ea1nh ph\u00fac tinh th\u1ea7n v\u00e0 v\u1eadt ch\u1ea5t \u2013 nh\u01b0 h\u1ea1nh ph\u00fac c\u1ee7a th\u1ecfa m\u00e3n gi\u00e1c quan; h\u1ea1nh ph\u00fac c\u1ee7a \u0111\u1eddi s\u1ed1ng gia \u0111\u00ecnh thu\u1eadn ho\u00e0 hi\u1ebfu th\u1ea3o; h\u1ea1nh ph\u00fac c\u1ee7a s\u1ef1 th\u00e0nh \u0111\u1ea1t; h\u1ea1nh ph\u00fac c\u1ee7a l\u00f2ng t\u1eeb thi\u1ec7n v\u1ecb tha\u2026 V\u00e0 cao h\u01a1n n\u1eefa l\u00e0 h\u1ea1nh ph\u00fac c\u1ee7a \u0111\u1eddi s\u1ed1ng \u0111\u1ed9c c\u01b0 thi\u1ec1n t\u1ecbnh; h\u1ea1nh ph\u00fac c\u1ee7a s\u1ef1 tho\u00e1t kh\u1ecfi r\u00e0ng bu\u1ed9c; h\u1ea1nh ph\u00fac c\u1ee7a \u0111\u1eddi s\u1ed1ng nh\u1eb9 nh\u00e0ng thanh th\u1ea3n, an nhi\u00ean t\u1ef1 t\u1ea1i\u2026 Ngay c\u1ea3 nh\u1eefng h\u1ea1nh ph\u00fac tr\u00ean c\u00f5i tr\u1eddi d\u1ee5c gi\u1edbi, nh\u1eefng c\u1ea3nh thi\u1ec1n h\u1eefu s\u1eafc, v\u00f4 s\u1eafc v\u1edbi t\u00e2m an l\u1ea1c, thu\u1ea7n t\u1ecbnh c\u0169ng kh\u00f4ng n\u1eb1m ngo\u00e0i dukkha. B\u1edfi v\u00ec ch\u00fang \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a s\u1ef1 \u0111\u1ed5i thay, b\u1ea5t to\u00e0n, t\u1ea1m b\u1ee3\u2026 kh\u00f4ng n\u00ean t\u1ea7m c\u1ea7u, kh\u00f4ng n\u00ean b\u00e1m v\u00edu\u2026 Ngh\u0129a l\u00e0 t\u1ea5t c\u1ea3 h\u1ea1nh ph\u00fac n\u00e0o thu\u1ed9c v\u1ec1 th\u1ebf gian \u0111\u1ec1u n\u1eb1m trong dukkha. Nh\u01b0 v\u1eady, dukkha kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u00f3 kh\u1ed5 m\u00e0 c\u00f2n bao h\u00e0m c\u1ea3 l\u1ea1c v\u00e0 h\u1ef7 trong tam gi\u1edbi n\u1eefa .<\/p>\n<p>V\u00ec hi\u1ec3u ch\u1eef dukkha l\u00e0 kh\u1ed5 n\u00ean c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecf kh\u1ed5 t\u00ecm l\u1ea1c, v\u00ec d\u1ecbch dukkha l\u00e0 kh\u1ed5 cho n\u00ean nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi cho r\u1eb1ng Ph\u1eadt gi\u00e1o ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng \u0111\u1eddi ch\u1ec9 l\u00e0 b\u1ec3 kh\u1ed5. L\u1ed1i phi\u00ean d\u1ecbch v\u00e0 gi\u1ea3i th\u00edch n\u00e0y r\u1ea5t sai l\u1ea1c, \u0111\u00e3 g\u00e2y ra ng\u1ed9 nh\u1eadn Ph\u1eadt gi\u00e1o l\u00e0 bi quan y\u1ebfm th\u1ebf, c\u00e1i g\u00ec c\u0169ng kh\u1ed5, kh\u1ed5, kh\u1ed5\u2026 th\u00ec \u201ctr\u1eadt hung\u201d. Trong kinh Trung B\u1ed9 c\u00f3 n\u00f3i th\u1ebf n\u00e0y: \u201cKh\u1ed5, l\u1ea1c l\u00e0 c\u0103n b\u1ea3n c\u1ee7a phi\u1ec1n n\u00e3o\u201d. V\u1eady ph\u1ea3i n\u00f3i r\u1eb1ng, v\u00ec v\u00f4 th\u01b0\u1eddng, v\u00f4 ng\u00e3 n\u00ean dukkha. Dukkha n\u00f3 bi\u1ebfn chuy\u1ec3n, thay \u0111\u1ed5i ho\u00e0i ho\u00e0i, th\u00e2n th\u00ec \u0111au nh\u1ee9c, \u1ed1m b\u1ec7nh r\u1ed3i gi\u00e0 ch\u1ebft; t\u00e2m th\u00ec l\u00fac bu\u1ed3n vui, l\u00fac gi\u1eadn h\u1eddn, l\u00fac th\u01b0\u01a1ng gh\u00e9t, l\u00fd tr\u00ed th\u00ec h\u1ed3i t\u01b0\u1edfng qu\u00e1 kh\u1ee9, \u01b0\u1edbc v\u1ecdng t\u01b0\u01a1ng lai\u2026 \u0111\u1ee7 m\u1ecdi tr\u1ea1ng th\u00e1i lu\u00f4n lu\u00f4n quay cu\u1ed3ng, v\u1eadn \u0111\u1ed9ng, duy\u00ean kh\u1edfi sinh di\u1ec7t, kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00e1i g\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 n\u1eafm b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n<p>S\u1edf d\u0129 sinh ra kh\u1ed5 v\u00ec b\u1ea3n ng\u00e3 xen d\u1ef1 v\u00e0o \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt v\u00f4 th\u01b0\u1eddng, v\u00f4 ng\u00e3 c\u1ee7a c\u00e1c ph\u00e1p, mu\u1ed1n chi\u1ebfm h\u1eefu, mu\u1ed1n th\u1ee7 \u0111\u1eafc, mu\u1ed1n theo s\u1edf nguy\u1ec7n c\u1ee7a m\u00ecnh. C\u00e1i \u201cta\u201d lu\u00f4n lu\u00f4n d\u00ednh li\u1ec1n khi nh\u1eadn th\u1ee9c: T\u00f4i \u0111au, t\u00f4i bu\u1ed3n, t\u00f4i gi\u1eadn, \u00fd t\u01b0\u1edfng c\u1ee7a t\u00f4i, m\u01a1 \u01b0\u1edbc c\u1ee7a t\u00f4i\u2026 c\u00f3 h\u00e0ng tri\u1ec7u tri\u1ec7u c\u00e1i t\u00f4i nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u00f3. Bao gi\u1edd b\u1ea3n ng\u00e3 c\u0169ng xen v\u00e0o \u0111\u1ec3 \u0111em \u0111\u1ebfn s\u1edf th\u00edch cho ch\u00ednh n\u00f3.<\/p>\n<p>\u0110\u00f3, qu\u00fd v\u1ecb th\u1ea5y c\u00e1i n\u00e0o l\u00e0 \u201cb\u1ea3n ng\u00e3\u201d, c\u00e1i n\u00e0o l\u00e0 \u201cv\u00f4 th\u01b0\u1eddng\u201d, \u201cv\u00f4 ng\u00e3\u201d, c\u00e1i n\u00e0o l\u00e0 \u201ckh\u1ed5\u201d th\u1eadt s\u1ef1 ch\u01b0a?<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em><strong>H\u1ecfi:<\/strong> B\u1ea1ch ng\u00e0i, con c\u00f3 3 c\u00e2u h\u1ecfi mong ng\u00e0i gi\u1ea3i \u0111\u00e1p:<\/em><\/p>\n<p>1- H\u00f4m qua, ng\u00e0i c\u00f3 n\u00f3i: Tham l\u00e0 k\u00e9o v\u00e0o, s\u00e2n l\u00e0 \u0111\u1ea9y ra, v\u1eady th\u00ec si th\u00ec th\u1ebf n\u00e0o \u1ea1?<\/p>\n<p>2- Ng\u00e0i n\u00f3i r\u1eb1ng s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f2n gi\u1ea3ng ph\u00e1p n\u1eefa, v\u1eady xin ng\u00e0i gi\u1ea3ng th\u00eam v\u1ec1 thi\u1ec1n minh s\u00e1t.<\/p>\n<p>3- Trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, chuy\u1ec7n h\u01a1n thua, \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5t, th\u00e0nh b\u1ea1i l\u00e0 c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 \u0111\u1ec3 t\u1ed3n t\u1ea1i. Ngh\u0129a l\u00e0 lu\u00f4n lu\u00f4n c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1i t\u00f4i (b\u1ea3n ng\u00e3) t\u1ea7m c\u1ea7u, c\u00e1i t\u00f4i \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n \u0111\u1ec3 c\u00f2n ph\u00e1t tri\u1ec3n s\u1ef1 nghi\u1ec7p, l\u00e0m \u0103n bu\u00f4n b\u00e1n nu\u00f4i gia \u0111\u00ecnh, v\u1ee3 con. Lu\u00f4n lu\u00f4n l\u00e0 c\u00f3 \u0111\u1ea7y c\u00e1i t\u00f4i \u201cch\u00ecnh \u00ecnh\u201d ra \u0111\u1ea5y. Li\u00ean h\u1ec7 v\u1edbi b\u00e0i gi\u1ea3ng, ng\u00e0i hay n\u00f3i r\u1eb1ng \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 c\u00e1i t\u00f4i xen d\u1ef1 v\u00e0o s\u1ebd chu\u1ed1c l\u1ea5y \u0111au kh\u1ed5, phi\u1ec1n n\u00e3o \u0111\u1ed3ng th\u1eddi tu t\u1eadp l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 c\u00e0ng ng\u00e0y c\u00e0ng v\u1eafng b\u1eb7t b\u1ea3n ng\u00e3. N\u1ebfu \u0111em \u00e1p d\u1ee5ng trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng kh\u00e1c g\u00ec l\u00e0 m\u1eb7c k\u1ec7 t\u1ea5t c\u1ea3 m\u1ecdi vi\u1ec7c, bu\u00f4ng xu\u00f4i, ph\u00f3 m\u1eb7c, \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u0103ng hay ch\u1edb, kh\u00f4ng tranh ch\u1ea5p, kh\u00f4ng tranh c\u00e3i, kh\u00f4ng c\u1ea7u ti\u1ebfn th\u00ec l\u00e0m c\u00f3 nh\u1eefng th\u00e0nh t\u1ef1u tr\u00ean \u0111\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c. C\u00f3 ch\u0103ng ch\u1ec9 \u00e1p d\u1ee5ng cho nh\u1eefng v\u1ecb tu s\u0129.<\/p>\n<p><strong><em>Tr\u1ea3 l\u1eddi:<\/em><\/strong><\/p>\n<p>1- Tr\u01b0\u1edbc khi t\u00ecm hi\u1ec3u v\u1ec1 si, ta \u0111\u1ec3 \u00fd r\u1eb1ng, khi tham kh\u1edfi \u0111\u00e3 c\u00f3 si b\u00ean trong, khi s\u00e2n kh\u1edfi c\u0169ng c\u00f3 si b\u00ean trong, nh\u01b0ng ri\u00eang si th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 kh\u1edfi m\u1ed9t m\u00ecnh.<\/p>\n<p>\u2013 Ngh\u0129a th\u1ee9 nh\u1ea5t: Si l\u00e0 m\u00ea m\u1edd, \u0111\u1ea7n \u0111\u1ed9n, lu\u00f4n lu\u00f4n s\u1ed1ng v\u1edbi b\u1ea3n n\u0103ng, ng\u01b0\u1eddi n\u00e0o c\u00f3 t\u00e2m si l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y s\u1ed1ng b\u1eb1ng t\u00e2m s\u00fac sanh, kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t thi\u1ec7n \u00e1c, ph\u1ea3i tr\u00e1i, t\u1ed1 x\u1ea5u\u2026 Si c\u00f2n chi ph\u1ed1i c\u1ea3 tham v\u00e0 s\u00e2n n\u1eefa. Khi th\u1ea5y c\u1ee5c v\u00e0ng, ta th\u00f2 tay ch\u1ee5p li\u1ec1n; khi nghe ai n\u00f3i kh\u00f3 ch\u1ecbu, ta s\u1eb5n s\u00e0ng h\u01a1n thua v\u1edbi h\u1ecd li\u1ec1n. Ngh\u0129a l\u00e0 t\u1ee9c th\u1eddi ph\u1ea3n \u1ee9ng do si m\u00ea, do b\u1ea3n n\u0103ng (si \u0111\u1ee9ng \u0111\u1eb1ng sau \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng tham, s\u00e2n).<\/p>\n<p>\u2013 Ngh\u0129a th\u1ee9 hai: Si c\u0169ng \u0111\u1ed3ng ngh\u0129a v\u1edbi v\u00f4 minh, t\u1ee9c tr\u1ea1ng th\u00e1i ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1ec9nh th\u1ee9c, ho\u00e0n to\u00e0n b\u1ea5t gi\u00e1c, ho\u00e0n to\u00e0n giao ph\u00f3 m\u00ecnh cho \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n nh\u1ea5t th\u1eddi, cho tham s\u00e2n nh\u1ea5t th\u1eddi \u0111i\u1ec1u \u0111\u1ed9ng.<\/p>\n<p>2- V\u1ec1 tu\u1ec7 minh s\u00e1t: N\u00ean v\u00e0o h\u1ecdc c\u00e1c tr\u01b0\u1eddng thi\u1ec1n \u1edf Myanmar, c\u00f3 ch\u1ed7 d\u1ea1y thi\u1ec1n minh s\u00e1t, \u0111\u00f4i n\u01a1i d\u1ea1y thi\u1ec1n \u0111\u1ecbnh. C\u00f3 ch\u1ed7 d\u1ea1y \u0111\u1ecbnh r\u1ed3i m\u1edbi h\u01b0\u1edbng qua tu\u1ec7. Trong gi\u1edbi h\u1ea1n b\u00e0i gi\u1ea3ng kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00f3i h\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c. Th\u1ea7y ch\u1ec9 n\u00eau ra m\u1ed9t v\u00e0i \u0111\u1ecbnh ngh\u0129a t\u1eeb P\u0101\u1e37i \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u r\u00f5 h\u01a1n.<\/p>\n<p>\u2013 Thi\u1ec1n \u0111\u1ecbnh: Th\u1ef1c ra trong kinh \u0111i\u1ec3n P\u0101\u1e37i c\u00f3 t\u1eeb sam\u0101dhi l\u00e0 \u0111\u1ecbnh. Nh\u01b0ng \u0111\u00fang ra nguy\u00ean ng\u1eef c\u1ee7a n\u00f3 l\u00e0 samatha-bh\u0101van\u0101. Samatha l\u00e0 y\u00ean t\u0129nh, v\u1eafng l\u1eb7ng; bh\u0101van\u0101 l\u00e0 ti\u1ebfn h\u00e0nh, ti\u1ebfn tri\u1ec3n, ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u1ec1 tinh th\u1ea7n. C\u1ea3 c\u1ee5m t\u1eeb \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec3u l\u00e0 th\u1ef1c h\u00e0nh s\u1ef1 t\u0129nh ch\u1ec9, v\u1eafng l\u1eb7ng.<\/p>\n<p>\u2013 Thi\u1ec1n tu\u1ec7: Nguy\u00ean ng\u1eef l\u00e0 vipassan\u0101-bh\u0101van\u0101. L\u00e0 ti\u1ebfn h\u00e0nh quan s\u00e1t, th\u1ef1c h\u00e0nh quan s\u00e1t, th\u1ef1c t\u1eadp minh s\u00e1t.<\/p>\n<p>V\u1eady, khi n\u00e0o m\u00ecnh ng\u1ed3i th\u1edf m\u00e0 quan s\u00e1t minh b\u1ea1ch, r\u00f5 r\u00e0ng nh\u1eefng c\u1ea3m th\u1ecd, tri gi\u00e1c x\u1ea3y ra n\u01a1i th\u00e2n nh\u01b0 \u0111au nh\u1ee9c, t\u00ea ng\u1ee9a, n\u00f3ng l\u1ea1nh\u2026ho\u1eb7c n\u01a1i t\u00e2m nh\u01b0 bu\u1ed3n, vui, th\u01b0\u01a1ng, gh\u00e9t\u2026l\u00e0 minh s\u00e1t tu\u1ec7 \u0111\u00f3. Ch\u1ec9 quan s\u00e1t th\u00f4i kh\u00f4ng l\u00e0m g\u00ec c\u1ea3, \u0111\u1ec3 ch\u00fang t\u1ef1 sinh r\u1ed3i t\u1ef1 di\u1ec7t. C\u00f3 c\u00e1i quan s\u00e1t b\u1eb1ng m\u1eaft, tai, m\u0169i, l\u01b0\u1ee1i, c\u00f3 c\u00e1i quan s\u00e1t b\u1eb1ng t\u00e2m. N\u00f3i chung, m\u1ecdi \u00e2m thanh, m\u1ecdi s\u1eafc t\u01b0\u1edbng, m\u00f9i v\u1ecb, c\u1ea3m gi\u00e1c\u2026\u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c quan s\u00e1t nh\u01b0 th\u1ef1c nh\u01b0 th\u1ecb. Khi \u0111\u00f3 t\u1ef1 \u0111\u1ed9ng gi\u1ea3i tho\u00e1t m\u1ecdi phi\u1ec1n n\u00e3o. \u0110\u00f3 l\u00e0 minh gi\u00e1c, tu\u1ec7 gi\u00e1c.<\/p>\n<p>Nh\u00e2n ti\u1ec7n th\u1ea7y k\u1ec3 c\u00e2u chuy\u1ec7n v\u1ec1 ng\u00e0i Kim Tri\u1ec7u.<\/p>\n<p>\u201cN\u0103m \u0111\u00f3, ng\u00e0i v\u1ec1 Vi\u1ec7t Nam, c\u00f3 m\u1ed9t c\u1eadu thanh ni\u00ean l\u00e1i xe \u0111\u01b0a ng\u00e0i \u0111i, c\u1eadu m\u1edbi n\u00f3i th\u1ebf n\u00e0y:<\/p>\n<p>\u2013 B\u1ea1ch ng\u00e0i, cu\u1ed9c \u0111\u1eddi con coi nh\u01b0 h\u01b0 h\u1ecfng r\u1ed3i, \u0111\u00e3 nh\u00fang tay v\u00e0o bi\u1ebft bao chuy\u1ec7n x\u1ea5u r\u1ed3i. H\u00f4m nay, ch\u1edf ng\u00e0i \u0111i \u0111\u1ec3 con ki\u1ebfm ch\u00fat ph\u01b0\u1edbc, ch\u1ee9 \u0111\u1eddi con kh\u00f4ng th\u1ec3 tu t\u1eadp g\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eefa.<\/p>\n<p>\u2013 Ui, \u00f4ng \u0111\u00e2u c\u00f3 h\u01b0, v\u1eabn \u0111ang tu t\u1eadp \u0111\u00f3.<\/p>\n<p>\u2013 Th\u00f4i, ng\u00e0i \u0111\u1eebng c\u00f3 nh\u1ea1o con n\u1eefa.<\/p>\n<p>\u2013 Kh\u00f4ng, \u00f4ng c\u00f3 tu \u0111\u00f3, S\u01b0 th\u1ea5y \u00f4ng \u0111ang l\u00e1i xe r\u1ea5t b\u00ecnh t\u0129nh, th\u1eadn tr\u1ecdng, t\u00e2m l\u00fd th\u1ea7n kinh r\u1ea5t \u1ed5n \u0111\u1ecbnh v\u1eefng v\u00e0ng, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u00f4ng c\u0169ng quan s\u00e1t r\u00f5 r\u00e0ng \u0111\u1ec3 x\u1eed l\u00fd chuy\u1ec7n n\u00e0y chuy\u1ec7n kia. V\u1eady, khi \u00f4ng ch\u0103m ch\u00fa, \u1ed5n \u0111\u1ecbnh to\u00e0n b\u1ed9 th\u00e2n t\u00e2m l\u00e0 c\u00f3 \u0110\u1ecbnh, khi \u00f4ng quan s\u00e1t xe c\u1ed9 t\u1edbi lui r\u00f5 r\u00e0ng \u0111\u00e2u \u0111\u00f3 l\u00e0 c\u00f3 Tu\u1ec7. B\u00e2y gi\u1edd, h\u00e3y ph\u00e1t tri\u1ec3n \u0110\u1ecbnh, Tu\u1ec7 n\u00e0y tr\u00ean n\u1ec1n t\u1ea3ng c\u1ee7a Gi\u1edbi l\u00e0 \u00f4ng \u0111\u00e3 tu t\u1eadp v\u1eefng ch\u1eafc r\u1ed3i sao n\u00f3i l\u00e0 kh\u00f4ng tu, kh\u00f4ng th\u1ec3 tu \u0111\u01b0\u1ee3c?\u201d<\/p>\n<p>V\u00ec m\u1ed9t l\u1eddi nh\u1eafc b\u1ea3o t\u1ebf nh\u1ecb c\u1ee7a ng\u00e0i Kim Tri\u1ec7u, nghe n\u00f3i, sau n\u00e0y c\u1eadu thanh ni\u00ean th\u00e0nh m\u1ed9t c\u01b0 s\u0129 tu h\u1ecdc r\u1ea5t tinh t\u1ea5n, gi\u00fap cho ch\u00f9a n\u00e0y ch\u00f9a kia nh\u01b0 v\u1ecb h\u1ed9 ph\u00e1p thu\u1ea7n thi\u1ec7n ho\u00e0n to\u00e0n v\u1edbi t\u00e2m v\u00f4 ng\u00e3, kh\u00f4ng mong mu\u1ed1n c\u00f4ng \u0111\u1ee9c ph\u01b0\u1edbc b\u00e1u g\u00ec cho m\u00ecnh c\u1ea3.<\/p>\n<p>C\u0169ng th\u1ebf, t\u1ea5t c\u1ea3 ch\u00fang ta \u0111\u1ec1u \u0111ang tu c\u1ea3 \u0111\u00f3, c\u00f3 \u0110\u1ecbnh, c\u00f3 Tu\u1ec7 c\u1ea3, nh\u01b0ng ph\u1ea3i bi\u1ebft s\u1eed d\u1ee5ng \u0110\u1ecbnh \u1edf \u0111\u00e2u, Tu\u1ec7 \u1edf \u0111\u00e2u m\u00e0 th\u00f4i. Thi\u1ec1n minh s\u00e1t l\u00e0 h\u00e3y b\u00ecnh t\u0129nh, quan s\u00e1t r\u00f5 r\u00e0ng, minh nhi\u00ean m\u1ecdi th\u1ee9 \u0111ang x\u1ea3y \u0111\u1ebfn v\u1edbi ta.<\/p>\n<p>3- Trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng, ta c\u1ee9 l\u00e0m vi\u1ec7c n\u00f3i n\u0103ng b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, c\u00e1i ch\u1ea5p th\u1ee7 b\u1ea3n ng\u00e3 l\u00e0 \u1edf trong t\u00e2m ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng sinh ho\u1ea1t th\u01b0\u1eddng nh\u1eadt trong th\u1ebf gian. Ch\u1eb3ng h\u1ea1n khi l\u00e0m vi\u1ec7c, m\u00ecnh \u0111\u01b0a ra \u00fd ki\u1ebfn n\u00e0y \u00fd ki\u1ebfn kh\u00e1c, c\u00e1c b\u1ea1n ph\u1ea3i l\u00e0m nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0m nh\u01b0 kia, \u00fd t\u00f4i l\u00e0 ph\u1ea3i th\u1ebf n\u00e0y th\u1ebf n\u1ecd\u2026 Nh\u01b0ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3n b\u00e1c, kh\u00f4ng b\u1eb1ng l\u00f2ng r\u1ed3i c\u00e3i c\u1ecd, to ti\u1ebfng. R\u1ed3i t\u1ef1 nhi\u00ean m\u00ecnh b\u1ef1c, m\u00ecnh s\u00e2n, c\u00e1i n\u00e0y ch\u00ednh l\u00e0 \u0111\u1ee5ng ph\u1ea3i \u201cb\u1ea3n ng\u00e3\u201d \u0111\u00f3. Nh\u01b0ng khi m\u00ecnh l\u1eafng nghe tr\u1ecdn v\u1eb9n ng\u01b0\u1eddi kia n\u00f3i, r\u1ed3i suy x\u00e9t c\u00f3 \u0111\u00fang kh\u00f4ng, \u0111\u00fang m\u1ea5y ph\u1ea7n, \u00fd t\u01b0\u1edfng c\u00f3 ch\u1ed1ng tr\u00e1i v\u1edbi m\u00ecnh kh\u00f4ng, ph\u1ea3i x\u1eed l\u00fd ra sao cho h\u00e0i h\u00f2a, nhu thu\u1eadn \u0111\u1ec3 c\u00f9ng x\u00e2y d\u1ef1ng, c\u00f9ng ph\u00e1t tri\u1ec3n\u2026nh\u01b0 th\u1ebf l\u00e0 m\u00ecnh lu\u00f4n ch\u00e1nh ni\u1ec7m, t\u1ec9nh gi\u00e1c, bi\u1ebft ph\u1ea3i tr\u00e1i, \u0111\u00fang sai. Trong n\u00f3i n\u0103ng suy ngh\u0129 c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 t\u00f4i trong \u0111\u00f3, anh trong \u0111\u00f3, t\u00f4i th\u1ebf n\u00e0y, anh th\u1ebf kh\u00e1c nh\u01b0ng \u0111i\u1ec1u quan tr\u1ecdng l\u00e0 kh\u00f4ng kh\u1edfi l\u00ean ng\u00e3 ch\u1ea5p, ng\u00e3 ki\u1ebfn, ng\u00e3 ki\u1ebfn th\u1ee7. \u0110\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 tinh th\u1ea7n \u201cv\u00f4 ng\u00e3\u201d v\u1eady.<\/p>\n<p>Khi mu\u1ed1n th\u00e0nh t\u1ef1u c\u00f4ng vi\u1ec7c th\u00ec ph\u1ea3i c\u1ed1 \u00fd n\u1ed7 l\u1ef1c, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1u \u0111\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean ph\u1ea3i c\u00f3, do ta ch\u01b0a hi\u1ec3u r\u00f5 v\u1ec1 gi\u00e1o ph\u00e1p n\u00ean s\u1ee3 \u0111\u1ee5ng c\u00e1i n\u00e0y, ng\u1ea1i ch\u1ea1m c\u00e1i kia. Trong kinh v\u0103n, \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt c\u00f3 d\u1ea1y v\u1ec1 nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh th\u00e0nh b\u1ea1i \u1edf \u0111\u1eddi, \u0111\u00f3 l\u00e0 ph\u00e1p \u201ct\u1ee9 nh\u01b0 \u00fd t\u00fac\u201d g\u1ed3m \u201cd\u1ee5c, c\u1ea7n, t\u00e2m, qu\u00e1n\u201d. V\u1eady, ta \u00e1p d\u1ee5ng t\u1ee9 nh\u01b0 \u00fd t\u00fac trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng sinh ho\u1ea1t h\u00e0ng ng\u00e0y nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?<\/p>\n<p>\u2013 D\u1ee5c (chanda) ngh\u0129a \u0111\u1ea7u ti\u00ean l\u00e0 \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n thu\u1ea7n tu\u00fd nh\u01b0 mu\u1ed1n l\u00e0m, mu\u1ed1n \u0103n, mu\u1ed1n th\u1ef1c hi\u1ec7n m\u1ed9t c\u00e1i g\u00ec \u0111\u00f3; v\u1edbi ngh\u0129a n\u00e0y th\u00ec d\u1ee5c n\u00e0y ch\u01b0a \u1ea9n ch\u1ee9a thi\u1ec7n, \u00e1c; n\u00f3 trung t\u00ednh. Ngh\u0129a th\u1ee9 hai l\u00e0 mu\u1ed1n c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1i g\u00ec \u0111\u00f3, mu\u1ed1n \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t \u01b0\u1edbc nguy\u1ec7n, mu\u1ed1n th\u00e0nh t\u1ef1u m\u1ed9t m\u1ee5c \u0111\u00edch ch\u01a1n ch\u00e1nh n\u00e0o \u0111\u00f3. Tuy nhi\u00ean, t\u1eeb d\u1ee5c, t\u1eeb chanda thu\u1ea7n t\u00fay n\u00e0y c\u00f3 th\u00eam iddhi, t\u1ee9c l\u00e0 th\u00eam n\u0103ng l\u1ef1c, th\u00eam s\u1ee9c m\u1ea1nh cho chanda th\u00e0nh chandiddhi th\u00ec d\u1ee5c tr\u1edf th\u00e0nh \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n m\u00e3nh li\u1ec7t nh\u01b0 d\u00f2ng th\u00e1c t\u1eeb ngu\u1ed3n cao \u0111\u1ed5 xu\u1ed1ng kh\u00f4ng c\u00e1i g\u00ec c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng ng\u0103n gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c. C\u0169ng v\u1eady, do \u201cd\u1ee5c nh\u01b0 \u00fd\u201d n\u1ea7y nh\u1ea5t nh\u01b0, b\u1ea5t khu\u1ea5t, ki\u00ean \u0111\u1ecbnh nh\u01b0 \u0111\u00e1 t\u1ea3ng kh\u00f4ng g\u00ec lay chuy\u1ec3n \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00e0 th\u00e1i t\u1eed S\u0129-\u0111\u1ea1t-ta qu\u0103ng b\u1ecf v\u01b0\u01a1ng quy\u1ec1n nh\u01b0 \u0111\u00f4i d\u00e9p r\u00e1ch \u0111\u1ec3 xu\u1ea5t gia t\u00ecm \u0111\u1ea1o. Nh\u01b0 l\u1ec7nh b\u00e0 Gotam\u012b c\u00f9ng m\u1ea5y tr\u0103m c\u00f4ng n\u01b0\u01a1ng Saky\u0101 t\u1ef1 c\u1ea1o \u0111\u1ea7u, \u0111\u1eafp y, mang b\u00e1t l\u00ea g\u00f3t ch\u00e2n r\u01b0\u1edbm m\u00e1u b\u1ed9 h\u00e0nh 45 do-tu\u1ea7n t\u00ecm Ph\u1eadt xin xu\u1ea5t gia. Do v\u1eady, khi \u0111\u1ecbnh ngh\u0129a \u201cd\u1ee5c nh\u01b0 \u00fd t\u00fac\u201d, \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt k\u00e8m th\u00eam ch\u1eef \u0111\u1ecbnh, g\u1ecdi l\u00e0 d\u1ee5c \u0111\u1ecbnh; ngo\u00e0i ra, ng\u00e0i c\u00f2n cho ta bi\u1ebft th\u00eam d\u1ee5c n\u00e0o l\u00e0 d\u1ee5c ch\u01a1n ch\u00e1nh n\u1eefa:<\/p>\n<p>\u201cN\u00e0y c\u00e1c th\u1ea7y t\u1ef3-kh\u01b0u! C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi tu t\u1eadp nh\u01b0 \u00fd t\u00fac c\u00f9ng v\u1edbi d\u1ee5c \u0111\u1ecbnh, tinh c\u1ea7n h\u00e0nh, v\u1edbi \u00fd ngh\u0129: Nh\u01b0 v\u1eady, \u00fd mu\u1ed1n c\u1ee7a ta s\u1ebd kh\u00f4ng qu\u00e1 th\u1ee5 \u0111\u1ed9ng v\u00e0 kh\u00f4ng qu\u00e1 h\u0103ng say; kh\u00f4ng co r\u00fat ph\u00eda trong, s\u1ebd kh\u00f4ng ph\u00e2n t\u00e1n ph\u00eda ngo\u00e0i; an tr\u00fa v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc sau \u0111\u1ed3ng \u0111\u1eb3ng, d\u01b0\u1edbi th\u1ebf n\u00e0o th\u00ec tr\u00ean nh\u01b0 v\u1eady, tr\u00ean th\u1ebf n\u00e0o th\u00ec d\u01b0\u1edbi nh\u01b0 v\u1eady; ban ng\u00e0y th\u1ebf n\u00e0o th\u00ec ban \u0111\u00eam nh\u01b0 v\u1eady, ban \u0111\u00eam th\u1ebf n\u00e0o th\u00ec ban ng\u00e0y nh\u01b0 v\u1eady\u201d.<\/p>\n<p>Kinh c\u0169ng gi\u1ea3i th\u00edch th\u00eam r\u1eb1ng: \u201cD\u1ee5c th\u1ee5 \u0111\u1ed9ng l\u00e0 d\u1ee5c \u0111i \u0111\u00f4i v\u1edbi th\u1edd \u01a1, bi\u1ebfng nh\u00e1c. D\u1ee5c qu\u00e1 h\u0103ng say l\u00e0 d\u1ee5c b\u1ecb bu\u00f4ng lung, ph\u00f3ng d\u1eadt chi ph\u1ed1i. D\u1ee5c co r\u00fat v\u00e0o ph\u00eda trong l\u00e0 d\u1ee5c b\u1ecb h\u00f4n tr\u1ea7m, th\u1ee5y mi\u00ean ru ng\u1ee7. D\u1ee5c ph\u00e2n t\u00e1n \u1edf ph\u00eda ngo\u00e0i l\u00e0 d\u1ee5c b\u1ecb s\u1ef1 l\u00f4i cu\u1ed1n c\u1ee7a ng\u0169 tr\u1ea7n\u201d.<\/p>\n<p>Nh\u01b0 v\u1eady, d\u1ee5c ban \u0111\u1ea7u ch\u1ec9 v\u1edbi ngh\u0129a \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n thu\u1ea7n tu\u00fd, b\u00e2y gi\u1edd tr\u1edf th\u00e0nh \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n ch\u00e2n ch\u00e1nh v\u00ed nh\u01b0 mu\u1ed1n l\u00e0m vi\u1ec7c t\u1ed1t, mu\u1ed1n th\u00e0nh t\u1ef1u ph\u00e1p h\u1ecdc, ph\u00e1p h\u00e0nh, mu\u1ed1n tu t\u1eadp ch\u1ea5m d\u1ee9t tham s\u00e2n phi\u1ec1n n\u00e3o. V\u00e0 \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n \u1ea5y r\u1ea5t m\u00e3nh li\u1ec7t v\u00ec c\u00f3 \u0111\u1ecbnh v\u00e0 c\u1ea3 tinh c\u1ea7n t\u0103ng th\u00eam s\u1ee9c m\u1ea1nh n\u1eefa.<\/p>\n<p>Khi kh\u1edfi \u00fd l\u00e0m m\u1ed9t c\u00e1i g\u00ec, \u0111\u1ea7u ti\u00ean ph\u1ea3i c\u00f3 \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n l\u00e0m (d\u1ee5c), d\u1ee5c n\u00e0y ch\u01b0a c\u00f3 t\u1ed9i, ch\u01b0a t\u1ea1o nghi\u1ec7p, l\u00e0 \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n thu\u1ea7n tu\u00fd. Kh\u00f4ng ph\u1ea3i nh\u01b0 anh T\u00e0u, c\u00e1i g\u00ec c\u0169ng d\u1ecbch l\u00e0 D\u1ee5c, l\u00e0m bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i nguy\u00ean ngh\u0129a g\u1ed1c P\u0101\u1e37i c\u1ee7a \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt. \u0110\u00fang ra chanda n\u00e0y ph\u1ea3i d\u1ecbch b\u1eb1ng c\u1ea3 c\u1ee5m t\u1eeb l\u00e0 \u201c\u01b0\u1edbc mu\u1ed1n thu\u1ea7n tu\u00fd\u201d th\u00ec ch\u00ednh x\u00e1c nh\u1ea5t! C\u00e1c d\u1ee5c kh\u00e1c c\u0169ng c\u1ea7n ph\u1ea3i hi\u1ec3u ngh\u0129a cho ch\u00ednh x\u00e1c. V\u00ed nh\u01b0 t\u00ecnh th\u01b0\u01a1ng y\u00eau \u0111\u1ed1i v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n trong gia \u0111\u00ecnh nh\u01b0 cha m\u1eb9, v\u1ee3 ch\u1ed3ng, con c\u00e1i, quy\u1ebfn thu\u1ed9c, x\u00f3m l\u00e0ng\u2026 th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u201cd\u1ee5c\u201d m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 t\u00ecnh th\u01b0\u01a1ng, t\u00ecnh th\u00e2n \u00e1i (pema). Ho\u1eb7c n\u1ebfu th\u00e8m kh\u00e1t, ao \u01b0\u1edbc, mong mu\u1ed1n s\u1eafc, thanh, h\u01b0\u01a1ng, v\u1ecb, x\u00fac th\u00ec g\u1ecdi l\u00e0 ham mu\u1ed1n ng\u0169 tr\u1ea7n (kama), n\u1ebfu s\u1ef1 th\u00e8m kh\u00e1t ng\u0169 tr\u1ea7n l\u00ean qu\u00e1 \u0111\u1ed9 th\u00ec g\u1ecdi l\u00e0 d\u1ee5c \u00e1i (ta\u1e47h\u0101). Ho\u1eb7c n\u1ebfu say m\u00ea \u0111eo \u0111u\u1ed5i d\u1ee5c t\u00ecnh, say m\u00ea v\u1ec1 d\u1ee5c t\u00ecnh, m\u00ea \u0111\u1eafm d\u1ee5c t\u00ecnh th\u00ec g\u1ecdi l\u00e0 \u00e1i nhi\u1ec5m, \u00e1i tr\u01b0\u1edbc d\u1ee5c t\u00ecnh (r\u0101ga).<\/p>\n<p>Trong t\u00ecnh th\u01b0\u01a1ng, th\u00e2n \u00e1i (pema); trong d\u1ee5c \u00e1i (ta\u1e47h\u0101) v\u00e0 trong t\u00ecnh d\u1ee5c (r\u0101ga) th\u1ea3y \u0111\u1ec1u c\u00f3 tham t\u00e2m s\u1edf (lobha) tham d\u1ef1. N\u0103ng l\u1ef1c l\u00e0m cho d\u00ednh m\u1eafc ho\u1eb7c nh\u01b0 ch\u1ea5t m\u00e0u nhu\u1ed9m th\u1ea5m v\u00e0o v\u1ea3i l\u00e0 do tham t\u00e2m s\u1edf n\u00e0y. Tuy nhi\u00ean, pema, ta\u1e47h\u0101 n\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edbng d\u1eabn \u0111\u00fang \u0111\u1eafn ho\u1eb7c \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u thi\u1ec7n ph\u00e1p h\u1ed7 tr\u1ee3; \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng, chung s\u1ee9c, t\u1ea1o n\u0103ng l\u1ef1c \u0111\u1ec3 tu t\u1eadp c\u00e1c c\u00f4ng h\u1ea1nh ba-la-m\u1eadt. Ch\u1ec9 c\u00f3 r\u0101ga l\u00e0 nguy hi\u1ec3m nh\u1ea5t; v\u00ec r\u0101ga nh\u01b0 u\u1ed1ng n\u01b0\u1edbc m\u1eb7n, c\u00e0ng u\u1ed1ng c\u00e0ng kh\u00e1t, kh\u00f4ng bao gi\u1edd th\u1ecfa m\u00e3n c\u01a1n kh\u00e1t. B\u1ea3n ch\u1ea5t c\u1ee7a \u00e1i t\u00ecnh l\u00e0 c\u00e0ng th\u00eam l\u1ea1i c\u00e0ng thi\u1ebfu. Tuy nhi\u00ean, n\u1ebfu r\u0101ga c\u00f3 pema h\u1ed7 tr\u1ee3, do s\u1ef1 y\u00eau th\u01b0\u01a1ng ch\u00e2n t\u00ecnh, chung th\u1ee7y (nh\u01b0 ti\u1ec1n th\u00e2n B\u1ed3-t\u00e1t) th\u00ec s\u1ee3i d\u00e2y luy\u1ebfn \u00e1i, bu\u1ed9c r\u00e0ng kia tr\u1edf th\u00e0nh ch\u1ea5t keo, g\u1eafn k\u1ebft h\u1ecd v\u1edbi nhau tr\u00ean con \u0111\u01b0\u1eddng tu t\u1eadp c\u00f4ng h\u1ea1nh ba-la-m\u1eadt.<\/p>\n<p>H\u1ed3i th\u1ea7y m\u1edbi m\u1edbi xu\u1ea5t gia l\u00e0m Sa-di, l\u00fac \u0111\u00f3 th\u1ea7y tu t\u1eadp r\u1ea5t tinh t\u1ea5n n\u00ean r\u1ea5t nghi\u00eam kh\u1eafc v\u1edbi m\u00ecnh. \u0110\u1ebfn b\u1eefa \u0103n, h\u1ecd d\u1ecdn 2 m\u00f3n, th\u1ea7y l\u1ef1a g\u1eafp \u0103n m\u00f3n ngon v\u00e0 h\u1ee3p kh\u1ea9u v\u1ecb v\u1edbi m\u00ecnh, n\u1eeda ch\u1eebng ngh\u0129 l\u1ea1i: \u201cCh\u1ebft r\u1ed3i! Ri l\u00e0 m\u00ecnh tham r\u1ed3i, ri l\u00e0 m\u00ecnh b\u1ecb d\u1ee5c chi ph\u1ed1i r\u1ed3i\u201d. Ngh\u0129 v\u1eady n\u00ean ph\u00e1t sanh t\u00e2m tr\u1ea1ng b\u1ea5t an, lo l\u1eafng. Sau n\u00e0y nghi\u00ean c\u1ee9u gi\u00e1o ph\u00e1p k\u1ef9 h\u01a1n m\u1edbi bi\u1ebft \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 tham (lobha), \u0111\u00f3 ch\u1ec9 l\u00e0 \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n thu\u1ea7n t\u00fay (chanda) c\u1ee7a c\u01a1 th\u1ec3, l\u00fac th\u00edch \u0103n m\u00f3n n\u00e0y m\u00f3n kia, l\u00fac th\u00edch chua cay m\u1eb7n ng\u1ecdt, l\u00fac c\u1ea7n ch\u1ea5t b\u00e9o ch\u1ea5t x\u01a1, \u0111\u00f3i th\u00ec mu\u1ed1n \u0103n, kh\u00e1t mu\u1ed1n u\u1ed1ng, m\u1ecfi m\u1ec7t th\u00ec mu\u1ed1n n\u1eb1m ngh\u1ec9 th\u1ebf th\u00f4i. \u0110\u00f3 \u0111\u01a1n gi\u1ea3n ch\u1ec9 l\u00e0 chanda. C\u00f2n tham l\u00e0 n\u1eafm gi\u1eef, \u00f4m \u1ea5p, c\u1ea7m n\u1eafm, b\u00e1m v\u00edu, chi\u1ebfm \u0111o\u1ea1t, v\u01a1 v\u00e9t\u2026 ngh\u0129a l\u00e0 t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng tr\u1ea1ng th\u00e1i t\u00e2m c\u00f3 \u201cl\u1ef1c h\u00fat\u201d; d\u00ednh m\u1eafc \u0111\u1ec1u g\u1ecdi l\u00e0 tham. D\u00ednh m\u1eafc nh\u01b0 ru\u1ed3i d\u00ednh m\u1ee7 m\u00edt, nh\u01b0 chim b\u1ecb d\u00ednh b\u1eaby nh\u1ef1a\u2026 th\u00ec m\u1edbi g\u1ecdi l\u00e0 tham.<\/p>\n<p>\u2013 T\u1ea5n (viriya): Ti\u1ebfp theo l\u00e0 t\u1ea5n, \u0111\u00f4i n\u01a1i d\u1ecbch l\u00e0 c\u1ea7n, \u0111\u1ec1u \u0111\u00fang c\u1ea3 \u2013 v\u00ec t\u1ea5n ch\u00ednh l\u00e0 t\u1ee9 ch\u00e1nh c\u1ea7n. \u0110\u00e2y l\u00e0 n\u1ed7 l\u1ef1c th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean \u0111\u1ec3 l\u00e0m l\u00e0nh, l\u00e1nh \u00e1c. Tuy nhi\u00ean, khi t\u1ea5n (viriya) c\u00f3 iddhi \u0111i k\u00e8m th\u00ec t\u1ea5n n\u00e0y t\u0103ng th\u00eam n\u0103ng l\u1ef1c, s\u1ee9c m\u1ea1nh v\u1edbi n\u1ed7 l\u1ef1c v\u01b0\u1ee3t tr\u1ed9i h\u01a1n n\u00ean g\u1ecdi l\u00e0 viriyiddhi. Th\u1ebf m\u00e0 v\u1eabn ch\u01b0a \u0111\u1ee7, viriyiddhi c\u00f2n t\u0103ng c\u01b0\u1eddng th\u00eam s\u1ee9c m\u1ea1nh c\u1ee7a \u0111\u1ecbnh v\u00e0 tinh c\u1ea7n n\u1eefa. \u0110\u00e2y l\u00e0 t\u00e2m d\u00ednh ch\u1eb7t, b\u00e1m s\u00e1t v\u1edbi \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n m\u00e3nh li\u1ec7t, c\u00f3 m\u1ee5c \u0111\u00edch r\u00f5 r\u00e0ng, d\u1ee9t kho\u00e1t, kh\u00f4ng lay chuy\u1ec3n; v\u00e0 c\u1ee9 n\u1ed7 l\u1ef1c ki\u00ean tr\u00ec m\u00e3i nh\u01b0 th\u1ebf, ki\u00ean tr\u00ec cho \u0111\u1ebfn l\u00fac th\u00e0nh t\u1ef1u, \u0111\u1ea1t k\u1ebft qu\u1ea3 vi\u00ean m\u00e3n. V\u00ed d\u1ee5: Nh\u1eefng v\u1eadn \u0111\u1ed9ng vi\u00ean b\u01a1i l\u1ed9i, \u0111i\u1ec1n kinh\u2026 m\u1ea5y ph\u00fat gi\u00e2y tr\u01b0\u1edbc khi c\u00e1n \u0111\u00edch, h\u1ecd \u0111\u1ec1u r\u00e1ng s\u1ee9c, v\u1eadn d\u1ee5ng h\u1ebft s\u1ee9c l\u1ef1c cu\u1ed1i c\u00f9ng nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o th\u00ec \u201ct\u1ea5n nh\u01b0 \u00fd t\u00fac d\u1ee5c \u0111\u1ecbnh tinh c\u1ea7n h\u00e0nh\u201d c\u0169ng y nh\u01b0 v\u1eady (tuy m\u1ee5c \u0111\u00edch kh\u00e1c); Th\u1eddi Ph\u1eadt Kassapa c\u00f3 7 v\u1ecb t\u1ef3-kh\u01b0u l\u00ean m\u1ed9t ng\u1ecdn n\u00fai cao, nguy\u1ec7n c\u00f9ng nhau h\u00e0nh minh s\u00e1t, n\u1ebfu kh\u00f4ng \u0111\u1eafc th\u00e1nh \u0111\u1ea1o qu\u1ea3 th\u00ec th\u00e0 ch\u1ebft ch\u1ee9 kh\u00f4ng \u0111i xu\u1ed1ng n\u00fai \u2013 l\u00e0 minh ch\u1ee9ng cho t\u1ea5n nh\u01b0 \u00fd t\u00fac d\u1ee5c \u0111\u1ecbnh tinh c\u1ea7n h\u00e0nh n\u1ea7y.<\/p>\n<p>\u2013 T\u00e2m (citta): \u1ede \u0111\u00e2y ch\u00ednh l\u00e0 t\u01b0 t\u00e1c \u0111\u1ebfn m\u1ee5c \u0111\u00edch. T\u1ea1i sao v\u1eady? V\u00ec nh\u01b0 \u00fd th\u1ee9 nh\u1ea5t l\u00e0 d\u1ee5c, l\u00e0 mu\u1ed1n, l\u00e0 mong \u01b0\u1edbc, nh\u01b0ng mu\u1ed1n, mong \u01b0\u1edbc g\u00ec? Nh\u01b0 \u00fd th\u1ee9 hai l\u00e0 c\u1ea7n, l\u00e0 t\u1ea5n, l\u00e0 n\u1ed7 l\u1ef1c nh\u01b0ng c\u1ea7n, t\u1ea5n, n\u1ed7 l\u1ef1c l\u00e0m g\u00ec, \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2u, s\u1ebd th\u00e0nh t\u1ef1u c\u00e1i g\u00ec? Do v\u1eady, t\u00e2m ch\u00ednh l\u00e0 m\u1ee5c \u0111\u00edch c\u1ee7a c\u00e1c nh\u01b0 \u00fd \u1ea5y.<\/p>\n<p>Khi h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ebfn m\u1ee5c \u0111\u00edch, c\u00e1i t\u00e2m \u1ea5y c\u1ea7n ph\u1ea3i t\u0103ng c\u01b0\u1eddng th\u00eam s\u1ee9c m\u1ea1nh c\u1ee7a \u0111\u1ecbnh v\u00e0 c\u1ee7a t\u1ea5n n\u1eefa. Ngh\u0129a l\u00e0 t\u00e2m d\u00ednh ch\u1eb7t v\u00e0o m\u1ee5c \u0111\u00edch kh\u00f4ng th\u1ed1i chuy\u1ec3n. Nh\u01b0 c\u00e2u chuy\u1ec7n c\u1ee7a t\u00f4n gi\u1ea3 \u0100nanda: Cu\u1ed9c k\u1ebft t\u1eadp ph\u00e1p v\u00e0 lu\u1eadt l\u1ea7n th\u1ee9 nh\u1ea5t, ba th\u00e1ng sau khi Ph\u1eadt Ni\u1ebft-b\u00e0n, t\u00f4n gi\u1ea3 \u0100nanda m\u1edbi Nh\u1eadp L\u01b0u, c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111\u1eafc qu\u1ea3 A-la-h\u00e1n m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0o d\u1ef1 h\u1ed9i ngh\u1ecb. Th\u1ebf l\u00e0 su\u1ed1t \u0111\u00eam ng\u00e0i h\u00e0nh minh s\u00e1t. V\u1edbi d\u1ee5c nh\u01b0 \u00fd, v\u1edbi t\u1ea5n nh\u01b0 \u00fd, v\u1edbi t\u00e2m nh\u01b0 \u00fd\u2026 qu\u00e1 d\u00f5ng m\u00e3nh, qu\u00e1 quy\u1ebft li\u1ec7t v\u00ec c\u00f3 th\u00eam n\u0103ng l\u1ef1c \u0111\u1ecbnh v\u00e0 t\u1ea5n n\u00ean \u0111\u1ebfn g\u1ea7n s\u00e1ng ng\u00e0i \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f2n ch\u1ecbu \u0111\u1ef1ng n\u1ed5i, m\u1ecfi m\u1ec7t qu\u00e1 ng\u00e0i nghi\u00eang l\u01b0ng n\u1eb1m ngh\u1ec9. Th\u1ebf r\u1ed3i, trong t\u01b0 th\u1ebf v\u1eeba nghi\u00eang l\u01b0ng \u1ea5y, ng\u00e0i \u0111\u1eafc qu\u1ea3 A-la-h\u00e1n!<\/p>\n<p>Chuy\u1ec7n g\u00ec \u0111\u00e3 x\u1ea3y ra. \u0110\u1ea5y l\u00e0 do t\u00e2m nh\u01b0 \u00fd t\u00fac c\u00f3 \u0111\u1ecbnh c\u00f3 t\u1ea5n \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ea9y \u0111\u1ebfn t\u1eadn c\u00f9ng m\u1ee5c \u0111\u00edch th\u00e0nh t\u1ef1u. N\u00f3 \u0111\u1ebfn \u0111\u00edch r\u1ed3i \u0111\u1ea5y nh\u01b0ng c\u00f2n rung \u0111\u1ed9ng b\u1edfi n\u0103ng l\u1ef1c c\u1ee7a d\u1ee5c, c\u1ee7a \u0111\u1ea1i h\u1eefu vi! Ch\u00ednh khi nghi\u00eang l\u01b0ng n\u1eb1m xu\u1ed1ng, c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 bu\u00f4ng d\u1ee5c, bu\u00f4ng lu\u00f4n \u0111\u1ea1i h\u1eefu vi l\u00e0 ng\u00e0i \u0111\u1eafc qu\u1ea3 A-la-h\u00e1n ngay! Qu\u00e1 d\u1ec5 hi\u1ec3u m\u00e0!<\/p>\n<p>\u2013 Qu\u00e1n (Vima\u1e43sa): Hay c\u00f2n g\u1ecdi l\u00e0 th\u1ea9m s\u00e1t, \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t lo\u1ea1i tr\u00ed tu\u1ec7 n\u00ean th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ecbch l\u00e0 tu\u1ec7, l\u00e0 qu\u00e1n, l\u00e0 tr\u00ed\u2026 tu\u1ef3 theo ng\u1eef c\u1ea3nh. Tuy nhi\u00ean, trong ngh\u0129a th\u1ea9m s\u00e1t nh\u01b0 \u00fd t\u00fac, l\u00e0 nh\u01b0 \u00fd th\u1ee9 t\u01b0, n\u00f3 l\u00e0 lo\u1ea1i th\u1ea9m s\u00e1t, nh\u00ecn ng\u1eafm l\u1ea1i, xem x\u00e9t l\u1ea1i di\u1ec5n tr\u00ecnh v\u1eeba \u0111i qua, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi, qu\u00e1n s\u00e1t, t\u01b0 duy khi \u1edf trong th\u00e0nh t\u1ef1u, m\u1ee5c \u0111\u00edch \u1ea5y.<\/p>\n<p>V\u1eady th\u00ec b\u1ea5t c\u1ee9 ai s\u1ed1ng \u1edf \u0111\u1eddi \u0111\u1ec1u c\u1ea7n c\u00f3 T\u1ee9 nh\u01b0 \u00fd t\u00fac c\u1ea3, khi \u0111\u00f3 m\u1edbi tr\u1edf th\u00e0nh k\u1ef9 s\u01b0, b\u00e1c s\u0129, doanh nh\u00e2n bu\u00f4n b\u00e1n \u0111\u1ec3 nu\u00f4i s\u1ed1ng b\u1ea3n th\u00e2n, gia \u0111\u00ecnh, g\u1ed3ng g\u00e1nh x\u00e3 h\u1ed9i. C\u00e1i \u0111\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1ed9i t\u00ecnh g\u00ec c\u1ea3, n\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u201cta\u201d, l\u00e0 \u201ct\u00f4i\u201d. Ch\u00ednh c\u00e1i ch\u1ea5p th\u1ee7 trong s\u00e2u th\u1eb3m t\u00e2m h\u1ed3n m\u1edbi l\u00e0 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 c\u1ee7a b\u1ea3n ng\u00e3 ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u201cc\u00e1i t\u00f4i, c\u00e1i ta\u201d mang ra \u0111\u1ec3 \u1ee9ng x\u1eed, x\u1eed l\u00fd trong t\u01b0\u01a1ng quan hi\u1ec7n t\u1ed3n s\u1ef1 s\u1ed1ng.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em><strong>H\u1ecfi:<\/strong> D\u1ee5c v\u1edbi \u00c1i d\u1ee5c kh\u00e1c nhau th\u1ebf n\u00e0o?<\/em><\/p>\n<p><em><strong>Tr\u1ea3 l\u1eddi:<\/strong><\/em> \u00c1i d\u1ee5c l\u00e0 ta\u1e47h\u0101, nh\u01b0ng m\u00e0 ta\u1e47h\u0101 n\u00e0y d\u1ecbch l\u00e0 \u00e1i th\u00ec c\u0169ng kh\u00f4ng r\u00f5 ngh\u0129a. D\u1ecbch \u00e1i l\u00e0 \u0111\u00fang r\u1ed3i nh\u01b0ng kh\u00f4ng tr\u1ecdn ngh\u0129a, ch\u1ec9 gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t v\u00e0i t\u00ednh ch\u1ea5t, m\u1ed9t v\u00e0i t\u00e1c d\u1ee5ng th\u00f4i. Ta\u1e47h\u0101 d\u1ecbch l\u00e0 \u00e1i th\u00ec n\u00f3 kh\u00f4ng n\u1eafm b\u1eaft to\u00e0n di\u1ec7n, to\u00e0n v\u1eb9n ng\u1eef ngh\u0129a c\u1ee7a n\u00f3. \u00c1i nh\u01b0ng l\u00e0 \u00e1i g\u00ec, kh\u00f4ng x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c!<\/p>\n<p>Thu\u1edf c\u00f2n nh\u1ecf, h\u1ecdc Tam t\u1ef1 kinh, t\u00f4i c\u00f2n nh\u1edb: \u201c\u2026 \u00e1i l\u00e0 y\u00eau, t\u0103ng l\u00e0 gh\u00e9t, th\u1ee9c l\u00e0 bi\u1ebft, tri l\u00e0 hay, m\u1ed9c l\u00e0 c\u00e2y, c\u0103n l\u00e0 r\u1ec5, d\u1ecb l\u00e0 d\u1ec5, nan l\u00e0 kh\u00f4n (kh\u00f3)\u2026\u201d V\u1eady d\u1ecbch ta\u1e47h\u0101 l\u00e0 \u00e1i, l\u00e0 y\u00eau th\u00ec kh\u00f4ng tr\u1ecdn ngh\u0129a \u0111\u01b0\u1ee3c. N\u00f3 kh\u00f4ng \u0111\u01a1n gi\u1ea3n nh\u01b0 v\u1eady. \u00c1i g\u00ec m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9? Trong to\u00e0n b\u1ed9 kinh \u0111i\u1ec3n c\u1ee7a \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt, nh\u1ea5t l\u00e0 kinh Ph\u00e1p C\u00fa (Dhammapada) c\u00f3 nhi\u1ec1u lo\u1ea1i \u00e1i kh\u00e1c nhau. V\u00ed d\u1ee5, tham \u00e1i, h\u1ef7 \u00e1i, d\u1ee5c \u00e1i, h\u1eefu \u00e1i, v\u00f4 s\u1eafc \u00e1i, luy\u1ebfn \u00e1i, kh\u00e1t \u00e1i\u2026 M\u1ed7i \u00e1i \u0111\u1ec1u c\u00f3 c\u00f9ng m\u1ed9t t\u00ednh ch\u1ea5t, nh\u01b0ng m\u1ee9c \u0111\u1ed9, c\u01b0\u1eddng \u0111\u1ed9, c\u1ea5p \u0111\u1ed9 n\u00f3 kh\u00e1c nhau. V\u00f4 minh, h\u00e0nh, th\u1ee9c, danh s\u1eafc, l\u1ee5c nh\u1eadp, x\u00fac, th\u1ecd, \u00e1i\u2026 th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i ngh\u0129a r\u1eb1ng t\u1ea5t c\u1ea3 ch\u00fang ta l\u00e0 v\u00ec tham \u00e1i, khao kh\u00e1t nh\u1eefng \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng y\u00eau th\u00edch, ch\u00fang ta khao kh\u00e1t, ch\u00fang ta tham \u00e1i, ch\u00fang ta d\u00ednh m\u1eafc n\u00ean ch\u00fang ta kh\u1ed5. Ch\u00fang ta kh\u1ed5 v\u00ec ch\u00fang ta ch\u1ea5p th\u1ee7; khi m\u00e0 ch\u1ea5p th\u1ee7 v\u00e0o nh\u1eefng c\u00e1i th\u00edch th\u00fa, nh\u1eefng c\u00e1i m\u00e0 m\u00ecnh mong mu\u1ed1n \u0111\u00f3 th\u00ec b\u1eaft \u0111\u1ea7u m\u00ecnh mu\u1ed1n chi\u1ebfm h\u1eefu n\u00f3; r\u1ed3i m\u00ecnh mu\u1ed1n x\u1eed l\u00fd n\u00f3 b\u1eb1ng s\u1edf th\u00edch c\u1ee7a m\u00ecnh, b\u1eb1ng c\u00e1i kh\u00e1t \u00e1i c\u1ee7a m\u00ecnh; v\u1eady l\u00e0 m\u00ecnh t\u1ea1o n\u00ean h\u1ea1t gi\u1ed1ng h\u1eefu (\u00e1i, th\u1ee7, h\u1eefu). H\u1eefu (bhava) c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 t\u1ed3n t\u1ea1i. C\u00e1i h\u1ea1t gi\u1ed1ng \u0111\u1ec3 m\u00e0 t\u1ed3n t\u1ea1i trong c\u00f5i d\u1ee5c g\u1ecdi l\u00e0 d\u1ee5c h\u1eefu, h\u1ea1t gi\u1ed1ng \u0111\u1ec3 t\u1ed3n t\u1ea1i trong c\u00f5i s\u1eafc g\u1ecdi l\u00e0 s\u1eafc h\u1eefu, h\u1ea1t gi\u1ed1ng \u0111\u1ec3 t\u1ed3n t\u1ea1i trong c\u00f5i v\u00f4 s\u1eafc g\u1ecdi l\u00e0 v\u00f4 s\u1eafc h\u1eefu. D\u1ee5c h\u1eefu, s\u1eafc h\u1eefu, v\u00f4 s\u1eafc h\u1eefu t\u1ed3n t\u1ea1i trong 3 c\u00f5i, t\u1ea1o t\u00e1c t\u1ea5t th\u1ea3y c\u00e1c nghi\u1ec7p c\u0169ng t\u1eeb c\u00e1c c\u00e1i ta\u1e47h\u0101 \u1ea5y m\u00e0 ra c\u1ea3. V\u00e0 qu\u1ea3 l\u00e0 \u0111\u00fang v\u1eady, kh\u00f4ng sai!<\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean, qu\u00fd v\u1ecb h\u00e3y nghe \u0111\u00e2y:<\/p>\n<p>Ta\u1e47h\u0101 \u1ea5y kh\u00f4ng ch\u1ec9 c\u00f3 ngh\u0129a y\u00eau m\u00e0 c\u1ea3 gh\u00e9t n\u1eefa.<\/p>\n<p>V\u00ed d\u1ee5: \u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t b\u00f4ng hoa.<\/p>\n<p>Theo ti\u1ebfn tr\u00ecnh duy\u00ean kh\u1edfi th\u00ec khi th\u1ea5y b\u00f4ng hoa (x\u00fac), ti\u1ebfp nh\u1eadn b\u00f4ng hoa (th\u1ecd); v\u00e0 do th\u00edch n\u00f3, tham n\u00f3, mu\u1ed1n n\u00f3 l\u00e0 c\u1ee7a m\u00ecnh (ta\u1e47h\u0101) n\u00ean \u0111am m\u00ea, \u0111\u1eafm tr\u01b0\u1edbc, ch\u1ea5p th\u1ee7 (th\u1ee7) kh\u1edfi sanh r\u1ed3i t\u00ecm c\u00e1ch t\u1ea1o t\u00e1c, x\u1eed l\u00fd b\u00f4ng hoa \u1ea5y b\u1eb1ng c\u00e1ch n\u00e0y hay b\u1eb1ng c\u00e1ch kh\u00e1c, nh\u01b0 b\u1ebb tr\u1ed9m, c\u01b0\u1edbp gi\u1eadt, mua l\u1ea1i (h\u1eefu)\u2026 \u0110\u1ea5y, ti\u1ebfn tr\u00ecnh duy\u00ean kh\u1edfi x\u00fac, th\u1ecd, ta\u1e47h\u0101, th\u1ee7, h\u1eefu. Tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p n\u00e0y ta\u1e47h\u0101 n\u00f3 g\u1ed3m c\u00e1c ngh\u0129a th\u00edch, tham, \u00e1i, d\u1ee5c\u2026<\/p>\n<p>C\u00f2n n\u1ebfu m\u00ecnh kh\u00f4ng th\u00edch b\u00f4ng hoa?<\/p>\n<p>N\u1ebfu kh\u00f4ng th\u00edch b\u00f4ng hoa th\u00ec khi x\u00fac, th\u1ecd\u2026 r\u1ed3i kh\u00f3 ch\u1ecbu, c\u00f3 th\u1ec3 ch\u00e1n b\u1ecf, mu\u1ed1n xua \u0111i, quay l\u01b0ng \u0111i, ch\u1ed1i t\u1eeb n\u00f3, ph\u1ee7 nh\u1eadn n\u00f3, qu\u0103ng b\u1ecf n\u00f3\u2026 th\u1ebf l\u00e0 do s\u00e2n, s\u00e2n n\u00e0y c\u0169ng l\u00e0 ta\u1e47h\u0101. C\u0169ng l\u00e0 ti\u1ebfn tr\u00ecnh duy\u00ean kh\u1edfi x\u00fac, th\u1ecd, ta\u1e47h\u0101, th\u1ee7, h\u1eefu. Tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p n\u00e0y ta\u1e47h\u0101 n\u00f3 g\u1ed3m c\u00e1c ngh\u0129a kh\u00f4ng th\u00edch, ch\u00e1n, b\u1ef1c, kh\u00f3 ch\u1ecbu, s\u00e2n\u2026<\/p>\n<p>V\u1eady, tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p th\u1ee9 nh\u1ea5t, ta\u1e47h\u0101 g\u1ed3m c\u00e1c ngh\u0129a th\u00edch, tham, \u00e1i, d\u1ee5c\u2026, tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p hai g\u1ed3m c\u00e1c ngh\u0129a kh\u00f4ng th\u00edch, ch\u00e1n, b\u1ef1c, kh\u00f3 ch\u1ecbu, s\u00e2n\u2026 Nh\u01b0 th\u1ebf, ta\u1e47h\u0101 n\u00e0y n\u00f3 c\u00f3 hai l\u1ef1c, l\u1ef1c h\u00fat v\u00e0 l\u1ef1c \u0111\u1ea9y. C\u00e1i g\u00ec th\u00edch th\u00ec h\u00fat v\u00e0o l\u00e0 tham, \u00e1i, d\u1ee5c\u2026; c\u00e1i g\u00ec kh\u00f4ng th\u00edch th\u00ec \u0111\u1ea9y ra, xua \u0111i, ch\u1ed1i t\u1eeb, ph\u1ee7 nh\u1eadn, ch\u00e1n, b\u1ef1c, kh\u00f3 ch\u1ecbu, s\u00e2n\u2026 Th\u1ebf m\u00e0 t\u1eeb l\u00e2u ng\u01b0\u1eddi ta d\u1ecbch t\u00f3m g\u1ecdm ta\u1e47h\u0101 l\u00e0 \u00e1i, l\u00e0 y\u00eau! Qu\u00fd v\u1ecb th\u1ea5y c\u00f3 thi\u1ebfu s\u00f3t \u0111\u00e1ng ph\u00e0n n\u00e0n l\u1eafm kh\u00f4ng?<\/p>\n<p>Ngo\u00e0i ra, khi d\u1ecbch kinh Ph\u00e1p C\u00fa t\u1eeb b\u1ed5n P\u0101\u1e37i sang Vi\u1ec7t b\u1eb1ng th\u1ec3 l\u1ee5c b\u00e1t m\u00e0 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y ch\u01b0a ai l\u00e0m, t\u00f4i m\u1edbi th\u1ea5y r\u00f5 n\u00f3 c\u00f2n c\u00f3 nh\u1eefng t\u1eeb c\u00f3 t\u1eeb g\u1ed1c \u00e1i, th\u01b0\u1eddng s\u1eed d\u1ee5ng trong c\u00e1c ng\u1eef c\u1ea3nh kh\u00e1c nhau, c\u01b0\u1eddng \u0111\u1ed9 t\u00ecnh c\u1ea3m hay c\u1ea3m x\u00fac kh\u00e1c nhau. V\u00ed nh\u01b0 th\u00e2n \u00e1i, th\u01b0\u01a1ng m\u1ebfn, th\u01b0\u01a1ng y\u00eau, luy\u1ebfn \u00e1i, h\u1ef7 \u00e1i, tham \u00e1i, d\u1ee5c \u00e1i, kh\u00e1t \u00e1i\u2026 ch\u1ee9 kh\u00f4ng nh\u01b0 anh T\u00e0u c\u1ee9 d\u1ecbch l\u00e0 \u00e1i, l\u00e0 d\u1ee5c! V\u00e0 ngay c\u1ea3 d\u1ee5c, ng\u01b0\u1eddi ta c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c d\u1ee5c, d\u1ee5c n\u00e0o l\u00e0 nguy hi\u1ec3m, d\u1ee5c n\u00e0o l\u00e0 kh\u00f4ng nguy hi\u1ec3m.<\/p>\n<p>Ta\u1e45h\u0101 \u0111\u00e2u c\u0169ng d\u1ecbch l\u00e0 \u00e1i (nh\u01b0 \u0111\u00e3 ph\u00e2n t\u00edch \u1edf tr\u00ean) n\u1eb1m trong 12 duy\u00ean kh\u1edfi; khi n\u00f3 th\u00edch th\u00ec y\u00eau, th\u01b0\u01a1ng, tham khi kh\u00f4ng th\u00edch th\u00ec sinh ra gh\u00e9t, ch\u00e1n, s\u00e2n.<\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean, d\u00f9 th\u01b0\u01a1ng, d\u00f9 \u00e1i ki\u1ec3u g\u00ec th\u00ec c\u0169ng \u0111em \u0111\u1ebfn bu\u1ed9c r\u00e0ng, \u0111au kh\u1ed5\u2026 nh\u01b0 tham, th\u01b0\u01a1ng nhi\u1ec1u th\u00ec kh\u1ed5 nhi\u1ec1u; tham, th\u01b0\u01a1ng \u00edt th\u00ec kh\u1ed5 \u00edt v\u1eady.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em><strong>H\u1ecfi:<\/strong> \u0110\u1ea1o ph\u1eadt d\u1ea1y r\u1eb1ng: \u201cQu\u00e1 kh\u1ee9 kh\u00f4ng truy t\u00ecm, t\u01b0\u01a1ng lai kh\u00f4ng \u01b0\u1edbc v\u1ecdng, qu\u00e1 kh\u1ee9 \u0111\u00e3 \u0111o\u1ea1n t\u1eadn, t\u01b0\u01a1ng lai l\u1ea1i ch\u01b0a \u0111\u1ebfn, ch\u1ec9 c\u00f3 ph\u00e1p hi\u1ec7n t\u1ea1i, tu\u1ec7 qu\u00e1n ch\u00ednh l\u00e0 \u0111\u00e2y\u2026\u201d C\u00f3 nh\u1eefng l\u00fac con th\u1ef1c s\u1ef1 c\u1ea3m th\u1ea5y kh\u00f4ng \u0111\u00fang nh\u01b0 v\u1eady, c\u00f3 c\u00e1i g\u00ec sai sai?<\/em><\/p>\n<p><strong><em>Tr\u1ea3 l\u1eddi:<\/em> <\/strong>N\u1ebfu th\u1ea5y kh\u00f4ng \u0111\u00fang th\u00ec ho\u1eb7c l\u00e0 c\u00e1c v\u1ecb thi\u1ec1n s\u01b0 gi\u1ea3ng sai, ho\u1eb7c l\u00e0 m\u00ecnh hi\u1ec3u sai, hi\u1ec3u ch\u01b0a t\u1edbi, tu ch\u01b0a \u0111\u00fang.<\/p>\n<p>V\u1ea5n \u0111\u1ec1 \u1edf \u0111\u00e2y n\u00f3i r\u1eb1ng kh\u00f4ng truy t\u00ecm qu\u00e1 kh\u1ee9 l\u00e0 \u0111\u1eebng \u0111em qu\u00e1 kh\u1ee9 \u0111\u1ec3 s\u1ed1ng cho hi\u1ec7n t\u1ea1i, ch\u00fang ta ai c\u0169ng s\u1ed1ng trong t\u1eebng gi\u00e2y kh\u1eafc, t\u1eebng s\u00e1t-na m\u1ed9t, th\u1ebf m\u00e0 ta l\u00f4i nh\u1eefng b\u00f3ng ch\u1ebft trong qu\u00e1 kh\u1ee9 ra \u0111\u00e2y \u0111\u1ec3 m\u00e0 ti\u1ebfc nu\u1ed1i, than v\u1ea3n, gi\u1eadn d\u1ed7i. V\u00ed d\u1ee5: H\u00f4m qua, gi\u1eadn anh b\u1ea1n, r\u1ed3i to ti\u1ebfng, n\u1eb7ng l\u1eddi. S\u00e1ng nay, anh b\u1ea1n bi\u1ebft sai mu\u1ed1n \u0111\u1ebfn xin l\u1ed7i ta, v\u1eeba th\u1ea5y \u00f4ng l\u00f3 m\u1eb7t v\u00f4 c\u1eeda t\u1ef1 d\u01b0ng trong ng\u01b0\u1eddi m\u00ecnh b\u1ef1c b\u1ed9i, s\u00f4i m\u00e1u l\u00ean. Nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 ta \u0111\u00e3 l\u00f4i c\u00e1i b\u00f3ng d\u00e1ng, khu\u00f4n m\u1eb7t h\u00f4m qua c\u1ee7a anh ta ra hi\u1ec7n t\u1ea1i n\u00e0y \u0111\u1ec3 ph\u00e0n n\u00e0n, cau c\u00f3 r\u1ed3i c\u00f2n g\u00ec. \u0110\u1ea5y c\u0169ng l\u00e0 c\u1ed1t y\u1ebfu c\u1ee7a b\u00e0i kinh B\u00e1t Nh\u00e3, di\u1ec5n gi\u1ea3i n\u00f4m na th\u1ebf n\u00e0y: S\u1eafc m\u1eb7t c\u1ee7a anh ta h\u00f4m qua \u0111\u00e3 ch\u1ebft (m\u00e0 th\u1ef1c ra n\u00f3 ch\u1ebft trong t\u1eebng s\u00e1t-na), h\u00f4m nay, anh \u1ea5y ho\u00e0n to\u00e0n t\u01b0\u01a1i m\u1edbi m\u00e0 m\u00ecnh c\u1ee9 l\u1ea5y khu\u00f4n m\u1eb7t h\u00f4m qua \u0111\u1ec3 ch\u1ee5p m\u0169 l\u00ean s\u1eafc m\u1eb7t h\u00f4m nay (s\u1eafc u\u1ea9n) r\u1ed3i v\u00f9ng v\u1eb1ng, b\u1ef1c b\u1ed9i. Ngh\u0129a l\u00e0 ta \u0111\u00e3 l\u1ea5y c\u00e1i \u201cs\u1eafc qu\u00e1 kh\u1ee9\u201d \u0111\u1ec3 ch\u1ed3ng l\u00ean c\u00e1i \u201cc\u00e1i s\u1eafc hi\u1ec7n t\u1ea1i\u201d t\u1ea1o n\u00ean \u201cs\u1eafc u\u1ea9n\u201d \u0111\u1ec3 b\u1ef1c, \u0111\u1ec3 kh\u1ed5!<\/p>\n<p>C\u0169ng v\u1eady, trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng hi\u1ec7n t\u1ea1i, ch\u00fang ta l\u00f4i ra kh\u00f4ng bi\u1ebft bao chuy\u1ec7n qu\u00e1 kh\u1ee9 \u0111\u1ec3 m\u00e0 bu\u1ed3n, gi\u1eadn, th\u01b0\u01a1ng, gh\u00e9t. Ch\u00e0! Thu\u1edf x\u01b0a tui c\u00f3 v\u01b0\u1eddn hoa \u0111\u1eb9p bi\u1ebft m\u1ea5y, r\u1ed3i b\u1ecb ti\u00eau t\u00e1n \u0111i, u\u1ed5ng l\u1eafm, th\u1ebf l\u00e0 b\u1eaft \u0111\u1ea7u h\u1ed3i t\u01b0\u1edfng, ti\u1ebfc nu\u1ed1i\u2026 Ch\u00ednh nh\u1eefng qu\u00e1 kh\u1ee9 \u0111\u00f3 m\u1edbi l\u00e0 v\u1ea5n \u0111\u1ec1, m\u1edbi l\u00e0 c\u00e1i ph\u1ea3i qu\u00ean. Con ng\u01b0\u1eddi ai ch\u1eb3ng c\u00f3 qu\u00e1 kh\u1ee9. \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt c\u0169ng khuy\u00ean r\u1eb1ng, b\u00e2y gi\u1edd m\u00ecnh l\u00e0m vi\u1ec7c l\u00e0nh, su\u1ed1t \u0111\u1eddi l\u00e0m vi\u1ec7c l\u00e0nh, khi l\u00e2m chung ph\u1ea3i nh\u1edb ngh\u0129 nh\u1eefng vi\u1ec7c l\u00e0nh \u0111\u00e3 l\u00e0m, c\u00f3 ph\u1ea3i t\u1ea1o c\u1eadn t\u1eed nghi\u1ec7p t\u1ed1t \u0111\u1ec3 t\u00e1i sanh c\u00f5i gi\u1edbi thi\u1ec7n nghi\u1ec7p kh\u00f4ng? V\u1eady, qu\u00e1 kh\u1ee9 n\u00e0o \u0111em \u0111\u1ebfn s\u1ea7u, bi, kh\u1ed5, n\u00e3o th\u00ec qu\u00ean n\u00f3 \u0111i; qu\u00e1 kh\u1ee9 n\u00e0o mang l\u1ea1i nh\u1eefng thi\u1ec7n nghi\u1ec7p, t\u0103ng tr\u01b0\u1edfng thi\u1ec7n nghi\u1ec7p trong hi\u1ec7n t\u1ea1i th\u00ec v\u1eabn nh\u1edb, v\u1eabn ngh\u0129 b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng.<\/p>\n<p>T\u01b0\u01a1ng lai kh\u00f4ng \u01b0\u1edbc v\u1ecdng l\u00e0 v\u00ec t\u01b0\u01a1ng lai ch\u01b0a \u0111\u1ebfn, ta kh\u00f4ng s\u1ed1ng v\u1edbi t\u01b0\u01a1ng lai \u0111\u01b0\u1ee3c n\u00ean ng\u1ed3i ng\u1ed3i \u0111\u00e2y \u0111\u1ec3 lo \u00e2u, ao \u01b0\u1edbc, nguy\u1ec7n c\u1ea7u v\u1edb v\u1ea9n th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u v\u00f4 \u00edch, nh\u1ea3m nh\u00ed hay sao. Chuy\u1ec7n ch\u01b0a \u0111\u1ebfn th\u00ec \u0111\u1ec3 t\u01b0\u01a1ng lai n\u00f3 gi\u1ea3i quy\u1ebft, \u0111\u1eebng \u0111em v\u00e0o \u0111\u00e2y m\u00e0 so \u0111o toan t\u00ednh, suy ngh\u0129, n\u00f3 ph\u00e1 v\u1edf b\u00ecnh y\u00ean c\u1ee7a t\u00e2m th\u1ee9c hi\u1ec7n t\u1ea1i n\u00e0y.<\/p>\n<p>N\u00f3i r\u1ed9ng h\u01a1n, c\u00f3 nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng hy sinh hay b\u1ecf qu\u00ean \u201cc\u00e1i th\u1ef1c hi\u1ec7n ti\u1ec1n \u0111ang l\u00e0\u201d v\u1edbi cha, v\u1edbi m\u1eb9, v\u1edbi v\u1ee3 ch\u1ed3ng, con c\u00e1i, v\u1edbi b\u00e8 b\u1ea1n, v\u1edbi n\u01b0\u1edbc m\u00e2y c\u00e2y l\u00e1 thanh b\u00ecnh \u2013 \u0111\u1ec3 lao v\u1ecdt v\u1ec1 ph\u00eda tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ec3 ch\u1ea1y \u0111u\u1ed5i theo m\u1ed9t m\u1ee5c \u0111\u00edch, m\u1ed9t danh v\u1ecdng, m\u1ed9t tham v\u1ecdng n\u00e0o \u0111\u00f3. \u0110\u1ed1i v\u1edbi h\u1ecd, h\u1ea1nh ph\u00fac lu\u00f4n \u1edf th\u00ec t\u01b0\u01a1ng lai, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1i b\u00e2y gi\u1edd! Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y m\u00e0 n\u00f3i d\u1eebng l\u1ea1i, ch\u00fa t\u00e2m, quan s\u00e1t \u201cc\u00e1i th\u1ef1c hi\u1ec7n ti\u1ec1n \u0111ang l\u00e0\u201d th\u00ec th\u1eadt l\u00e0 \u201cu\u1ed5ng ph\u00ed ch\u00e2n l\u00fd\u201d v\u1eady!<\/p>\n<p>M\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111ang b\u1eadn t\u00e2m, \u0111ang b\u1ecb ch\u00ecm \u0111\u1eafm trong nh\u1eefng k\u1ef7 ni\u1ec7m vui bu\u1ed3n qu\u00e1 kh\u1ee9, \u0111ang toan t\u00ednh cho m\u1ed9t m\u01a1 \u01b0\u1edbc t\u01b0\u01a1ng lai ho\u1eb7c \u0111ang t\u1ee9c gi\u1eadn ai \u0111\u00f3, \u0111ang t\u01b0\u01a1ng t\u01b0, th\u01b0\u01a1ng nh\u1edb ng\u01b0\u1eddi n\u00e0o\u2026 th\u00ec kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 t\u1eadp trung v\u00e0o hi\u1ec7n t\u1ea1i, kh\u00f3 tr\u1edf l\u1ea1i v\u1edbi ch\u00ednh m\u00ecnh, kh\u00f3 tr\u1edf v\u1ec1 v\u1edbi th\u1ef1c t\u1ea1i th\u00e2n th\u1ecd t\u00e2m v\u00e0 ph\u00e1p \u0111ang l\u00e0, b\u00e2y gi\u1edd \u0111\u00e2y! V\u1eady, khi tr\u1edf l\u1ea1i hi\u1ec7n t\u1ea1i, tr\u1edf v\u1ec1 v\u1edbi h\u01a1i th\u1edf, an tr\u00fa n\u01a1i h\u01a1i th\u1edf, th\u00ec th\u00e2n n\u00f3 b\u00ecnh \u1ed5n, t\u1ee9 \u0111\u1ea1i \u0111i\u1ec1u h\u00f2a, th\u01b0 th\u00e1i, m\u00e1t m\u1ebb l\u00e0 ta \u0111ang s\u1ed1ng trong hi\u1ec7n t\u1ea1i, t\u1ea5t nhi\u00ean l\u00e0 kh\u00f4ng ph\u1ea3i s\u1ed1ng trong \u201chi\u1ec7n t\u1ea1i \u0111\u1ee9ng y\u00ean\u201d m\u00e0 trong hi\u1ec7n t\u1ea1i tr\u00f4i ch\u1ea3y, hi\u1ec7n t\u1ea1i \u0111ang l\u00e0 v\u1eady th\u00f4i.<\/p>\n<p>\u0110\u1ee9c Ph\u1eadt d\u1ea1y r\u1eb1ng h\u1ea1nh ph\u00fac l\u00e0 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 thi\u1ebft th\u1ef1c hi\u1ec7n t\u1ea1i, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 nh\u1eefng \u01b0\u1edbc m\u01a1 \u0111\u1eb9p \u0111\u1ebd trong t\u01b0\u01a1ng lai, hay nh\u1eefng k\u1ef7 ni\u1ec7m \u00eam \u0111\u1ec1m trong qu\u00e1 kh\u1ee9. Ch\u00ednh c\u00e1ch s\u1ed1ng trong gi\u00e2y ph\u00fat hi\u1ec7n t\u1ea1i quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh ph\u1ea9m ch\u1ea5t h\u1ea1nh ph\u00fac c\u1ee7a m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi. Ng\u00e0i d\u1ea1y trong kinh Samyutta Nik\u0101ya r\u1eb1ng: \u201cKh\u00f4ng n\u00ean phi\u1ec1n mu\u1ed9n h\u1ed1i ti\u1ebfc nh\u1eefng g\u00ec \u0111\u00e3 qua, kh\u00f4ng n\u00ean t\u00f2 m\u00f2 t\u00ecm hi\u1ec3u nh\u1eefng g\u00ec ch\u01b0a \u0111\u1ebfn. H\u00e3y s\u1ed1ng trong hi\u1ec7n t\u1ea1i\u201d<\/p>\n<p>(At\u012bta\u1e41 n\u0101nasocanti nappajappanti an\u0101gata\u1e41, paccuppannena y\u0101penti). V\u00e0 ch\u00ednh ch\u1ed7 n\u00e0y, hi\u1ec7n t\u1ea1i trong tr\u00f4i ch\u1ea3y, \u0111ang duy\u00ean kh\u1edfi\u2026 m\u1edbi c\u1ea7n tu\u1ec7 qu\u00e1n. Tu\u1ec7 gi\u00e1c ch\u1ec9 ph\u00e1t sanh khi ta qu\u00e1n ng\u0169 u\u1ea9n, th\u1eadp nh\u1ecb duy\u00ean kh\u1edfi, th\u00e2n th\u1ecd t\u00e2m ph\u00e1p t\u1ea1i \u0111\u00e2y v\u00e0 b\u00e2y gi\u1edd.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Minh \u0110\u1ee9c Tri\u1ec1u T\u00e2m \u1ea2nh<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>Ch\u00fa th\u00edch:<\/em><\/strong><\/p>\n<p>([1])\u201cNi\u1ec7m\u201d trong Ch\u00e1nhNi\u1ec7m (samm\u0101sati) v\u00e0 \u201cni\u1ec7m\u201d trong (t\u1ee9) Ni\u1ec7m X\u1ee9 (satipa\u1e6d\u1e6dth\u0101na) th\u00ec s\u1eed d\u1ee5ng \u201csati\u201d c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 ghi nh\u1edb, ghi nh\u1eadn, ch\u00fa t\u00e2m. Nh\u01b0ng \u201cni\u1ec7m\u201d trong Ni\u1ec7m Ph\u1eadt (Buddh\u0101nussati) kh\u00f4ng d\u00f9ng \u201csati\u201d m\u00e0 l\u1ea1i s\u1eed d\u1ee5ng\u201canussati\u201d, l\u00e0 \u201ct\u00f9y ni\u1ec7m\u201d, c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 theo d\u00f5i ni\u1ec7m, r\u00e0 so\u00e1t ni\u1ec7m hay li\u00ean t\u1ee5c ni\u1ec7m.<\/p>\n<p>([2]) L\u1ef1a ch\u1ecdn 01 trong 9 h\u1ed3ng danh Ph\u1eadt: Araha\u1e43 (\u1ee8ng C\u00fang), Samm\u0101 Sambuddho (Ch\u00e1nh Bi\u1ebfn Tri), Vijj\u0101-carana Sampanno (Minh H\u1ea1nh T\u00fac), Sugato (Thi\u1ec7n Th\u1ec7), Lokavid\u016b (Th\u1ebf Gian Gi\u1ea3i), Anuttaro Purisa Damma S\u0101rathi (V\u00f4 Th\u01b0\u1ee3ng S\u0129 \u0110i\u1ec1u Ng\u1ef1 Tr\u01b0\u1ee3ng Phu), Satth\u0101 Deva Manuss\u0101nam (Thi\u00ean Nh\u00e2n S\u01b0), Buddho (Ph\u1eadt), Bhagav\u0101 (Th\u1ebf T\u00f4n).<\/p>\n<p>([3]) Ngu\u1ed3n: Phra Acharn Mun Bhuridatta Thera. T\u00e1c gi\u1ea3: Phra Acharn Maha Boowa \u00d1anasampanno. Anh ng\u1eef: Siri Buddhasukh. Vi\u1ec7t ng\u1eef: L\u00ea Th\u1ecb S\u01b0\u01a1ng; Ph\u1ea1m Kim Kh\u00e1nh.<\/p>\n<p>([4]) Sukkha c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 kh\u00f4, kh\u00f4 khan v\u00ec tu\u1ec7 gi\u1ea3i tho\u00e1t n\u00e0y kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ecbnh, c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng tu th\u1ea7n th\u00f4ng \u0111\u1ec3 du h\u00ed, kh\u00f4ng c\u00f3 th\u00e1nh \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ec3 ngh\u1ec9 ng\u01a1i, t\u1ecbnh d\u01b0\u1ee1ng n\u0103m, b\u1ea3y ng\u00e0y g\u00ec \u0111\u00f3!<\/p>\n<p>(1) M\u1ed9t b\u00e0i l\u00e0 38 ph\u00e1p h\u1ea1nh ph\u00fac. M\u1ed9t b\u00e0i n\u00f3i v\u1ec1 m\u1ed9t gia ch\u1ee7 \u0111\u1ea3nh l\u1ec5 s\u00e1u ph\u01b0\u01a1ng, sau \u0111\u00f3, \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt d\u1ea1y l\u00e0 n\u00ean \u0111\u1ea3nh l\u1ec5 nh\u1eefng b\u1eadc th\u00e1nh h\u1ea1nh, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 t\u1eeb b\u1ecf nh\u1eefng th\u00f3i h\u01b0, t\u1eadt x\u1ea5u, t\u1eeb b\u1ecf tham lam, s\u00e2n h\u1eadn, si m\u00ea, \u00e1c nghi\u1ec7p\u2026 \u0110\u1ed3ng th\u1eddi n\u00eau ra c\u00e1ch s\u1ed1ng th\u1ebf n\u00e0o cho t\u1ed1t \u0111\u1eb9p.<\/p>\n<div id=\"tptn_counter_5489\" class=\"tptn_counter\"><\/div>\n<div class=\"fb-comments fb_iframe_widget fb_iframe_widget_fluid\" data-href=\"http:\/\/huyenkhongsonthuong.com\/nhan-khong-luu-bong-nuoc-chang-giu-hinh.html\" data-width=\"100%\" data-numposts=\"5\" data-colorscheme=\"light\"><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(Ph\u00e1p tho\u1ea1i gi\u1ea3ng t\u1ea1i Ch\u00f9a K\u1ef3 Vi\u00ean \u2013 Washington DC, ng\u00e0y 14\/4\/2016 \u2013 sau \u0111\u00f3 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2364,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":true,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false},"version":2}},"categories":[54],"tags":[],"class_list":["post-2363","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-the-gioi-tam-linh"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/lediemchihue.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/5-4-164.jpg?fit=1600%2C1416&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p7bhGG-C7","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2363","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2363"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2363\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2365,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2363\/revisions\/2365"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2364"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2363"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2363"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lediemchihue.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2363"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}